Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Verð­bólga stend­ur í stað á milli mán­aða

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% á milli mánaða í desember, samkvæmt nýbirtum tölum Hagstofu Íslands. Ársverðbólga stendur því í stað í 4,8%. Við eigum enn von á að verðbólga hjaðni næstu mánuði og verði komin niður í 3,9% í mars.
Flugvöllur, Leifsstöð
19. desember 2024

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% á milli mánaða í desember og verðbólga mælist áfram 4,8%. Við spáðum örlítið minni hækkun, eða 0,35% á milli mánaða og að verðbólga myndi lækka í 4,7%. Flugfargjöld til útlanda hækkuðu meira en við höfðum spáð og húsgögn og heimilisbúnaður hækkuðu í stað þess að lækka eins og við spáðum. Á móti kemur að húsnæði án reiknaðrar húsaleigu hækkaði nokkuð minna en við spáðum sem skýrist bæði af því að greidd húsaleiga hækkaði minna en við spáðum, en einnig spáðum við hækkun á rafmagnsverði en raunin varð sú að rafmagn lækkaði í verði á milli mánaða.

Framlag húsnæðis lækkar enn

Líkt og síðustu mánuði lækkar framlag reiknaðrar húsaleigu, sem endurspeglar kostnað við að búa í eigin húsnæði, til ársverðbólgu. Það skýrist af því að síðustu mánuði hefur liðurinn hækkað minna en í sama mánuði fyrra árs. Þrátt fyrir það er húsnæði engu að síður enn sá þáttur sem vegur þyngst til ársverðbólgu, þó framlag þess fari minnkandi.

Frá því í september hefur verðbólga hjaðnað um 0,6 prósentustig og þar af má skýra 0,5 prósentustig með minna framlagi reiknaðrar húsaleigu. Verðbólga án húsnæðis hefur á hinn bóginn lítið breyst frá því í september og mælist nú aftur 2,8% eins og þá. Við gerum ráð fyrir að á næstu mánuðum þróist reiknuð húsaleiga með svipuðum hætti og síðustu mánuði.

Helstu liðir vísitölunnar

  • Verð á mat og drykkjarvöru hækkaði um 0,3% á milli mánaða (0,04% áhrif), aðeins umfram okkar spá um 0,2%.
  • Húsnæði án reiknaðrar leigu hækkaði um 0,2% milli mánaða (0,02% áhrif) en við spáðum 0,7% hækkun. Minni hækkun en við spáðum skýrist af minni hækkun á greiddri leigu og lækkun á rafmagnsverði í desember.
  • Reiknuð húsaleiga hækkaði um 0,5% á milli mánaða (+0,09% áhrif), en við spáðum 0,6% hækkun.
  • Föt og skór hækkuðu um 0,5% milli mánaða (+0,02% áhrif). Við höfðum spáð 1,0% hækkun.
  • Flugfargjöld til útlanda höfðu mest áhrif á vísitöluna til hækkunar, en liðurinn hækkaði um 8,0% á milli mánaða (+0,14% áhrif). Þetta var nokkuð meiri hækkun en við gerðum ráð fyrir, en við spáðum 3,5% hækkun milli mánaða.
  • Verð á nýjum bílum lækkaði um 0,3% (-0,02% áhrif) á milli mánaða. Eftirspurn eftir bílum hefur dregist saman sem sést meðal annars á því að innflutningur á fólksbílum það sem af er ári er aðeins um helmingurinn af því sem hann var á sama tíma í fyrra. Þá hefur velta samkvæmt VSK-skýrslum hjá fyrirtækjum í sölu, viðgerðum og viðhaldi á bílum dregist saman um 23% að raunvirði á fyrstu tíu mánuðum ársins.

Eigum enn von á að verðbólga hjaðni

Við gerum nú ráð fyrir að vísitala neysluverðs lækki um 0,24% í janúar, hækki síðan um 0,81% í febrúar og 0,55% í mars. Gangi spáin eftir verður ársverðbólga 4,7% í janúar, 4,1% í febrúar og 3,9% í mars.  Spáin er nokkurn veginn óbreytt frá síðustu spá sem við birtum í síðustu verðkönnunarviku, og í nýjustu verðbólgumælingunni er fátt sem breytir verðbólguhorfum næstu mánuði. Gangi þessi spá eftir þykir okkur líklegt að peningastefnunefnd Seðlabankans telji sig geta haldið vaxtalækkunarferlinu áfram þótt líklega verði vextir ekki lækkaðir nema um 0,25 prósentustig í febrúar.

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
Mynt 100 kr.
19. jan. 2026
Vikubyrjun 19. janúar 2026
Kortavelta heimila heldur áfram að aukast á milli ára en velta erlendra korta hér á landi hefur tekið að dragast saman í takt við fækkun ferðamanna. Í vikunni birtir HMS vísitölu íbúðaverðs, vísitölu leiguverðs og mánaðarskýrslu.
15. jan. 2026
Spáum 5,1% verðbólgu í janúar
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,30% á milli mánaða í janúar. Gangi spáin eftir mun verðbólga aukast úr 4,5% í 5,1%. Janúarútsölur hafa mest áhrif til lækkunar í mánuðinum en breytingar á gjaldtöku ökutækja hafa mest áhrif til hækkunar, samkvæmt spánni. Mikil óvissa er þó um hvernig Hagstofan tekur breytingarnar inn í verðmælingar.
Smiður
13. jan. 2026
Atvinnuleysi eykst en kortavelta líka
Atvinnuástandið hefur versnað smám saman og eftirspurn eftir vinnuafli er minni en áður. Atvinnuleysi hefur aukist hratt og mældist 4,4% í desember, en svo mikið hefur atvinnuleysi ekki mælst í rúmlega þrjú og hálft ár. Þessi þróun styður við markmið Seðlabankans um að draga úr þenslu í hagkerfinu og vinna bug á verðbólgu. Á sama tíma heldur neysla landsmanna áfram að aukast með hverjum mánuðinum, en heildarkortavelta hefur aukist um 6% á fyrstu ellefu mánuðum síðasta árs frá sama tímabili árið áður.
Bílar
12. jan. 2026
Breytt gjaldtaka af bílum gæti aukið verðbólgu um 0,7 prósentustig
Breytingar á gjaldtöku hins opinbera af rekstri og kaupum ökutækja gætu aukið verðbólgu um 0,7 prósentustig. Óvíst er hvort áhrifin komi fram að öllu leyti í janúar eða dreifist yfir næstu mánuði, en telja má að það velti ekki síst á eftirspurn eftir bílum í byrjun árs.
Rafbíll í hleðslu
12. jan. 2026
Vikubyrjun 12. janúar 2026
Skráð atvinnuleysi hélt áfram að aukast í desember og var 0,6 prósentustigum meira en á sama tíma árið áður. Álíka margir erlendir ferðamenn heimsóttu Ísland í fyrra og síðustu tvö ár á undan en utanlandsferðir Íslendinga voru 18% fleiri í fyrra en árið á undan. Þó nokkur óvissa ríkir um verðbólgumælingu janúarmánaðar, ekki síst í tengslum við breytta gjaldtöku á innflutningi og rekstri bíla. Við gefum út verðbólguspá næsta fimmtudag.
5. jan. 2026
Mánaðamót 5. janúar 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Vöruhótel
5. jan. 2026
Vikubyrjun 5. janúar 2026
Verðbólgan kom aftan að landsmönnum stuttu fyrir jól og fór úr 3,7% í 4,5%. Verðbólga í desember var aðeins 0,3 prósentustigum minni en í upphafi síðasta árs þegar hún mældist 4,8%. Á sama tímabili lækkuðu stýrivextir um 1,25 prósentustig, úr 8,50% í 7,25%.
Bananar
22. des. 2025
Verðbólgumælingin ekki jafnslæm og hún virðist í fyrstu
Verðbólga rauk upp í 4,5% í desember eftir að hafa hjaðnað verulega í nóvember og mælst 3,7%. Rífleg hækkun á flugfargjöldum til útlanda skýrir stóran hluta hækkunarinnar, en einnig töluverð gjaldskrárhækkun á hitaveitu í desember. Aukin verðbólga skýrist þannig af afmörkuðum, sveiflukenndum liðum og ekki er að greina merki um að undirliggjandi verðbólguþrýstingur hafi aukist að ráði.
Vélsmiðja Guðmundar
22. des. 2025
Vikubyrjun 22. desember 2025
Fasteignamarkaðurinn fer enn kólnandi, ef marka má skýrslu sem HMS gaf út í síðustu viku. Gistinóttum á hótelum fækkaði um 6,6% á milli ára í nóvember. Kaupmáttur ráðstöfunartekna jókst um 1,9% á milli ára á þriðja ársfjórðungi, samkvæmt Hagstofunni. Í dag birtir Hagstofan verðbólgutölur.
Flugvél
15. des. 2025
Vikubyrjun 15. desember 2025
Færri erlendir ferðamenn heimsóttu Ísland í nóvember í ár en í nóvember í fyrra en utanlandsferðum Íslendinga hélt áfram að fjölga. Skráð atvinnuleysi hefur aukist þó nokkuð á síðustu mánuðum og var 4,3% í nóvember.