27. júní 2022 - Greiningardeild
Vikan framundan
- Á miðvikudaginn birtir Hagstofan vísitölu neysluverðs. Í þarsíðustu viku spáðum við því að vísitalan myndi hækka um 1,3% milli maí og júní. Síðan hafa borist upplýsingar um miklar hækkanir á íbúðaverði á höfuðborgarsvæðinu og teljum við nú líkur á að verðlag hækki ögn meira milli mánaða sökum þess, eða um 1,4%, og að 12 mánaða verðbólga mælist 8,8% í júní.
- Á fimmtudaginn birtir Seðlabankinn ársfjórðungslega hagvísa og stöðu fjármálakerfisins. Auk þess birta Hagar ársfjórðungsuppgjör.
Mynd vikunnar
Ef þróun á hreinum nýjum íbúðalánum innlánastofnana, þ.e. útlánum að frádregnum upp- og umframgreiðslum, er skoðuð sést að árið 2020 og framan af ári 2021, á meðan vextir voru hvað lægstir, lá straumurinn yfir í óverðtryggð fasteignalán með breytilegum vöxtum. Eftir að Seðlabankinn hóf vaxtahækkanir um mitt síðasta ár hefur hreyfing yfir í óverðtryggð lán með föstum vöxtum aukist. Samkvæmt nýbirtum gögnum Seðlabanka Íslands námu hrein ný íbúðalán innlánastofnana alls 17 mö. kr. í maímánuði. Hrein óverðtryggð lán voru um 16 ma. kr. og hrein ný lántaka á verðtryggðum lánum nam um 1 ma. kr. Um 67% útlána innlánastofnana með veði í íbúð eru núna óverðtryggt, en var 26% í byrjun árs 2018.
Efnahagsmál
- Atvinnuleysi í maí mældist 3,9% samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar en 3,5% samkvæmt Hagstofunni.
- Ekkert lát virðist á hækkunum íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu en það hækkaði um 3% á milli mánaða, samkvæmt tölum Þjóðskrár. Síðastliðna 3 mánuði hefur vísitala íbúðaverðs hækkað um 9,1%, síðastliðna 6 mánuði hefur hún hækkað um 15,7% og síðastliðna 12 mánuði um 24,0%.
- Þjóðskrá birti einnig vísitölu leiguverðs sem hækkaði um 1,4% milli mánaða.
- Peningastefnunefnd hækkaði stýrivexti bankans um 1 prósentustig í síðustu viku og eru meginvextir bankans, vextir á 7 daga bundnum innlánum, 4,75% eftir ákvörðunina. Nefndin hefur þar með hækkað vexti um samtals 4 prósentustig síðan hún hóf vaxtahækkanir í maí í fyrra.
- Hagstofan gaf út mánaðarlegar tölur um vinnumarkaðinn. Launavísitalan hækkaði um 0,4% í maí, á meðan launasumma í ferðaþjónustu er komin á mikið skrið.
Fjármálamarkaðir
- Tvíhliða skráningu líftæknifélagsins Alvotech á hlutabréfamarkað á Íslandi og Bandaríkjunum lauk í síðustu viku.
- Reykjavíkurborg og Alma íbúðafélag luku skuldabréfaútboði.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Þú gætir einnig haft áhuga á
21. okt. 2026
Framboð íbúða hefur aukist og dregið hefur úr eftirspurn. Við gerum ráð fyrir að íbúðamarkaður verði rólegur og að verðhækkanir verða hóflegar á næstu misserum. Raunverð íbúða hefur lækkað ellefu mánuði í röð miðað við vísitölu neysluverðs án húsnæðis. Við gerum ráð fyrir samdrætti í íbúðafjárfestingu í ár og á næsta ári.
19. okt. 2026
Greiðslukortavelta heimilanna jókst um 0,9% á milli ára og áfram er mikil aukning í kortaveltu Íslendinga erlendis. Ný loðnuráðgjöf dregur talsvert úr ráðlögðum veiðum en upphaflega ráðgjöfin gerði ráð fyrir. Í dag birtum við hagspá til ársins 2029.
19. okt. 2026
Við spáum því að hagvöxtur verði afar hófstilltur í ár og á næsta ári, eða 1,3% og 1,5%. Aukin verðbólga, sem á einna helst rætur að rekja til stríðsátaka úti í heimi og gjaldahækkana innanlands, hefur ýtt vaxtastiginu upp og hægt á hagkerfinu. Atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar.
15. okt. 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,49% í október og að ársverðbólga standi í stað í 5,9%. Hækkun á eldsneytisverði skýrir hækkunina að langmestu leyti. Nýtt komugjald í sjúkra-, tal-, og iðjuþjálfun hefur einnig áhrif til hækkunar. Á móti gerum við ráð fyrir að reiknuð húsaleiga og flugfargjöld til útlanda hafi áhrif til lækkunar á milli mánaða, sem ná þó ekki að vega upp hækkun á eldsneytisverði.
12. okt. 2026
Peningastefnunefnd ákvað að halda vöxtum óbreyttum í síðustu viku. Fjöldi starfandi stóð nánast í stað á milli ára í ágúst og skráð atvinnuleysi í september var 0,5 prósentustigum hærra en í fyrra.
7. okt. 2026
Peningastefnunefnd hélt vöxtum óbreyttum og ákvörðunin var einróma. Verðbólga hefur hækkað á milli funda, úr 5,3% í 5,9%, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum og opinberra hækkana. Hækkunin hefur verið í takt við væntingar.
5. okt. 2026
Verðbólga mældist 5,9% í september og hefur mælst yfir 5% allt þetta ár. Í vikunni er vaxtaákvörðun hjá Seðlabanka Íslands. Við spáum því að peningastefnunefnd haldi vöxtum óbreyttum.
1. okt. 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
30. sept. 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Við síðustu vaxtaákvörðun gaf nefndin nokkuð skýrt til kynna að hún teldi aðhaldið nægjanlegt. Þróun verðbólgu frá síðasta fundi hefur verið í takt við spá bankans, verðbólguvæntingar eru svipaðar og fyrir síðustu ákvörðun og hagkerfið sýnir áfram merki kólnunar. Óvissan snýr helst að því hvernig nefndin metur áhrif fjárlagafrumvarpsins og mögulegar afleiðingar forsendubrestsins í kjarasamningum.
29. sept. 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% á milli mánaða í september og verðbólga hækkar því úr 5,6% í 5,9%. Við spáðum 5,8% verðbólgu. Eldsneytisverð hækkaði töluvert í mánuðinum sem bæði má rekja til þess að tímabundin lækkun á virðisaukaskatti rann út í byrjun mánaðar og hækkana á heimsmarkaðsverði á olíu. Áhrif hækkunar komugjalda á heilsugæslu höfðu einnig áhrif til hækkunar, í takt við spá okkar.