Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Hæg­ir á vexti vöru­skipta­hall­ans

Halli á vöruviðskiptum jókst lítillega á milli ára í október og mældist 49,4 ma.kr, en var 47,5 ma.kr. í október í fyrra. Uppsafnaður halli á vöruskiptum hefur aukist frá fyrra ári, en þó hægar í ár en síðustu ár, og var 330 ma.kr. í október, sem er einungis lítillega meira en mældist á sama tíma í fyrra þegar hann var 320 ma.kr.
Flutningaskip
8. nóvember 2024

Þó vöruskiptahalli haldi áfram að aukast hefur hann ekki aukist eins mikið á milli ára í ár og síðustu tvö ár. Halli á vöruviðskiptum er viðbúinn, en síðasta áratug hefur verið viðvarandi vöruskiptahalli. Á sama tíma hafa þjónustuviðskipti skilað ríflegum afgangi. Þetta skýrist t.d. af auknum umsvifum í ferðaþjónustu sem hafa kallað á mikinn vöruinnflutning en á móti skilað töluverðum afgangi af þjónustuviðskiptum. Staðan í utanríkisviðskiptum gefur oft ágætis mynd af stöðunni í hagkerfinu og minni aukning  vöruskiptahalla getur verið merki um að hagkerfið fari kólnandi. Í ár gerum við ráð fyrir að afgangur af þjónustuviðskiptum rétt nái að vega upp vöruskiptahalla ársins í heild.

Ágætis kraftur í vöruútflutningi í október 

Heilt á litið var ágætis kraftur í vöruútflutningi í október og verðmæti vöruútflutnings jukust um 9% á verðlagi hvers árs. Ef tekið er tillit til gengisþróunar voru verðmætin um 8% meiri en á sama tíma í fyrra. Útflutningsverðmæti jukust í nánast öllum greinum vöruútflutnings í október. 

Útflutningsverðmæti sjávarafurða jukust um 2% á milli ára á föstu gengi, en hafa dregist saman um 3% það sem af er ári. Útflutningsverðmæti áls og álafurða í mánuðinum voru um 1% meiri en á sama tíma í fyrra á föstu gengi, en hafa dregist saman um 6% það sem af er ári. Heimsmarkaðsverð á áli hefur hækkað og frá því í apríl hefur álverð verið hærra en á sama tíma í fyrra. Nú í október var heimsmarkaðsverð á áli um 18% hærra en í október í fyrra. Á sama tíma hefur álframleiðsla dregist saman, enda hafa stórnotendur raforku búið við skerðingar síðustu misseri.   

Útflutningur á eldisfiski og lyfjum færist hratt í aukana 

Töluverður kraftur hefur verið í útflutningi á eldisfiski það sem af er ári. Í október jukust útflutningsverðmæti eldisfisks um 26% á milli ára á föstu gengi og það sem af er ári hafa verðmætin aukist um 24% á milli ára. Útflutningsverðmæti lyfja og lækningavara færast nokkuð hratt í aukana og nú í október voru útflutningsverðmæti þeirra um 84% meiri en í fyrra. Það sem af er ári hafa útflutningsverðmæti aukist um 57% á milli ára á föstu gengi.  

Annar útflutningur en talinn er upp hér að ofan hefur staðið nokkurn veginn í stað það sem af er ári.

Vöruinnflutningur eykst í október 

Verðmæti vöruinnflutnings jókst um 6% á milli ára á föstu gengi í október en það sem af er ári hafa verðmætin aukist um 1%. Innflutningur fjárfestingarvara jókst um 2% á milli ára í október á föstu gengi, en það sem af er ári hefur innflutningur á fjárfestingarvörum aukist um 4%. Nokkuð hefur hægt á innflutningi fjárfestingarvara eftir því sem liðið hefur á árið. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir litlum breytingum á fjárfestingu á seinni hluta ársins og eru þessar tölur í samræmi við þá spá. Innflutningur á hrávörum jókst hins vegar um 30% í október og hafa innflutningsverðmæti hrávara aukist um 8% á föstu gengi það sem af er ári. Þá jókst innflutningur á neysluvörum um 11% í október, og hefur aukist um 7% það sem af er ári á föstu gengi. Á móti hefur innflutningur á fólksbílum dregist töluvert saman það sem af er ári, eða um 48%. Við spáum lítilli aukningu í einkaneyslu á árinu.

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
17. apríl 2026
Hagspá til 2028: Hagkerfi í hægum vexti
Horfur eru á að sú kólnun sem hefur verið í hagkerfinu undanfarið muni vara lengur en áður var spáð. Við sjáum merki um slaka á vinnumarkaði með auknu atvinnuleysi og minni eftirspurn fyrirtækja eftir starfsfólki. Hærri stýrivextir munu valda því að sú staða vari lengur en ella.
Verðbólga
16. apríl 2026
Spáum 5,5% verðbólgu í apríl
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 1,05% á milli mánaða í apríl. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,4% í 5,5%. Hærra eldsneytisverð og hækkun flugfargjalda hafa mest áhrif á hækkun á milli mánaða samkvæmt spánni. Lægri virðisaukaskattur á eldsneyti mun skila tímabundinni lækkun á eldsneytisverði, en áfram er töluverð óvissa um þróun olíuverðs og heildaráhrifa á verðbólgu hér á landi.
Vikubyrjun
13. apríl 2026
Vikubyrjun 13. apríl 2026
Erlendum ferðamönnum fjölgaði um 1,6% á milli ára í mars. Utanlandsferðum Íslendinga hefur fækkað á milli ára alla mánuði ársins. Skráð atvinnuleysi minnkaði um 0,1 prósentustig á milli mánaða og mælist nú 4,8% í mars. Verðbólga í Bandaríkjunum jókst úr 2,4% í 3,3% í mars.
Mánaðamót 2
1. apríl 2026
Mánaðamót 1. apríl 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Vikubyrjun
30. mars 2026
Vikubyrjun 30. mars 2026
Verðbólga jókst úr 5,2% í 5,4% í mars, svo há hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Vísitala launa lækkaði um 0,1% á milli mánaða í febrúar. Í síðustu viku birti Seðlabankinn yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleiki og fjármálaráðherra lagði fram fjármálaáætlun.
Mánaðamót 4
26. mars 2026
Verðbólga eykst í 5,4% - hærra eldsneytisverð skýrir hækkunina
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,55% eins og við spáðum og mælist nú 5,4%. Svo mikil hefur verðbólga ekki mælst síðan í september 2024. Hækkun á verðbólgu á milli mánaða skýrist að langmestu leyti af hækkun á eldsneytisverði sem rekja má til átakanna við Persaflóa.
Vikubyrjun
23. mars 2026
Vikubyrjun 23. mars 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku. Mun harðari tónn var í yfirlýsingu nefndarinnar en við síðustu ákvörðun í febrúar. Heildarkortavelta heimilanna jókst um 1,5% á milli ára, en kortavelta innanlands dróst saman. Vísitala íbúðaverðs hækkaði lítillega eftir mikla hækkun í janúar.
Vikubyrjun
16. mars 2026
Vikubyrjun 16. mars 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Verðbólguhorfur hafa versnað upp á síðkastið sem sést meðal annars í niðurstöðum úr könnun á verðbólguvæntingum heimila og fyrirtækja sem Seðlabankinn birti í síðustu viku. Við hækkuðum einnig verðbólguspá okkar í síðustu viku.
Stýrivextir
12. mars 2026
Spáum hækkun stýrivaxta í næstu viku 
Við spáum því að í næstu viku muni peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækka vexti um 0,25 prósentustig. Verðbólga hefur aukist meira en spár gerðu ráð fyrir og verðbólguvæntingar hafa einnig aukist. Ólga hefur aukist á alþjóðlegum mörkuðum vegnastríðsátaka í Mið-Austurlöndum sem eykur verðbólguþrýsting. 
Mánaðamót 4
12. mars 2026
Spáum 5,4% verðbólgu í mars
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,55% á milli mánaða í mars. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,2% í 5,4%. Hærra eldsneytisverð, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum, skýrir að stærstum hluta þá hækkun verðbólgu á milli mánaða sem við spáum. Óljóst er hversu lengi átökin munu standa yfir og hversu langvinn áhrifin á verðbólgu hér á landi verða. Mikið er undir verðbólgumælingum næstu mánaða en forsendur í kjarasamingum á almennum vinnumarkaði byggja á að verðbólga mælist undir 4,7% í ágúst, eða að hún mælist að meðaltali undir 4,4% sex mánuði þar á undan. Auknar líkur eru á því að þær forsendur haldi ekki.