Áfram dregur úr kortaveltu á milli ára
Alls nam greiðslukortavelta heimila 102 mö.kr. í nóvember og var 2,0% minni en í nóvember í fyrra, á föstu verðlagi. Innanlands dróst kortavelta íslenskra heimila saman um 2,7% að raunvirði í nóvember en erlendis jókst hún um 0,7%. Heildarkortavelta Íslendinga (innanlands og erlendis) hefur nú dregist saman átta mánuði í röð og níu mánuði í röð hefur kortavelta Íslendinga innanlands minnkað á milli ára.
Dregur úr eftirspurn í hagkerfinu – kortaveltan ágæt vísbending
Verulega hefur hægt á innlendri eftirspurn á árinu og þróun kortaveltu landsmanna hefur gefið ágætis vísbendingar um það. Kortavelta á fyrsta fjórðungi þessa árs var kröftugri en við höfðum búist við og heildarkortavelta jókst í janúar, febrúar og mars. Launahækkanir kynntu undir eftirspurn og einkaneysla jókst um tæp 5% á milli ára á fyrsta ársfjórðungi. Á öðrum ársfjórðungi fóru að berast skýrar vísbendingar um að hægt hefði á einkaneyslu, kortavelta fór að dragast saman milli ára og þjóðhagsreikningar sýndu að einkaneysla hefði aðeins aukist um 1,0% milli ára. Vextir héldu áfram að hækka fram á haust og fóru upp í 9,25% í lok ágúst. Á þriðja ársfjórðungi urðu þau tíðindi að innlend eftirspurn dróst saman á milli ára, bæði einkaneysla (um 1,7%) og fjármunamyndun (um 4,3%). Hagvöxtur mældist 1,1% og skýrðist að langmestu leyti af samdrætti í innflutningi, vegna minni einkaneyslu og minni fjárfestingar. Það er því ekki ólíklegt að á fjórða ársfjórðungi haldi áfram að draga úr eftirspurn, í takt við samdrátt í kortaveltu milli ára.
Hlutfall innanlands og erlendis stöðugt
80% af kortaveltu heimila í nóvember var á Íslandi og 20% erlendis, sem er svipað og verið hefur á síðustu mánuðum. Hlutfallið erlendis er þó áfram nokkuð hærra en venjan var fyrir faraldur. Í ágúst var framlag kortaveltu innanlands til lækkunar (-2,2%) á heildarkortaveltunni og framlagið erlendis til hækkunar (+0,1%), en þannig hefur það gjarnan verið eftir faraldurinn.
Ferðum Íslendinga til útlanda fjölgaði um 23% í nóvember samanborið við sama mánuð í fyrra. Kortavelta Íslendinga erlendis jókst þó aðeins um 0,7% og Íslendingar á faraldsfæti eru því ekki jafn eyðsluglaðir og í fyrra.
Og þá varð halli
Eftir sex mánuði af afgangi af kortaveltujöfnuði mældist loks halli í nóvember, upp á 6,8 ma.kr. Alla jafna er afgangur af kortaveltujöfnuði á sumrin, á háannatíma ferðaþjónustunnar, en halli yfir vetrarmánuði. Í nóvember í fyrra nam hallinn 7,2 mö.kr. og þá hafði einnig mælst halli í október. Halli af kortaveltujöfnuði þýðir að Íslendingar (heimili og fyrirtæki) eyði meiri pening erlendis en erlendir ferðamenn eyða hér á landi.
Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Hagfræðideildar Landsbankans hf. (hagfraedideild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Hagfræðideildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara. Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti. Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Hagfræðideild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
