Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Viku­byrj­un 30. maí 2023

Hér á landi hefur kjölfesta verðbólguvæntinga gefið nokkuð eftir, en í öðrum þróuðum ríkjum virðast verðbólguvæntingar ekki hafa versnað að ráði þrátt fyrir mikla verðbólgu.
Paprika
30. maí 2023

Vikan framundan

  • Á miðvikudaginn birtir Hagstofan þjóðhagsreikninga á 1. ársfjórðungi, Sjóva birtir árshlutauppgjör fyrir 1. ársfjórðung og HMS birtir fasteignamat fyrir næsta ár.
  • Á fimmtudaginn birtir Seðlabanki Íslands tölur um greiðslujöfnuð við útlönd fyrir 1. ársfjórðung þessa árs.
  • Á föstudag lýkur hlutafjárútboði Hampiðjunnar.

Mynd vikunnar

Í ritinu Peningamálum, sem Seðlabankinn birti í síðustu viku, eru verðbólguvæntingar hér á landi settar í alþjóðlegt samhengi. Á Íslandi hefur kjölfesta verðbólguvæntinga gefið nokkuð eftir, en í öðrum þróuðum ríkjum virðast verðbólguvæntingar ekki hafa versnað að ráði þrátt fyrir mikla verðbólgu. Að mati Seðlabankans er aukin hætta á því að „verðbólga reynist þrálátari hér á landi en í öðrum þróuðum ríkjum og að lengri tíma taki að ná henni í markmið“ af þessum völdum.

Það helsta frá vikunni sem leið

  • Peningastefnunefnd hækkaði vexti bankans um 1,25 prósentustig. Við höfðum spáð 1,0 prósentustiga hækkun. Meginvextir bankans, vextir á 7 daga bundnum innlánum, eru eftir ákvörðunina 8,75%. Tónninn í yfirlýsingu peningastefnunefndar var ansi harður í þetta sinn og sérstaklega tekið fram að horfur væru á því að hækka þyrfti vexti enn meira „til að tryggja betra jafnvægi í þjóðarbúskapnum og koma verðbólgu í markmið“. Samhliða hækkuninni ákvað peningastefnunefnd að hækka fasta bindiskyldu innlánastofnana úr 1% í 2%. Hækkunin er eins konar stuðningsaðgerð meðfram vaxtahækkuninni og ættu að hafa þau áhrif að vextir innlánastofnana hækki meira en ella.
  • Samhliða vaxtaákvörðuninni gaf Seðlabankinn út Peningamál með nýrri þjóðhags- og verðbólguspá. Bankinn hækkaði hagvaxtarspána fyrir árið í ár í 4,8%, en í febrúarhefti Peningamála spáði bankinn 2,6% hagvexti í ár. „Þar vega horfur á meiri vexti innlendrar eftirspurnar þungt en einnig betri horfur í ferðaþjónustu,“ segir í Peningamálum.  Að mati bankans hafa verðbólguhorfur versnað verulega frá því í febrúar, en bankinn gerir nú ráð fyrir að verðbólga verði yfir 8% út þetta ár, en í febrúar var því spáð að verðbólgan yrði komin niður í 5,8% á fjórða ársfjórðungi þessa árs.
  • Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% milli mánaða í maí og við það lækkaði ársverðbólgan úr 9,9% í 9,5%. Talan var aðeins lægri en við áttum von á, en við höfðum spáð því að ársverðbólgan myndi lækka í 9,6%. Mestu munar um að reiknuð húsaleiga hækkaði minna en við gerðum ráð fyrir, en bæði hækkaði markaðsverð íbúðarhúsnæðis minna en við bjuggumst við og framlag vaxtabreytinga var minna en við höfðum spáð. Við eigum enn von á að verðbólgan hjaðni hægt næstu mánuði og verði komin niður í 8,2% í ágúst. Þetta er aðeins minni verðbólga en í síðustu spá okkar, sem skýrist nær eingöngu af því að maímælingin var lægri en við bjuggumst við.
  • Halli mældist á vöru- og þjónustujöfnuði á fyrsta ársfjórðungi. Útflutningsverðmæti jókst á fyrsta fjórðungi borið saman við sama fjórðung í fyrra. Útflutningsverðmæti sjávarafurða jókst og það sama gildir um ferðaþjónustu en útflutningsverðmæti áls dróst örlítið saman. Þetta skýrist af fjölgun ferðamanna, hærra verði sjávarafurða og lækkun á álverði. Þrátt fyrir þetta jókst hallinn milli ára.
  • Síldarvinnslan birti uppgjör fyrir 1. ársfjórðung.
  • Fjögur skuldabréfaútboð voru í síðustu viku. Síminn hélt útboð á víxlum, Reginn hélt útboð á nýjum grænum skuldabréfum, Lánamál ríkisins héldu útboð á ríkisbréfum og Útgerðarfélag Reykjavíkur hélt útboð á víxlum. S&P staðfesti lánshæfismat sértryggðra skuldabréfa Arion banka og Landsbankans. Reykjavíkurborg birt útgáfuáætlun fyrir seinni hluta 2023.

Hagtölur og markaðsupplýsingar

Vikubyrjun 30. maí 2023 (PDF)

Fyrirvari
Þessi umfjöllun og/eða samantekt er markaðsefni sem er ætlað til upplýsinga en felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningar eiga því ekki við, þar með talið bann við viðskiptum fyrir dreifingu. Umfjöllunin er unnin út frá opinberum upplýsingum frá aðilum sem Landsbankinn telur áreiðanlega, en bankinn getur ekki ábyrgst réttmæti upplýsinganna. Landsbankinn tekur enga ábyrgð á tjóni sem gæti hlotist af notkun upplýsinganna sem hér eru settar fram.

Upplýsingar um fyrri árangur fjármálagerninga eða -vísitalna sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef árangur byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur. Nánari upplýsingar um fyrri árangur fjármálagerninga og -vísitalna má finna á vef Landsbankans, þ.m.t. um ávöxtun síðastliðinna 5 ára.

Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra á vef Landsbankans.

Landsbankinn er viðskiptabanki sem starfar samkvæmt lögum nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki, og starfar undir leyfi og eftirliti fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.fme.is).
Þú gætir einnig haft áhuga á
16. nóv. 2026
Olían finnur sér leið  
Olíuflutningar frá Persaflóasvæðinu hafa tekið verulega við sér undanfarna mánuði og nálgast magnið sem flutt var áður en átökin brutust út. Mun stærri hluti olíunnar fer nú frá svæðinu um hjáleiðir fram hjá Hormússundi og flutningarnir eru flóknari, áhættusamari og dýrari en áður. Framboð olíuafurða hefur tekið hægar við sér en framboð á hráolíu vegna truflana á olíuhreinsun og flutningum. Það hefur komið sérstaklega niður á framboði á dísilolíu, sem hefur hækkað mun meira í verði en hráolía. 
Vikubyrjun
16. nóv. 2026
Vikubyrjun 16. nóvember 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð er fjöldi erlenda ferðamanna það sem af er ári næstum sá sami og í fyrra. Áfram eru merki um kólnun á vinnumarkaði, en skráð atvinnuleysi í október var 0,4 prósentustigum hærra en í október í fyrra. Á miðvikudag er síðasta vaxtaákvörðun ársins hjá peningastefnunefnd Seðlabankans og við spáum óbreyttum vöxtum.
Stýrivextir
12. nóv. 2026
Spáum aftur óbreyttum vöxtum
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Verðbólga er enn mikil og mælist jafn há og við síðustu vaxtaákvörðun, en það er fyrst og fremst vegna utanaðkomandi verðhækkana að mæld verðbólga hefur ekki hjaðnað. Við teljum að það sé farið að styttast í vaxtalækkun.
12. nóv. 2026
Spáum 6,0% verðbólgu í nóvember
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,41% í nóvember og að verðbólga hækki í 6,0%. Flugfargjöld til útlanda lækka alla jafna í nóvember og munu hafa mest áhrif til lækkunar gangi spáin eftir. Við gerum ráð fyrir að nóvembertilboð setji svip sinn á mælinguna, en dagur einhleypra er í miðri verðsöfnunarvikunni.
Vikubyrjun
9. nóv. 2026
Vikubyrjun 9. nóvember 2026
Fjöldi starfandi samkvæmt skrám hélst óbreyttur á milli ára í september. Verðbólga jókst á evrusvæðinu og hefur ekki mælst hærri í þrjú ár. Englandsbanki hækkaði vexti.
5. nóv. 2026
Vinnumarkaður kólnar og það hægir á launahækkunum
Eftirspurn eftir vinnuafli hefur minnkað, atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar. Kólnun í hagkerfinu hefur dregið úr hækkunartakti launa og í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir hóflegri launahækkunum næstu árin. Þrátt fyrir það teljum við að kaupmáttur aukist áfram, samhliða minni verðbólgu og meiri uppgangi í atvinnulífinu á síðari hluta spátímans.
4. nóv. 2026
Minna af fiski en meiri verðmæti
Útflutningsmagn sjávarafurða hefur dregist saman undanfarin ár, en hátt afurðaverð hefur að miklu leyti vegið upp samdráttinn. Í fyrra jukust útflutningsverðmæti sjávarafurða þrátt fyrir að útflutningsmagnið hefði minnkað. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir áframhaldandi samdrætti í útflutningi sjávarafurða í ár og á næsta ári. Ef lokaráðgjöf fyrir loðnu verður nær upphafsráðgjöfinni gæti samdráttur þó snúist í vöxt og hagvaxtarhorfur batnað.
Mánaðamót 2
2. nóv. 2026
Mánaðamót 2. nóvember 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Vikubyrjun
2. nóv. 2026
Vikubyrjun 2. nóvember 2026
Verðbólga hélst óbreytt í 5,9% í október, í samræmi við væntingar. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar. Gistinóttum erlendra ferðamanna fjölgaði á milli ára í september. 
29. okt. 2026
Verðbólga áfram 5,9%
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,44% á milli mánaða í október og verðbólga mælist áfram 5,9%, í takt við okkar spá. Verðbólga án húsnæðis mælist nú einnig 5,9%. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar.