Vikubyrjun 25. nóvember 2024
Seðlabankinn lækkaði stýrivexti um 0,5 prósentustig í síðustu viku, í takt við væntingar. Í þessari viku birtir Hagstofan verðbólgumælingu nóvembermánaðar en við eigum von á að verðbólga hjaðni úr 5,1% í 4,5%. Á föstudag, þegar Hagstofan birtir þjóðhagsreikninga, kemur svo í ljós hvernig hagvöxtur þróaðist á þriðja ársfjórðungi.
25. nóvember 2024
Vikan framundan
- Í dag birtir Hagstofan vöru- og þjónustujöfnuð vegna þriðja ársfjórðungs.
- Á miðvikudag birtir Skaginn uppgjör.
- Á fimmtudag birtir Hagstofan vísitölu neysluverðs fyrir nóvember. Við eigum von á að verðbólga hjaðni í 4,5%.
- Á föstudag birtir Hagstofan þjóðhagsreikninga fyrir þriðja ársfjórðung, Ísfélagið birtir uppgjör og verðbólgutölur berast fyrir evrusvæðið.
Mynd vikunnar
Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands lækkaði stýrivexti um 0,5 prósentustig í síðustu viku, í takt við spár. Þetta er önnur vaxtalækkunin í röð og standa meginvextir nú í 8,5%. Í yfirlýsingu nefndarinnar er, líkt og síðast, lögð áhersla á varkárni og tekið fram að áfram þurfi að viðhalda hæfilegu aðhaldsstigi til þess að koma verðbólgu í markmið. Næsta ákvörðun er ekki fyrr en 5. febrúar og munu þrjár verðbólgumælingar hafa borist í millitíðinni. Miðað við okkar verðbólguspá verður verðbólga komin nálægt 4% í janúar. Gangi spáin eftir munu raunstýrivextir því hækka talsvert á næstunni og aðhaldið herðast. Nánar má lesa um þættina sem stuðla að lækkun verðbólgu næstu mánuði hér.
Það helsta frá vikunni sem leið
- Húsnæðis- og mannvirkjastofnun (HMS) birti vísitölu íbúðaverðs sem stóð nánast í stað á milli mánaða í október, hækkaði aðeins um 0,2%. Þetta kemur í kjölfar 0,3% lækkunar á milli mánaða í september. Árstaktur mælist nú 8,7% og hefur lækkað þrjá mánuði í röð. HMS birti einnig vísitölu leiguverðs sem hækkaði um 1,8% á milli mánaða og gaf út mánaðarskýrslu.
- Samhliða stýrivaxtaákvörðuninni birti Seðlabankinn nóvemberhefti Peningamála þar sem fram kemur að samkvæmt spá bankans hafi verðbólguhorfur batnað talsvert. Nú er gert ráð fyrir 4,1% verðbólgu á fyrsta fjórðungi næsta árs í stað 5,1% líkt og í síðustu spá bankans frá því í ágúst. Hagvaxtarhorfur hafa aftur á móti versnað lítillega og nú er gert ráð fyrir því að landsframleiðsla standi í stað á milli ára í ár.
- Við tókum upp hlaðvarp þar sem við förum yfir það nýjasta í efnahagsmálum.
- Hagstofan birti vísitölu launa fyrir október sem hækkaði um 0,3% á milli mánaða. Síðastliðna 12 mánuði hefur vísitalan hækkað um 6,0%. Vísitala grunnlauna hækkaði um 0,2% á milli mánaða og hefur hækkað um 6,2% síðastliðna 12 mánuði.
- Verðbólga í Bretlandi mældist 2,3% í október og jókst úr 1,7% í september.
- Iceland Seafood, Brim, Hampiðjan og Síldarvinnslan birtu uppgjör. Íslandsbanki tilkynnti um frekari framkvæmd endurkaupaáætlunar.
- Reitir hélt skuldabréfaútboð. Lánamál ríkisins, Hagar, Útgerðarfélag Reykjavíkur og Fossar voru með víxlaútboð.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Fyrirvari
Þessi samantekt og/eða umfjöllun er markaðsefni ætlað til upplýsingar en ekki sem grundvöllur viðskipta. Markaðsefni þetta felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningu eiga því ekki við, þ.m.t. bann við viðskiptum fyrir dreifingu.Upplýsingar um þróun gengis innlendra hlutabréfa, skuldabréfa og/eða vísitalna koma frá Nasdaq Iceland – Kauphöllinni. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á viðkomandi hlutabréf, skuldabréfaflokk eða vísitölu. Upplýsingar um þróun gengis erlendra fjármálagerninga, vísitalna og/eða sjóða koma frá aðilum sem Landsbankinn hefur metið áreiðanlega. Þróun gengis í fortíð gefur ekki vísbendingu um framtíðarþróun.
Upplýsingar um fyrri árangur sjóða Landsbréfa byggja á upplýsingum frá Landsbréfum. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á heiti viðkomandi sjóðs, þ.m.t. um árangur síðastliðinna fimm ára. Upplýsingar um fyrri árangur sjóða sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef fyrri árangur sjóða byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur.
Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér Áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og Stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra sem finna má á vef Landsbankans.
Landsbankinn hefur starfsleyfi sem viðskiptabanki samkvæmt lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og sætir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.sedlabanki.is/fjarmalaeftirlit).
Þú gætir einnig haft áhuga á
17. apríl 2026
Horfur eru á að sú kólnun sem hefur verið í hagkerfinu undanfarið muni vara lengur en áður var spáð. Við sjáum merki um slaka á vinnumarkaði með auknu atvinnuleysi og minni eftirspurn fyrirtækja eftir starfsfólki. Hærri stýrivextir munu valda því að sú staða vari lengur en ella.
16. apríl 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 1,05% á milli mánaða í apríl. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,4% í 5,5%. Hærra eldsneytisverð og hækkun flugfargjalda hafa mest áhrif á hækkun á milli mánaða samkvæmt spánni. Lægri virðisaukaskattur á eldsneyti mun skila tímabundinni lækkun á eldsneytisverði, en áfram er töluverð óvissa um þróun olíuverðs og heildaráhrifa á verðbólgu hér á landi.
13. apríl 2026
Erlendum ferðamönnum fjölgaði um 1,6% á milli ára í mars. Utanlandsferðum Íslendinga hefur fækkað á milli ára alla mánuði ársins. Skráð atvinnuleysi minnkaði um 0,1 prósentustig á milli mánaða og mælist nú 4,8% í mars. Verðbólga í Bandaríkjunum jókst úr 2,4% í 3,3% í mars.
1. apríl 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
30. mars 2026
Verðbólga jókst úr 5,2% í 5,4% í mars, svo há hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Vísitala launa lækkaði um 0,1% á milli mánaða í febrúar. Í síðustu viku birti Seðlabankinn yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleiki og fjármálaráðherra lagði fram fjármálaáætlun.
26. mars 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,55% eins og við spáðum og mælist nú 5,4%. Svo mikil hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Hækkun á verðbólgu á milli mánaða skýrist að langmestu leyti af hækkun á eldsneytisverði sem rekja má til átakanna við Persaflóa.
23. mars 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku. Mun harðari tónn var í yfirlýsingu nefndarinnar en við síðustu ákvörðun í febrúar. Heildarkortavelta heimilanna jókst um 1,5% á milli ára, en kortavelta innanlands dróst saman. Vísitala íbúðaverðs hækkaði lítillega eftir mikla hækkun í janúar.
16. mars 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Verðbólguhorfur hafa versnað upp á síðkastið sem sést meðal annars í niðurstöðum úr könnun á verðbólguvæntingum heimila og fyrirtækja sem Seðlabankinn birti í síðustu viku. Við hækkuðum einnig verðbólguspá okkar í síðustu viku.
12. mars 2026
Við spáum því að í næstu viku muni peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækka vexti um 0,25 prósentustig. Verðbólga hefur aukist meira en spár gerðu ráð fyrir og verðbólguvæntingar hafa einnig aukist. Ólga hefur aukist á alþjóðlegum mörkuðum vegnastríðsátaka í Mið-Austurlöndum sem eykur verðbólguþrýsting.
12. mars 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,55% á milli mánaða í mars. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,2% í 5,4%. Hærra eldsneytisverð, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum, skýrir að stærstum hluta þá hækkun verðbólgu á milli mánaða sem við spáum. Óljóst er hversu lengi átökin munu standa yfir og hversu langvinn áhrifin á verðbólgu hér á landi verða. Mikið er undir verðbólgumælingum næstu mánaða en forsendur í kjarasamingum á almennum vinnumarkaði byggja á að verðbólga mælist undir 4,7% í ágúst, eða að hún mælist að meðaltali undir 4,4% sex mánuði þar á undan. Auknar líkur eru á því að þær forsendur haldi ekki.