13. maí 2024
Vikan framundan
- Á þriðjudag birtir Amaroq uppgjör.
- Á miðvikudag birta Reitir uppgjör.
- Á fimmtudag birtir Seðlabanki greiðslukortaveltu í apríl og Iceland Seafood birtir uppgjör.
- Í vikunni fara fram verðmælingar vegna maímælingu vísitölu neysluverðs.
Mynd vikunnar
Eftir því sem vextir hafa hækkað hefur hvati til sparnaðar aukist sem endurspeglast í auknum innlánum heimilanna og þar með auknum vaxtatekjum þeirra. Ef vextir hefðu ekki hækkað má reikna með því að þessu fé hefði líklega verið varið í neyslu með tilsvarandi þrýstingi á hagkerfið. Þessi áhrif eru þannig hluti af virkni peningastefnunnar, þ.e. eftir því sem vextir hækka verður minni hvati til neyslu og meiri hvati til sparnaðar. Þetta hefur skilað sér í stórauknum vaxtatekjum heimilanna sem eru nú orðnar meiri en vaxtagjöld. Á næstunni kemur til vaxtaendurskoðunar á stórum hluta lána sem eru á föstum vöxtum og er því ekki ólíklegt að vaxtagjöld heimilanna aukist á næstunni umfram vaxtatekjur.
Það helsta frá vikunni sem leið
- Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands (SÍ) ákvað að halda vöxtum óbreyttum. Meginvextir bankans, vextir á sjö daga bundnum innlánum, verða því áfram 9,25%. Ákvörðunin var í samræmi við væntingar, en við höfðum spáð óbreyttum vöxtum. Í yfirlýsingu nefndarinnar kemur fram að hún telur auknar líkur á að núverandi aðhaldsstig sé hæfilegt til þess að koma verðbólgu í markmið innan ásættanlegs tíma. Þetta gefur til kynna forsendur séu til staðar til þess að lækka vexti þegar verðbólga og verðbólguvæntingar hjaðna. Þessi setning var ekki í síðustu yfirlýsingu nefndarinnar og teljum við þetta merki um ögn mildari tón. Við eigum von á nær óbreyttri verðbólgu yfir sumarmánuðina og gerum því ekki ráð fyrir fyrstu vaxtalækkuninni fyrr en í október.
- Samhliða vaxtaákvörðuninni birti SÍ Peningamál með nýrri hagspá. Verðbólguspá SÍ fyrir árið í ár er mjög svipuð okkar spá. Við spáum bæði 6,0% verðbólgu á öðrum ársfjórðungi og 5,8% á þriðja fjórðungi. Það er smávægilegur munur á spám okkar fyrir lokafjórðung ársins þar sem Seðlabankinn spáir 5,3% verðbólgu en við spáum 5,5%. Hagvaxtarspá Seðlabankans er svipuð okkar spá, þó að samsetning hagvaxtar sé ólík. Seðlabankinn spáir 1,1% hagvexti í ár og 2,3% 2025 meðan við spáum 0,9% í ár og 2,2% 2025.
- Í apríl voru brottfarir erlendra farþega um Leifsstöð 137 þúsund, sem er um 5 þúsund færri en í apríl í fyrra. Þrátt fyrir að brottfarir í apríl væru aðeins færri en í fyrra eru heildarbrottfarir á fyrstu fjórum mánuðum ársins tæplega 6% fleiri en í fyrra.
- Skráð atvinnuleysi var 3,6% í apríl sem er 0,3 prósentustigum meira en í apríl í fyrra. Atvinnuleysi lækkaði aðeins á milli mánaða, eða úr 3,8%. Lækkunin á milli mánaða skýrist af árstíðarbundinni breytingu, en atvinnuleysi er að jafnaði lægst yfir sumarmánuðina.
- S&P staðfesti A+ lánshæfismat ríkissjóðs með stöðugum horfum.
- Englandsbanki hélt vöxtum óbreyttum í 5,25%. Tveir nefndarmenn peningastefnunefndar af níu greiddu atkvæði gegn því að halda vöxtum óbreytum og vildu hefja vaxtalækkunarferlið strax.
- Eimskip, Marel (fjárfestakynning), Nova, Sýn og Reginn birtu uppgjör. Arion banki ákvað áframhald endurkaupaáætlunar, Icelandair og Play birtu flutningstölur.
- Reitir héldu skuldabréfaútboð.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Fyrirvari
Þessi samantekt og/eða umfjöllun er markaðsefni ætlað til upplýsingar en ekki sem grundvöllur viðskipta. Markaðsefni þetta felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningu eiga því ekki við, þ.m.t. bann við viðskiptum fyrir dreifingu.Upplýsingar um þróun gengis innlendra hlutabréfa, skuldabréfa og/eða vísitalna koma frá Nasdaq Iceland – Kauphöllinni. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á viðkomandi hlutabréf, skuldabréfaflokk eða vísitölu. Upplýsingar um þróun gengis erlendra fjármálagerninga, vísitalna og/eða sjóða koma frá aðilum sem Landsbankinn hefur metið áreiðanlega. Þróun gengis í fortíð gefur ekki vísbendingu um framtíðarþróun.
Upplýsingar um fyrri árangur sjóða Landsbréfa byggja á upplýsingum frá Landsbréfum. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á heiti viðkomandi sjóðs, þ.m.t. um árangur síðastliðinna fimm ára. Upplýsingar um fyrri árangur sjóða sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef fyrri árangur sjóða byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur.
Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér Áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og Stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra sem finna má á vef Landsbankans.Landsbankinn hefur starfsleyfi sem viðskiptabanki samkvæmt lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og sætir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.sedlabanki.is/fjarmalaeftirlit).
Þú gætir einnig haft áhuga á
17. apríl 2026
Horfur eru á að sú kólnun sem hefur verið í hagkerfinu undanfarið muni vara lengur en áður var spáð. Við sjáum merki um slaka á vinnumarkaði með auknu atvinnuleysi og minni eftirspurn fyrirtækja eftir starfsfólki. Hærri stýrivextir munu valda því að sú staða vari lengur en ella.
16. apríl 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 1,05% á milli mánaða í apríl. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,4% í 5,5%. Hærra eldsneytisverð og hækkun flugfargjalda hafa mest áhrif á hækkun á milli mánaða samkvæmt spánni. Lægri virðisaukaskattur á eldsneyti mun skila tímabundinni lækkun á eldsneytisverði, en áfram er töluverð óvissa um þróun olíuverðs og heildaráhrifa á verðbólgu hér á landi.
13. apríl 2026
Erlendum ferðamönnum fjölgaði um 1,6% á milli ára í mars. Utanlandsferðum Íslendinga hefur fækkað á milli ára alla mánuði ársins. Skráð atvinnuleysi minnkaði um 0,1 prósentustig á milli mánaða og mælist nú 4,8% í mars. Verðbólga í Bandaríkjunum jókst úr 2,4% í 3,3% í mars.
1. apríl 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
30. mars 2026
Verðbólga jókst úr 5,2% í 5,4% í mars, svo há hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Vísitala launa lækkaði um 0,1% á milli mánaða í febrúar. Í síðustu viku birti Seðlabankinn yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleiki og fjármálaráðherra lagði fram fjármálaáætlun.
26. mars 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,55% eins og við spáðum og mælist nú 5,4%. Svo mikil hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Hækkun á verðbólgu á milli mánaða skýrist að langmestu leyti af hækkun á eldsneytisverði sem rekja má til átakanna við Persaflóa.
23. mars 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku. Mun harðari tónn var í yfirlýsingu nefndarinnar en við síðustu ákvörðun í febrúar. Heildarkortavelta heimilanna jókst um 1,5% á milli ára, en kortavelta innanlands dróst saman. Vísitala íbúðaverðs hækkaði lítillega eftir mikla hækkun í janúar.
16. mars 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Verðbólguhorfur hafa versnað upp á síðkastið sem sést meðal annars í niðurstöðum úr könnun á verðbólguvæntingum heimila og fyrirtækja sem Seðlabankinn birti í síðustu viku. Við hækkuðum einnig verðbólguspá okkar í síðustu viku.
12. mars 2026
Við spáum því að í næstu viku muni peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækka vexti um 0,25 prósentustig. Verðbólga hefur aukist meira en spár gerðu ráð fyrir og verðbólguvæntingar hafa einnig aukist. Ólga hefur aukist á alþjóðlegum mörkuðum vegnastríðsátaka í Mið-Austurlöndum sem eykur verðbólguþrýsting.
12. mars 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,55% á milli mánaða í mars. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,2% í 5,4%. Hærra eldsneytisverð, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum, skýrir að stærstum hluta þá hækkun verðbólgu á milli mánaða sem við spáum. Óljóst er hversu lengi átökin munu standa yfir og hversu langvinn áhrifin á verðbólgu hér á landi verða. Mikið er undir verðbólgumælingum næstu mánaða en forsendur í kjarasamingum á almennum vinnumarkaði byggja á að verðbólga mælist undir 4,7% í ágúst, eða að hún mælist að meðaltali undir 4,4% sex mánuði þar á undan. Auknar líkur eru á því að þær forsendur haldi ekki.