Enn og aftur óvissa um áhrif sóttvarnaraðgerða á vinnumarkað

Atvinnuleysi samkvæmt mælingum Hagstofunnar var 6,1% í febrúar og hafði minnkað um 0,1 prósentustig frá febrúar 2020. Almennt atvinnuleysi skráð hjá Vinnumálastofnun var hins vegar 11,4% og hafði aukist um 6,4 prósentustig frá febrúar 2020. Því til viðbótar var atvinnuleysi vegna hlutabóta mælt sem 1,1% í febrúar. Vinnumarkaðskönnunin mælir því áfram töluvert minna atvinnuleysi en Vinnumálastofnun gerir.

29. mars 2021 - Greiningardeild

Samkvæmt niðurstöðum vinnumarkaðsrannsóknar Hagstofu Íslands er áætlað að um 200.600 manns hafi verið á vinnumarkaði í febrúar 2020, sem jafngildir 76,4% atvinnuþátttöku. Af fólki á vinnumarkaði voru um 188.300 starfandi og um 12.300 atvinnulausir og í atvinnuleit. Starfandi fólki fjölgaði um 3.600 milli ára og fjöldi atvinnulausra var óbreyttur. Hlutfall starfandi var 71,7% í febrúar og hafði minnkað um 6 prósentustig frá febrúar 2020.

Í apríl 2020 fór atvinnuþátttaka niður í 73,4% og hafði ekki verið lægri a.m.k. frá árinu 2003, þegar vinnumarkaðskönnunin hófst. Atvinnuþátttaka mældist meiri í maí og júní en hefur síðan minnkað og mældist 76,4% nú í febrúar, sem er þó 0,6 prósentustigum hærra en í febrúar 2020.

Samkvæmt vinnumarkaðskönnun höfðu alls um 29.000 einstaklingar óuppfyllta þörf fyrir atvinnu í febrúar 2021. Sá fjöldi jafngildir 13,8% af vinnuafli og mögulegu vinnuafli. Af þessum hópi voru 42,4% atvinnulausir, 15,1% tilbúnir að vinna en ekki að leita að vinnu. 18,0% voru í vinnuleit en ekki tilbúnir að vinna og 24,5% voru starfandi en samtímis vinnulitlir og vildu vinna meira.

Fjölda starfandi í febrúar 2021 fjölgaði um 1,9% frá febrúar 2020. Á sama tímabili styttist vinnutími um 1,6% þannig að heildarvinnustundum fjölgaði um 0,4% milli ára sem er fyrsta fjölgun heildarvinnustunda milli ára frá því í febrúar 2020.

Rétt er að taka fram að ákvæði í kjarasamningum opinberra starfsmanna um styttingu vinnutíma sem tóku gildi um áramót hafa haft áhrif á mælingu vikulegra vinnustunda í vinnumarkaðsrannsókn Hagstofunnar. Mældur vinnutími hefur því dregist saman vegna þessara breytinga en af hálfu Hagstofunnar eru frekari greiningar fyrirhugaðar til þess að meta þessi áhrif.

Hagsjá: Enn og aftur óvissa um áhrif sóttvarnaraðgerða á vinnumarkað

Þú gætir einnig haft áhuga á

23. mars 2026

Vikubyrjun 23. mars 2026

Peningastefnunefnd hækkaði vexti um 0,25 prósentustig í síðustu viku. Mun harðari tónn var í yfirlýsingu nefndarinnar en við síðustu ákvörðun í febrúar. Heildarkortavelta heimilanna jókst um 1,5% á milli ára, en kortavelta innanlands dróst saman. Vísitala íbúðaverðs hækkaði lítillega eftir mikla hækkun í janúar.

16. mars 2026

Vikubyrjun 16. mars 2026

Við spáum því að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Verðbólguhorfur hafa versnað upp á síðkastið sem sést meðal annars í niðurstöðum úr könnun á verðbólguvæntingum heimila og fyrirtækja sem Seðlabankinn birti í síðustu viku. Við hækkuðum einnig verðbólguspá okkar í síðustu viku.

12. mars 2026

Spáum hækkun stýrivaxta í næstu viku

Við spáum því að í næstu viku muni peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækka vexti um 0,25 prósentustig. Verðbólga hefur aukist meira en spár gerðu ráð fyrir og verðbólguvæntingar hafa einnig aukist. Ólga hefur aukist á alþjóðlegum mörkuðum vegnastríðsátaka í Mið-Austurlöndum sem eykur verðbólguþrýsting.

12. mars 2026

Spáum 5,4% verðbólgu í mars

Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,55% á milli mánaða í mars. Gangi spáin eftir mun verðbólga hækka úr 5,2% í 5,4%. Hærra eldsneytisverð, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum, skýrir að stærstum hluta þá hækkun verðbólgu á milli mánaða sem við spáum. Óljóst er hversu lengi átökin munu standa yfir og hversu langvinn áhrifin á verðbólgu hér á landi verða. Mikið er undir verðbólgumælingum næstu mánaða en forsendur í kjarasamingum á almennum vinnumarkaði byggja á að verðbólga mælist undir 4,7% í ágúst, eða að hún mælist að meðaltali undir 4,4% sex mánuði þar á undan. Auknar líkur eru á því að þær forsendur haldi ekki.

9. mars 2026

Verulegur halli á viðskiptum við útlönd í fyrra

Verulegur halli mældist á viðskiptum við útlönd í fyrra. Erlend staða þjóðarbúsins versnaði á síðasta ári, en er engu að síðar mjög sterk. Krónan veiktist á móti evru í fyrra, en styrktist á móti bandaríkjadal. Sterk staða útflutningsgreina gæti stutt við krónuna á þessu ári þó órói á alþjóðasviðinu auki óvissuna.

9. mars 2026

Vikubyrjun 9. mars 2026

Talsvert minni halli var á viðskiptum við útlönd á fyrsta ársfjórðungi ársins en á sama fjórðungi árið áður. Í vikunni fáum við ferðamannatölur og skráð atvinnuleysi.

6. mars 2026

Atvinnuleysi ólíkt eftir hópum

Atvinnuleysi mjakast upp, störfum er hætt að fjölga og minni eftirspurn er eftir vinnuafli en áður. Aukið atvinnuleysi síðustu mánuði má þó nánast eingöngu rekja til erlends vinnuafls. Atvinnuleysi hefur lítið breyst meðal Íslendinga og er lítið í alþjóðlegum samanburði. Þrátt fyrir kólnun á vinnumarkaði hefur kaupmáttur launa aukist og einkaneysla haldist sterk, en það hefur stutt við eftirspurn og viðhaldið verðbólguþrýstingi.

2. mars 2026

Mánaðamót 2. mars 2026

Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.

2. mars 2026

Vikubyrjun 2. mars 2026

Samkvæmt bráðabirgðatölum Hagstofunnar var hagvöxtur á síðasta ári 1,3%, en 0,6% samdráttur mældist á fjórða ársfjórðungi. Verðbólga hélst óbreytt á milli mánaða í febrúar og mælist 5,2%. Velta skv. VSK-skýrslum dróst saman á tímabilinu nóv-des í öllum þremur stóru útflutningsgeirunum.

27. feb. 2026

Hagvöxtur í fyrra drifinn áfram af einkaneyslu

Landsframleiðsla jókst um 1,3% á milli ára að raunvirði í fyrra, en dróst saman um 0,6% á fjórða ársfjórðungi. Einkaneysla var mjög sterk bæði á árinu í heild og á fjórða ársfjórðungi. Fjármunamyndun og innflutningur litaðist af uppbyggingu á gagnaverum, sem var þó nokkur á fyrri hluta árs, en minnkaði á þriðja ársfjórðungi og var lítil á þeim fjórða.

Vefkökur

Enn og aft­ur óvissa um áhrif sótt­varn­ar­að­gerða á vinnu­mark­að

Enn og aftur óvissa um áhrif sóttvarnaraðgerða á vinnumarkað