Vikubyrjun 11. mars 2024
Stóru útflutningsgreinarnar þrjár, ferðaþjónusta (600 ma. kr.), ál og álafurðir (320 ma. kr.) og sjávarafurðir (350 ma. kr.), stóðu undir 70% af heildarútflutningsverðmæti síðasta árs. Verðmæti annars útflutnings var um 580 ma. kr. og skilaði því meira verðmæti en sjávarafurðir eða ál og álafurðir.
11. mars 2024
Vikan framundan
- Í dag birtir Ferðamálastofa tölur um fjölda brottfara um Leifsstöð í febrúar.
- Á þriðjudag verða birtar verðbólgutölur í Bandaríkjunum.
- Á miðvikudag birtir Seðlabankinn yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt fyrra fjármálastöðugleikariti ársins.
- Á föstudag birti Seðlabankinn greiðslumiðlun í febrúar.
- Í vikunni fara fram verðmælingar fyrir marsmælingu vísitölu neysluverðs.
Mynd vikunnar
Ísland flutti út vörur og þjónustu fyrir um það bil 1.860 ma. kr. í fyrra. Stóru útflutningsgreinarnar þrjár, ferðaþjónusta (600 ma. kr.), ál og álafurðir (320 ma. kr.) og sjávarafurðir (350 ma. kr.), stóðu undir 70% af útflutningsverðmæti síðasta árs. Verðmæti þess sem flokkað er undir annan útflutning var um 580 ma. kr., meira en verðmæti áls og álafurða eða sjávarafurða. Í öðrum útflutningi felast ýmsar vörur og margs konar þjónusta. Verðmæti lyf og lækningatæki jukust mest á milli ára, úr 25 mö. kr. í 52 ma. kr.
Það helsta frá vikunni sem leið
- Efling, SGS og Samiðn skrifuðu undir fjögurra ára kjarasamning við SA. Samningurinn gildir fyrir u.þ.b. 80.000 manns, ef miðað er við meðalfjölda þeirra sem greiða í félögin á ári, um 37% þeirra sem starfa á íslenskum vinnumarkaði. Í samningum felast launahækkanir í bilinu 3,25-3,5% á ári næstu fjögur ár með lágmarkskrónutöluhækkun. Erfitt er að segja til um það nákvæmlega hverjar launahækkanir launafólks í félögunum gætu orðið, verði samningurinn samþykktur. Hafa ber í huga að launafólk með laun undir 730.000 fær prósentuhækkun umfram 3,25% á þessu ári, þar sem lágmarkskrónutöluhækkun er 23.750 kr.
- Ólíklegt er að forsvarsmenn félaganna hefðu fallist á samninginn ef ekki hefði verið fyrir aðgerðaáætlun sem stjórnvöld kynntu samdægurs þar sem boðuð eru stóraukin fjárframlög til vinnandi fólks í lægri tekjuhópum, ekki síst fjölskyldufólks. Markmiðið með aðgerðapakkanum er að koma á sátt á vinnumarkaði svo unnt sé að ná niður verðbólgu og vöxtum. Til þess að halda aftur af launakröfum er launafólki í lægri tekjuhópum, sérstaklega fjölskyldufólki, tryggð kjarabót í gegnum tilfærslukerfin. Aðgerðapakkinn felur í sér 80 milljarða útgjaldaaukningu, 20 milljarða á ári í fjögur ár, og ekki hefur komið fram með hvaða hætti útgjöldin verða fjármögnuð. Verði aðgerðirnar fjármagnaðar með lántöku þarf að greiða fyrir þær síðar, svo sem með því að halda aftur af útgjöldum eða auka tekjur.
- Alls var 41,4 ma. kr. afgangur af viðskiptum við útlönd í fyrra. Eins og við var búist var mikill halli á vöruskiptajöfnuði, mikill afgangur af þjónustujöfnuði, smá afgangur af frumþáttatekjum og smá halli á rekstrarframlögum. Við eigum von á að viðskipti við útlönd verði nokkurn veginn í jafnvægi 2024-2026. Áfram verður halli á vöruskiptajöfnuði og rekstrarframlögum, en afgangur af þjónustujöfnuði og frumþáttatekjum vegur upp hallann, gangi spá okkar eftir. Erlend staða þjóðarbúsins batnaði nokkuð í fyrra, en í lok árs voru erlendar eignir þjóðarbúsins um 1.600 ma. kr. umfram erlendar skuldir.
- Skráð atvinnuleysi var 3,9% í febrúar sem er 0,2 prósentustigum meira en fyrir ári síðan.
- Icelandair og Play birtu flutningstölur fyrir febrúar.
- Á skuldabréfamarkaði lauk Landsbankinn sölu á grænu skuldabréfum í evrum, Íslandsbanki lauk útboði á almennu skuldabréfi í íslenskum krónum, Arion banki lauk útboði á sértryggðum skuldabréfum, Reykjavíkurborg lauk útboði á skuldabréfum og Alma lauk sölu á víxlum.
- Á hlutabréfamarkaði birtu Hampiðjan, Kaldalón (fjárfestakynning) og Síldarvinnslan uppgjör.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Fyrirvari
Þessi samantekt og/eða umfjöllun er markaðsefni ætlað til upplýsingar en ekki sem grundvöllur viðskipta. Markaðsefni þetta felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningu eiga því ekki við, þ.m.t. bann við viðskiptum fyrir dreifingu.Upplýsingar um þróun gengis innlendra hlutabréfa, skuldabréfa og/eða vísitalna koma frá Nasdaq Iceland – Kauphöllinni. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á viðkomandi hlutabréf, skuldabréfaflokk eða vísitölu. Upplýsingar um þróun gengis erlendra fjármálagerninga, vísitalna og/eða sjóða koma frá aðilum sem Landsbankinn hefur metið áreiðanlega. Þróun gengis í fortíð gefur ekki vísbendingu um framtíðarþróun.
Upplýsingar um fyrri árangur sjóða Landsbréfa byggja á upplýsingum frá Landsbréfum. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á heiti viðkomandi sjóðs, þ.m.t. um árangur síðastliðinna fimm ára. Upplýsingar um fyrri árangur sjóða sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef fyrri árangur sjóða byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur.
Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér Áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og Stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra sem finna má á vef Landsbankans.Landsbankinn hefur starfsleyfi sem viðskiptabanki samkvæmt lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og sætir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.sedlabanki.is/fjarmalaeftirlit).
Þú gætir einnig haft áhuga á
30. mars 2026
Verðbólga jókst úr 5,2% í 5,4% í mars, svo há hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Vísitala launa lækkaði um 0,1% á milli mánaða í febrúar. Í síðustu viku birti Seðlabankinn yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleiki og fjármálaráðherra lagði fram fjármálaáætlun.
26. mars 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,55% eins og við spáðum og mælist nú 5,4%. Svo mikil hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Hækkun á verðbólgu á milli mánaða skýrist að langmestu leyti af hækkun á eldsneytisverði sem rekja má til átakanna við Persaflóa.
23. mars 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku. Mun harðari tónn var í yfirlýsingu nefndarinnar en við síðustu ákvörðun í febrúar. Heildarkortavelta heimilanna jókst um 1,5% á milli ára, en kortavelta innanlands dróst saman. Vísitala íbúðaverðs hækkaði lítillega eftir mikla hækkun í janúar.
16. mars 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Verðbólguhorfur hafa versnað upp á síðkastið sem sést meðal annars í niðurstöðum úr könnun á verðbólguvæntingum heimila og fyrirtækja sem Seðlabankinn birti í síðustu viku. Við hækkuðum einnig verðbólguspá okkar í síðustu viku.
12. mars 2026
Við spáum því að í næstu viku muni peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækka vexti um 0,25 prósentustig. Verðbólga hefur aukist meira en spár gerðu ráð fyrir og verðbólguvæntingar hafa einnig aukist. Ólga hefur aukist á alþjóðlegum mörkuðum vegnastríðsátaka í Mið-Austurlöndum sem eykur verðbólguþrýsting.
12. mars 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,55% á milli mánaða í mars. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,2% í 5,4%. Hærra eldsneytisverð, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum, skýrir að stærstum hluta þá hækkun verðbólgu á milli mánaða sem við spáum. Óljóst er hversu lengi átökin munu standa yfir og hversu langvinn áhrifin á verðbólgu hér á landi verða. Mikið er undir verðbólgumælingum næstu mánaða en forsendur í kjarasamingum á almennum vinnumarkaði byggja á að verðbólga mælist undir 4,7% í ágúst, eða að hún mælist að meðaltali undir 4,4% sex mánuði þar á undan. Auknar líkur eru á því að þær forsendur haldi ekki.
9. mars 2026
Verulegur halli mældist á viðskiptum við útlönd í fyrra. Erlend staða þjóðarbúsins versnaði á síðasta ári, en er engu að síðar mjög sterk. Krónan veiktist á móti evru í fyrra, en styrktist á móti bandaríkjadal. Sterk staða útflutningsgreina gæti stutt við krónuna á þessu ári þó órói á alþjóðasviðinu auki óvissuna.
9. mars 2026
Talsvert minni halli var á viðskiptum við útlönd á fyrsta ársfjórðungi ársins en á sama fjórðungi árið áður. Í vikunni fáum við ferðamannatölur og skráð atvinnuleysi.
6. mars 2026
Atvinnuleysi mjakast upp, störfum er hætt að fjölga og minni eftirspurn er eftir vinnuafli en áður. Aukið atvinnuleysi síðustu mánuði má þó nánast eingöngu rekja til erlends vinnuafls. Atvinnuleysi hefur lítið breyst meðal Íslendinga og er lítið í alþjóðlegum samanburði. Þrátt fyrir kólnun á vinnumarkaði hefur kaupmáttur launa aukist og einkaneysla haldist sterk, en það hefur stutt við eftirspurn og viðhaldið verðbólguþrýstingi.
2. mars 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.