Hagsjá: Mikill vöxtur einkaneyslu á öðrum fjórðungi
Hægt hefur nokkuð á vexti hagkerfisins á 12 mánaða grundvelli á síðustu tveimur ársfjórðungum og nam hagvöxtur á fyrri hluta ársins 4,3% en spá okkar frá því í maí gerði ráð fyrir að vöxturinn verði 6,7% á árinu. Vöxtur einkaneyslu hefur verið kröftugri en við spáðum fyrir árið í heild en þar á móti vegur að vöxtur fjármunamyndunar og útflutnings það sem af er ári er minni en við gerðum ráð fyrir sé horft yfir árið í heild.
8. september 2017
Samantekt
Hagvöxtur mældist 3,4% á öðrum ársfjórðungi borið saman við sama fjórðung árið áður, skv. bráðabirgðatölum Hagstofunnar. Þetta er nokkuð minni vöxtur en á fyrsta ársfjórðungi þegar hann nam 5,2% og töluvert minni vöxtur en á þriðja og fjórða fjórðungi síðasta árs en hann lá á bilinu 9,6-11,3%. Þetta er minnsti vöxturinn á 12 mánaða grundvelli síðan á fjórða ársfjórðungi 2015 þegar hann nam 3,1%.
Í spá Hagfræðideildar frá því í maí var gert ráð fyrir að hagvöxtur verði 6,7% á þessu ári. Hagvöxtur á fyrri árshelmingi nam 4,3% samkvæmt þessum bráðabirgðatölum sem er því nokkuð minni vöxtur en við gerum ráð fyrir að verði yfir árið í heild.
Vöxturinn borinn uppi af einkaneyslu og útflutningi
Vöxturinn á fyrri árshelmingi var borinn af vexti einkaneyslu og útflutnings en framlag einkaneyslu var þó umtalsvert meira. Framlag fjármunamyndunar var síðan nokkuð minna en framlag útflutnings. Vöxtur einkaneyslu reyndist 8,3% frá sama tímabili í fyrra, útflutningur jókst um 6,4% en fjármunamyndun um 5,2%.
Lesa Hagsjána í heild
Þú gætir einnig haft áhuga á
29. maí 2026
Landsframleiðsla jókst um 2,7% á milli ára að raunvirði á fyrsta fjórðungi ársins. Mest var framlag utanríkisviðskipta til hagvaxtar sem skýrist að mestu af auknum umsvifum gagnavera. Einkaneysla jókst einnig á fjórðungnum þó hægt hafi á vexti hennar.
28. maí 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,07% á milli mánaða og verðbólga lækkar því úr 5,2% í 5,1%. Við höfðum spáð því að verðbólga myndi lækka í 4,9%. Hækkun á flugfargjöldum hafði mest áhrif til hækkunar á ársverðbólgu í mánuðinum en lækkun á virðisaukaskatti á eldsneyti hafði mest áhrif til lækkunar. Án lækkunarinnar á virðisaukaskatti hefði verðbólga mælst 5,5%. Athygli vekur að verð á mat og drykk lækkaði á milli mánaða, annan mánuðinn í röð.
27. maí 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð um Keflavíkurflugvöll hafa jafn margir erlendir ferðamenn farið um flugvöllinn fyrstu fjóra mánuði ársins í ár og í fyrra. Á móti fara færri tengifarþegar um flugvöllinn og utanlandsferðir Íslendinga hafa dregist verulega saman. Þó sumarið líti ágætlega út er meiri óvissa um haustið.
26. maí 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti bankans um 0,25 prósentustig í síðustu viku, líkt og við höfðum spáð. Nú í vikunni koma verðbólgutölur og þjóðhagsreikningar.
20. maí 2026
Peningastefnunefnd hækkaði stýrivexti um 0,25 prósentustig annað skiptið í röð og segist tilbúin til að hækka vexti enn frekar. Efnahagshorfur hafa þó versnað verulega að mati bankans, en verðbólguspá var hækkuð í nýútgefnum Peningamálum og hagvaxtaspá lækkuð auk þess sem gert er ráð fyrir auknu atvinnuleysi. Kólnunin í hagkerfinu mun þó gera það að verkum að hættan á aukinni verðbólgu fram á við er minni.
19. maí 2026
Kortavelta íslenskra heimila dróst verulega saman á milli ára í apríl, eða um alls 5,8% að teknu tilliti til verðlags og gengis. Svo mikill samdráttur hefur ekki mælst síðan í febrúar 2021. Peningastefnunefnd fundar í dag vegna vaxtaákvörðunar á morgun, en við gerum áfram ráð fyrir 0,25 prósentustiga hækkun vaxta.
18. maí 2026
Í vikunni fram undan er vaxtaákvörðun hjá Seðlabanka Íslands og við spáum 0,25 prósentustiga hækkun. Fjöldi ferðamanna á fyrstu fjórum mánuðum ársins var svipaður og á sama tímabil í fyrra samkvæmt tölum sem birtust í síðustu viku. Utanlandsferðum Íslendinga hefur aftur á móti fækkað töluvert. Atvinnuleysi heldur áfram að aukast á milli ára.
13. maí 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækki vexti um 0,25 prósentustig í næstu viku. Verðbólga er enn yfir markmiði og verðbólguvæntingar hafa reynst þrálátar. Að okkar mati mun það ráða mestu um að nefndin haldi áfram vaxtahækkunarferlinu sem hófst í mars.
12. maí 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,13% á milli mánaða í maí. Gangi spáin eftir mun verðbólga lækka úr 5,2% í 4,9%. Lægra eldsneytisverð vegna lækkunar á virðisaukaskatti og lækkun flugfargjalda hafa mest áhrif til lækkunar á milli mánaða samkvæmt spánni. Við spáum að verðbólga mælist 4,9% í ágúst og kjarasamningar því mögulega í húfi.
11. maí 2026
Starfandi samkvæmt skrám fækkaði á milli ára. Frjósemi á Íslandi síðastliðin tvö ár hefur ekki mælst minni síðan mælingar hófust. Í þessari viku fáum við m.a. ferðamannatölur og atvinnuleysi ásamt uppgjörum frá félögum.