Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Íbúða­verð hækk­ar á ný

Vísitala íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 0,3% milli mánaða í febrúar, eftir þriggja mánaða samfellda lækkun. Kaupsamningum fjölgaði þó nokkuð milli mánaða og þeim fækkaði minna á ársgrundvelli í febrúar en verið hefur síðustu mánuði. Þótt markaðurinn hafi kólnað virðist hann enn vera langt yfir frostmarki. Við uppfærum verðbólguspá okkar og gerum nú ráð fyrir 10,0% verðbólgu í mars.
Hús í Reykjavík
22. mars 2023

Íbúðaverð á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 0,3% milli janúar og febrúar, samkvæmt gögnum sem Húsnæðis- og mannvirkjastofnun birti síðdegis í gær. Vísitalan lækkaði milli mánaða í nóvember, desember og janúar, en svo löng samfelld lækkun hafði ekki orðið síðan við lok árs 2009. Þá voru lækkanir milli mánaða þó nokkuð meiri en nú. Þrátt fyrir að íbúðamarkaður hafi kólnað á síðustu mánuðum og aðgerðir Seðlabankans dregið úr eftirspurn, virðist enn vera líf á markaðnum og óvíst að verðlækkanir verði viðvarandi. Stýrivextir hafa nú náð 7,5%, enda hefur verðbólga haldið áfram að aukast þvert á væntingar síðustu mánuði.

Fjölbýli hækkar en sérbýli lækkar

Vísitala íbúðaverðs byggir á þriggja mánaða hlaupandi meðaltali, annars vegar um verðþróun á fjölbýli og hins vegar á sérbýli. Sérbýli hélt áfram að lækka í febrúar og lækkaði um 0,2%, en það var einmitt vísitala sérbýlis sem hefur lækkað mest síðustu þrjá mánuði. Fjölbýli hækkaði um 0,4% í febrúar. Meiri sveiflur eru á verði á sérbýli, enda seljast mun færri sérbýli en fjölbýli í hverjum mánuði. Sérbýli hækkaði hraðar en fjölbýli þegar íbúðaverð var á hraðri uppleið í fyrra og árið á undan og hefur svo lækkað mun meira en verð á fjölbýli síðustu mánuði.

Árshækkun vísitölunnar mælist nú 12,4% og hefur ekki verið lægri síðan í mars 2021. Fjölbýli hefur hækkað um 13,0% á síðustu tólf mánuðum og sérbýli um 11,2%.

Uppfærum verðbólguspá - búumst við 10,0% ársverðbólgu í mars

Þróunin á íbúðamarkaði í febrúar veldur því að við uppfærum nýbirta verðbólguspá okkar, enda höfðum við gert ráð fyrir að vísitala íbúðaverðs myndi lækka lítillega á milli mánaða í febrúar. Við spáðum því að vísitala neysluverðs myndi hækka um 0,61% milli mánaða í mars, en færum þá tölu upp í 0,72%. Við það hækkar spá okkar um ársverðbólgu í mars úr 9,8% í 10,0%.

Fáir kaupsamningar undirritaðir

Alls voru 441 kaupsamningur um íbúðarhúsnæði undirritaður á höfuðborgarsvæðinu í febrúar, samkvæmt bráðabirgðatölum HMS. Þeim fjölgaði úr 289 í janúar og eru aðeins 11% færri en í febrúar í fyrra. Þeim fækkar því ekki eins mikið á ársgrundvelli og verið hefur síðustu mánuði. Til samanburðar voru kaupsamningar nú í janúar 40% færri en í janúar í fyrra og kaupsamningar í desember 2022 27% færri en í desember árið áður. Hafa ber í huga að tölurnar eru bráðabirgðatölur og gætu átt eftir að breytast eftir því sem fleiri kaupsamningar berast í gagnagrunn HMS.

Enn talsvert líf í markaðnum

Tölur yfir íbúðaverð í febrúar og fjölda kaupsamninga bera þess merki að enn séu þó nokkur umsvif á íbúðamarkaði og áfram eftirspurn eftir íbúðum, þrátt fyrir brattan feril vaxtahækkana og hert lánþegaskilyrði. Ætla má að hluti af áhrifum nýlegra vaxtahækkana sé ekki enn kominn fram og vaxtaþróunin fram í tímann veltur fyrst og fremst á því hversu vel tekst til að sporna gegn verðbólgu.

Íbúðaverð tók að hækka óvenjuhratt þegar Seðlabankinn lækkaði snarlega stýrivexti eftir að faraldurinn skall á árið 2020 og hefur svo róast mjög á síðustu mánuðum með hækkandi vaxtastigi. Þótt óvarlegt sé að lesa mikið í eina mælingu er ljóst að þessi nýjasta mæling á vísitölu íbúðaverðs minnir á að þrátt fyrir rólegri markað er með öllu óvíst að verðlækkanir verði viðvarandi næstu mánuðina.

Þótt núverandi aðstæður á lánamarkaði séu til þess fallnar að draga úr eftirspurn eftir íbúðum frekar en hitt, ber að hafa í huga að landsmönnum hefur aldrei fjölgað eins mikið og í fyrra, hvort sem litið er til fjöldans eða hlutfallslegrar aukningar og því má gera ráð fyrir áframhaldandi hreyfingu á markaðnum. Þá benda gögn um kortaveltu Íslendinga til nokkuð kröftugrar einkaneyslu og þess að landsmenn geti enn gengið á sparnað sem safnaðist upp í faraldrinum, á tímum þegar fólk eyddi litlu en kaupmáttur jókst mjög. Einhverjir geta því keypt íbúðir eða stækkað við sig, þótt mun meiri ró sé yfir markaðnum en fyrir nokkrum mánuðum.

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Hagfræðideildar Landsbankans hf. (hagfraedideild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Hagfræðideildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Hagfræðideild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
17. nóv. 2026
Íslendingar auka erlenda neyslu sína
Kortavelta Íslendinga jókst um 2,7% á milli ára í október að raunvirði. Áfram er mikill vöxtur í kortaveltu Íslendinga erlendis á sama tíma og samdráttur mælist innanlands. Við spáum því að einkaneysla aukist lítið í ár en taki síðan smám saman við sér.
16. nóv. 2026
Olían finnur sér leið  
Olíuflutningar frá Persaflóasvæðinu hafa tekið verulega við sér undanfarna mánuði og nálgast magnið sem flutt var áður en átökin brutust út. Mun stærri hluti olíunnar fer nú frá svæðinu um hjáleiðir fram hjá Hormússundi og flutningarnir eru flóknari, áhættusamari og dýrari en áður. Framboð olíuafurða hefur tekið hægar við sér en framboð á hráolíu vegna truflana á olíuhreinsun og flutningum. Það hefur komið sérstaklega niður á framboði á dísilolíu, sem hefur hækkað mun meira í verði en hráolía. 
Vikubyrjun
16. nóv. 2026
Vikubyrjun 16. nóvember 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð er fjöldi erlenda ferðamanna það sem af er ári næstum sá sami og í fyrra. Áfram eru merki um kólnun á vinnumarkaði, en skráð atvinnuleysi í október var 0,4 prósentustigum hærra en í október í fyrra. Á miðvikudag er síðasta vaxtaákvörðun ársins hjá peningastefnunefnd Seðlabankans og við spáum óbreyttum vöxtum.
Stýrivextir
12. nóv. 2026
Spáum aftur óbreyttum vöxtum
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Verðbólga er enn mikil og mælist jafn há og við síðustu vaxtaákvörðun, en það er fyrst og fremst vegna utanaðkomandi verðhækkana að mæld verðbólga hefur ekki hjaðnað. Við teljum að það sé farið að styttast í vaxtalækkun.
12. nóv. 2026
Spáum 6,0% verðbólgu í nóvember
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,41% í nóvember og að verðbólga hækki í 6,0%. Flugfargjöld til útlanda lækka alla jafna í nóvember og munu hafa mest áhrif til lækkunar gangi spáin eftir. Við gerum ráð fyrir að nóvembertilboð setji svip sinn á mælinguna, en dagur einhleypra er í miðri verðsöfnunarvikunni.
Vikubyrjun
9. nóv. 2026
Vikubyrjun 9. nóvember 2026
Fjöldi starfandi samkvæmt skrám hélst óbreyttur á milli ára í september. Verðbólga jókst á evrusvæðinu og hefur ekki mælst hærri í þrjú ár. Englandsbanki hækkaði vexti.
5. nóv. 2026
Vinnumarkaður kólnar og það hægir á launahækkunum
Eftirspurn eftir vinnuafli hefur minnkað, atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar. Kólnun í hagkerfinu hefur dregið úr hækkunartakti launa og í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir hóflegri launahækkunum næstu árin. Þrátt fyrir það teljum við að kaupmáttur aukist áfram, samhliða minni verðbólgu og meiri uppgangi í atvinnulífinu á síðari hluta spátímans.
4. nóv. 2026
Minna af fiski en meiri verðmæti
Útflutningsmagn sjávarafurða hefur dregist saman undanfarin ár, en hátt afurðaverð hefur að miklu leyti vegið upp samdráttinn. Í fyrra jukust útflutningsverðmæti sjávarafurða þrátt fyrir að útflutningsmagnið hefði minnkað. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir áframhaldandi samdrætti í útflutningi sjávarafurða í ár og á næsta ári. Ef lokaráðgjöf fyrir loðnu verður nær upphafsráðgjöfinni gæti samdráttur þó snúist í vöxt og hagvaxtarhorfur batnað.
Mánaðamót 2
2. nóv. 2026
Mánaðamót 2. nóvember 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Vikubyrjun
2. nóv. 2026
Vikubyrjun 2. nóvember 2026
Verðbólga hélst óbreytt í 5,9% í október, í samræmi við væntingar. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar. Gistinóttum erlendra ferðamanna fjölgaði á milli ára í september.