Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Verð­bólga hjaðn­ar áfram

Vísitala neysluverðs lækkaði um 0,27% á milli mánaða í janúar, samkvæmt nýbirtum tölum Hagstofu Íslands. Ársverðbólga lækkar því úr 4,8% í 4,6%. Við eigum enn von á að verðbólga hjaðni næstu mánuði og verði 3,9% í apríl.
Fasteignir
30. janúar 2025

Vísitala neysluverðs lækkaði um 0,27% á milli mánaða í janúar og verðbólga lækkar því úr 4,8% í 4,6%, eins og við höfðum spáð. Það sem kom helst á óvart í mælingunni var að janúarútsölur voru ekki eins góðar og við höfðum spáð. Á móti kom að reiknuð húsaleiga lækkaði á milli mánaða í janúar, en við spáðum hækkun. Ársverðbólga án húsnæðis hækkaði á milli mánaða í janúar og mælist nú 3%.   

Reiknuð leiga skýrir hjöðnun verðbólgunnar

Framlag reiknaðrar húsaleigu til ársverðbólgu hefur lækkað síðustu mánuði, sem skýrist af minni hækkunum en á sama tíma fyrir ári. Nú í janúar mælist aftur á móti í fyrsta skipti lækkun á reiknaðri húsaleigu síðan Hagstofan tók upp nýja aðferð við mat á þeim lið. Við spáðum því að liðurinn myndi hækka um 0,6% en hann lækkaði um 0,2%. Hækkanir á rafmagnsverði og hitaveitu nú í janúar voru samanlagt minni en síðustu ár. Rafmagnsverð hækkaði meira en í fyrra en á móti var hækkun á kostnaði vegna hitaveitu minni. Liðurinn hækkaði um 3,5% í ár en um 3,7% í fyrra og hefur því áhrif til lækkunar á ársverðbólgu. 

Samsetning ársverðbólgu hefur nú tekið breytingum. Framlag vöruverðs jókst á milli mánaða sem skýrist að stórum hluta af verri janúarútsölum nú en í fyrra. Verðbólga án húsnæðis hækkar því úr 2,8% í 3% og hefur ekki verið meiri síðan í ágúst síðastliðnum. Það er þó of snemmt að tala um aukinn undirliggjandi verðþrýsting, en það mun skýrast betur þegar útsölurnar ganga til baka næstu tvo mánuði.  

Helstu liðir vísitölunnar:

  • Verð á mat og drykkjarvöru hækkaði um 0,6% á milli mánaða (0,09% áhrif), aðeins umfram okkar spá um 0,4%.  
  • Húsnæði án reiknaðrar leigu hækkaði um tæplega 1% á milli mánaða (0,1% áhrif) en við spáðum 1,35% hækkun. Þar vógust á lækkun á greiddri leigu og hækkun á rafmagnsverði og hitaveitukostnaði. 
  • Reiknuð húsaleiga lækkaði um 0,2% á milli mánaða (-0,04% áhrif), en við spáðum 0,6% hækkun.   
  • Föt og skór lækkuðu um 6,9% á milli mánaða (-0,26% áhrif). Við höfðum spáð 10,7% lækkun. 
  • Flugfargjöld til útlanda höfðu mest áhrif á vísitöluna til lækkunar, en liðurinn lækkaði um 16,2% á milli mánaða (-0,30% áhrif). Þetta var nokkuð meiri lækkun en við gerðum ráð fyrir, en við spáðum 11,8% lækkun milli mánaða. 
  • Verð á bensíni hækkaði um 3,6% (+0,13% áhrif) og hafði mest áhrif til hækkunar í mánuðinum. Hækkunin var eins og við spáðum og skýrist af hækkun á kolefnisgjaldi í mánuðinum.  

Horfur á 3,9% verðbólgu í mars og apríl 

Við gerum nú ráð fyrir að vísitala neysluverðs hækki um 0,88% í febrúar, um 0,5% í mars og 0,56% í apríl. Gangi spáin eftir verður ársverðbólga 4,2% í febrúar og 3,9% í mars og aftur í apríl. Spáin er aðeins hærri en sú síðasta sem við gáfum út, sem skýrist meðal annars af nýjum vogum sem Hagstofan uppfærði við janúarbirtingu VNV.  

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
Stýrivextir
18. nóv. 2026
Óbreyttir vextir í samræmi við væntingar
Peningastefnunefnd hélt vöxtum óbreyttum í morgun og var ákvörðunin einróma. Tónninn var að okkar mati mildur og er ljóst að nefndin hefur vaxandi áhyggjur af kólnandi hagkerfi. Enn er þó lögð áhersla á að verðbólga og verðbólguvæntingar séu langt yfir markmiði. Gangi verðbólguspár eftir gerum við ráð fyrir að nefndin geti lækkað vexti í febrúar.
17. nóv. 2026
Íslendingar auka erlenda neyslu sína
Kortavelta Íslendinga jókst um 2,7% á milli ára í október að raunvirði. Áfram er mikill vöxtur í kortaveltu Íslendinga erlendis á sama tíma og samdráttur mælist innanlands. Við spáum því að einkaneysla aukist lítið í ár en taki síðan smám saman við sér.
16. nóv. 2026
Olían finnur sér leið  
Olíuflutningar frá Persaflóasvæðinu hafa tekið verulega við sér undanfarna mánuði og nálgast magnið sem flutt var áður en átökin brutust út. Mun stærri hluti olíunnar fer nú frá svæðinu um hjáleiðir fram hjá Hormússundi og flutningarnir eru flóknari, áhættusamari og dýrari en áður. Framboð olíuafurða hefur tekið hægar við sér en framboð á hráolíu vegna truflana á olíuhreinsun og flutningum. Það hefur komið sérstaklega niður á framboði á dísilolíu, sem hefur hækkað mun meira í verði en hráolía. 
Vikubyrjun
16. nóv. 2026
Vikubyrjun 16. nóvember 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð er fjöldi erlenda ferðamanna það sem af er ári næstum sá sami og í fyrra. Áfram eru merki um kólnun á vinnumarkaði, en skráð atvinnuleysi í október var 0,4 prósentustigum hærra en í október í fyrra. Á miðvikudag er síðasta vaxtaákvörðun ársins hjá peningastefnunefnd Seðlabankans og við spáum óbreyttum vöxtum.
Stýrivextir
12. nóv. 2026
Spáum aftur óbreyttum vöxtum
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Verðbólga er enn mikil og mælist jafn há og við síðustu vaxtaákvörðun, en það er fyrst og fremst vegna utanaðkomandi verðhækkana að mæld verðbólga hefur ekki hjaðnað. Við teljum að það sé farið að styttast í vaxtalækkun.
12. nóv. 2026
Spáum 6,0% verðbólgu í nóvember
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,41% í nóvember og að verðbólga hækki í 6,0%. Flugfargjöld til útlanda lækka alla jafna í nóvember og munu hafa mest áhrif til lækkunar gangi spáin eftir. Við gerum ráð fyrir að nóvembertilboð setji svip sinn á mælinguna, en dagur einhleypra er í miðri verðsöfnunarvikunni.
Vikubyrjun
9. nóv. 2026
Vikubyrjun 9. nóvember 2026
Fjöldi starfandi samkvæmt skrám hélst óbreyttur á milli ára í september. Verðbólga jókst á evrusvæðinu og hefur ekki mælst hærri í þrjú ár. Englandsbanki hækkaði vexti.
5. nóv. 2026
Vinnumarkaður kólnar og það hægir á launahækkunum
Eftirspurn eftir vinnuafli hefur minnkað, atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar. Kólnun í hagkerfinu hefur dregið úr hækkunartakti launa og í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir hóflegri launahækkunum næstu árin. Þrátt fyrir það teljum við að kaupmáttur aukist áfram, samhliða minni verðbólgu og meiri uppgangi í atvinnulífinu á síðari hluta spátímans.
4. nóv. 2026
Minna af fiski en meiri verðmæti
Útflutningsmagn sjávarafurða hefur dregist saman undanfarin ár, en hátt afurðaverð hefur að miklu leyti vegið upp samdráttinn. Í fyrra jukust útflutningsverðmæti sjávarafurða þrátt fyrir að útflutningsmagnið hefði minnkað. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir áframhaldandi samdrætti í útflutningi sjávarafurða í ár og á næsta ári. Ef lokaráðgjöf fyrir loðnu verður nær upphafsráðgjöfinni gæti samdráttur þó snúist í vöxt og hagvaxtarhorfur batnað.
Mánaðamót 2
2. nóv. 2026
Mánaðamót 2. nóvember 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.