Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Verð­bólgu­mæl­ing­in bend­ir til kóln­un­ar þrátt fyr­ir hækk­un ár­s­verð­bólgu

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,94% á milli mánaða og verðbólga hækkar því úr 5,1% í 5,2%. Við spáðum því að verðbólga myndi standa í stað. Hækkun á flugfargjöldum hafði mest áhrif til hækkunar á milli mánaða og skýrir sífellt stærri hluta ársverðbólgunnar. Vísbendingar um kólnun í hagkerfinu og minni eftirspurn verða sífellt skýrari.
26. júní 2026

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,94% á milli mánaða í júní, samkvæmt nýbirtum tölum Hagstofunnar. Verðbólga hækkar því úr 5,1% í 5,2%. Flugfargjöld til útlanda skýra muninn á spá okkar og mælingu Hagstofunnar. Þau skýra einnig áfram stærstan hluta hækkunar á milli mánaða í júní og eru nú um 28% hærri en í fyrra.  Árshækkun vísitölu neysluverðs án húsnæðis mældist 4,8% í júní og munurinn á vísitölunni með og án húsnæðis minnkar því áfram. Húsnæðisliðurinn er því sífellt minni hluti verðbólgunnar.

Vísbendingar um kólnun sífellt skýrari

Vísbendingar um kólnun í hagkerfinu og minni eftirspurn verða æ meira áberandi í verðbólgutölum. Framlag matvöru, húsnæðis og fatnaðar til ársverðbólgu hefur minnkað þó nokkuð síðustu mánuði. Framlag flestra liða til ársverðbólgu hefur dregist nokkuð saman frá ársbyrjun en mikil hækkun á eldsneyti og flugfargjöldum veldur því að verðbólga dregst ekki meira saman og virðist nokkuð föst í kringum 5,2%.  

Breytt samsetning

Ef við skoðum breytingu á samsetningu ársverðbólgu sést að flugfargjöld til útlanda hafa langmest áhrif til hækkunar ársverðbólgunnar á milli mánaða. Framlag ferðaþjónustu án flugfargjalda eykst einnig lítillega. Framlag innfluttra vara án bensíns minnkaði á milli mánaða, sem og framlag húsnæðis sem minnkar lítillega.

Helstu liðir

  • Matarkarfan hækkaði um 0,23% í júní. Matarkarfan er 3,9% dýrari en fyrir ári.
  • Föt og skór lækkuðu um 0,74% í júní. Verð á fötum og skóm er því 1,2% lægra en fyrir ári.
  • Flugfargjöld hækkuðu um 20,1% í júní. Nú er um 28% dýrara að fljúga en fyrir ári síðan.
  • Reiknuð húsaleiga hækkaði um 0,6%. Árshækkun húsnæðisliðarins í heild var 6,5% nú í júní en var 7,2% í ársbyrjun.
  • Verð á eldsneyti lækkaði lítillega í júní, eða um rétt tæplega hálft prósent.

Aðeins betri verðbólguhorfur

Þrátt fyrir að júnítalan hafi verið aðeins hærri en við gerðum ráð fyrir lækkar spá okkar til næstu mánaða. Við gerum ráð fyrir að vísitalan hækki um 0,15% í júlí, 0,01% í ágúst og lækki um 0,06% í september. Gangi spáin eftir mun ársverðbólgan mælast 5,0% í júlí, 5,2% í ágúst og 5,0% í september.

Lægri spá skýrist af tvennu. Í fyrsta lagi breyttum við forsendum um þróun olíuverðs með tilliti til nýlegrar þróunar og aukinnar bjartsýni um að skipaflutningar um Hormússund komist í eðlilegt horf. Í öðru lagi gerum við nú ráð fyrir minni hækkun flugfargjalda í júlí vegna mikillar hækkunar nú í júní. Áhrif flugfargjalda á verðbólgu eru þó meiri í spánni til næstu mánaða en í síðustu spá.

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
9. sept. 2026
Krónan styrkist þrátt fyrir halla á viðskiptum við útlönd
Um 150 milljarða króna halli mældist á viðskiptum við útlönd á fyrstu sex mánuðum ársins. Þrátt fyrir það hefur krónan styrkst. Skýringin er líklega sú að viðskiptum við útlönd fylgir ekki alltaf samsvarandi gjaldeyrisflæði. Viðskiptajöfnuður mælir tekjur og gjöld samkvæmt uppgjörsreglum en gengið ræðst af raunverulegum og væntum kaupum og sölu á gjaldeyri.
Vikubyrjun
7. sept. 2026
Vikubyrjun 7. september 2026
Hagkerfið dróst saman um 1,1% á milli ára á öðrum ársfjórðungi. Samkvæmt fundargerð peningastefnunefndar ræddi nefndin að hækka vexti um 0,25 prósentustig eða halda þeim óbreyttum á fundi sínum í ágúst.
Mánaðamót 2
1. sept. 2026
Mánaðamót 1. september 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
31. ágúst 2026
Ál og fiskur skýra samdrátt á öðrum fjórðungi
Landsframleiðsla dróst saman um 1,1% á milli ára á öðrum ársfjórðungi. Samdráttur í vöruútflutningi, sér í lagi áli og sjávarafurðum skýrir samdráttinn að mestu. Minni vöxtur var í einkaneyslu. Fjárfesting, önnur en atvinnuvega, dróst saman.
Vikubyrjun
31. ágúst 2026
Vikubyrjun 31. ágúst 2026
Verðbólga mældist 5,6% í ágúst. Samkvæmt VSK-skýrslum jókst velta í helstu útflutningsgreinum í maí og júní, að ferðaþjónustu undanskilinni. Mörg félög í kauphöllinni birtu uppgjör í síðustu viku. Í dag birtir Hagstofan þjóðhagsreikninga fyrir annan ársfjórðung.
27. ágúst 2026
Verðbólga eykst í 5,6% - hækkanir á breiðum grunni
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,20% á milli mánaða í ágúst og verðbólga hækkar því úr 5,3% í 5,6%. Við spáðum 5,5% verðbólgu í ágúst. Áhrif sólmyrkvans á verðmælingar í mánuðinum voru hóflegri en við höfðum spáð. Verðhækkanir í mánuðinum voru því á breiðari grunni en við gerðum ráð fyrir í spánni. Það er óheppileg þróun, haldi hún áfram.
26. ágúst 2026
Velta eykst í útflutningsgreinum en innlend eftirspurn kólnar
Velta í flestum útflutningsreinum jókst í maí og júní að ferðaþjónustu undanskilinni, samkvæmt nýjum VSK-skýrslum. Aukna veltu útflutningsgreina má að miklu leyti rekja til hagfelldrar þróunar á heimsmarkaðsverði frekar en meiri framleiðslu. Á sama tíma sjást merki um kólnun í innlenda hagkerfinu, einkum í greinum sem reiða sig meira á innlenda eftirspurn.
Vikubyrjun
24. ágúst 2026
Vikubyrjun 24. ágúst 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku, eins og við spáðum. Á fimmtudag birtir Hagstofan verðbólgutölur fyrir ágúst, en við spáum því að verðbólga hækki í 5,5%.
21. ágúst 2026
Íbúðaverð stendur nánast í stað
Vísitala íbúðaverðs hækkaði um 0,09% á milli mánaða í júlí. Árshækkun vísitölunnar mælist nú 1,6%, hefur ekki mælst lægri í þrjú ár og er töluvert minni en hækkun á almennu verðlagi. Raunverð íbúða hefur lækkað um 3% á milli ára. Umsvif á íbúðamarkaði hafa einnig dregist saman og velta það sem af er ári hefur verið töluvert minni en á sama tímabili í fyrra.
Stýrivextir
19. ágúst 2026
Vextir hækkaðir en mildari tónn
Peningastefnunefnd hækkaði meginvexti um 0,25 prósentustig þriðja fundinn í röð og standa þeir nú í 8%. Hægt hefur á efnahagsumsvifum og vísbendingar eru um að undirliggjandi verðbólga sé tekin að hjaðna að mati nefndarinnar. Tónninn var því mun mildari en á síðustu tveimur fundum.