Vísbendingar um að einkaneysla gefi eftir
Greiðslukortavelta Íslendinga dróst verulega saman á milli ára í apríl, eða um 5,8% að teknu tilliti til verðlags og gengis. Leita þarf aftur til Covid-áranna til að finna álíka samdrátt. Á heildina litið hægði verulega á vexti kortaveltu á fyrsta ársfjórðungi og eru fleiri vísbendingar um að Íslendingar séu að draga úr einkaneyslu. Utanlandsferðir hafa til að mynda dregist verulega saman það sem af er ári, sem og sala á nýjum bílum, en það skýrist einnig af aukinni sölu fyrir áramót vegna breytinga á gjaldtöku.
Vísbendingar um samdrátt í einkaneyslu
Kortavelta Íslendinga innanlands dróst saman um 8,2% í apríl, leiðrétt fyrir verðlag. Svo mikið hefur hún ekki dregist saman síðan í október 2020. Þetta er þriðji mánuðurinn í röð sem kortavelta Íslendinga innanlands dregst saman, en samdrátturinn var mun minni í febrúar og mars. Breyting á fyrirkomulagi gjaldtöku hins opinbera á eldsneyti gæti einnig skýrt samdrátt í kortaveltu að hluta.
Kortavelta Íslendinga erlendis jókst aftur á móti lítillega á milli ára í apríl, eða um 2%, og er þetta þó nokkuð hægari vöxtur en síðustu mánuði. Íslendingar fóru í 30% færri utanlandsferðir í apríl í ár en í fyrra, en það skýrist að einhverju leyti af tímasetningu páskanna sem voru alveg í byrjun apríl í ár. Það var engu að síður töluverður samdráttur í utanlandsferðum Íslendinga þótt mars og apríl séu teknir saman, eða tæplega 20%.
Flest bendir því til þess að það sé að hægja á einkaneyslu og Íslendingar eru farnir að halda að sér höndum. Mikill kraftur var í einkaneyslu í fyrra, þar sem Íslendingar slógu met í utanlandsferðum og sala nýrra bíla stórjókst á milli ára. Sú þróun hefur nú alveg snúist við. Í síðustu hagspá sem við gáfum út um miðjan apríl gerðum við ráð fyrir mjög hægum vexti einkaneyslu í ár, en haldi nýleg þróun áfram út árið mætti jafnvel gera ráð fyrir lítils háttar samdrætti í einkaneyslu á árinu.
Gerum áfram ráð fyrir vaxtahækkun á morgun
Það verður sífellt skýrara að hátt vaxtastig er að kæla hagkerfið og peningastefnunefnd er eflaust fegin að sjá mjög skýr merki þess. Minni kortavelta og minni neysla almennt dregur úr verðbólguþrýstingi sem er það sem Seðlabankinn vill sjá. Við teljum þó að þessar kortaveltutölur einar og sér hafi ekki mjög mikil áhrif á ákvörðun peningastefnunefndar, þó hún hjálpi eflaust við að taka minna skref en ella. Seðlabankinn vill bæði sjá verðbólgu lækka og ná tökum á verðbólguvæntingum. Við spáum því áfram að vextir verði lækkaðir um 0,25 prósentustig á morgun.
Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.
Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
