3. október 2022 - Greiningardeild
Vikan framundan
- Á miðvikudag er vaxtaákvörðun hjá Seðlabanka Íslands. Við spáum 0,5 prósentustiga hækkun vaxta og að meginvextir bankans, sjö daga bundin innlán, fari úr 5,5% upp í 6%. Við teljum að vaxtahækkunarferlinu sé ekki lokið og að Seðlabankinn muni þurfa að herða aðhaldið frekar.
- Á fimmtudag birtir Icelandair flutningstölur.
- Á föstudag birtir Play flutningstölur. Seðlabankinn birtir útreikning á raungengi.
Mynd vikunnar
Fjölmörg heimili nýttu tækifærið á meðan vextir voru hvað lægstir til þess að festa vexti á íbúðalánum, annað hvort til þriggja ára eða fimm ára. Á næsta og þarnæsta ári fer fram vaxtaendurskoðun á óverðtryggðum íbúðalánum með föstum vöxtum að fjárhæð 340 milljarða króna. Árið 2025 verður vaxtaendurskoðun á 270 milljörðum króna til viðbótar. Útistandandi lán með veði í íbúðarhúsnæði eru alls 2.350 milljarðar króna, þannig að vaxtaendurskoðun fer fram á fjórðungi fasteignalána á árunum 2023 til 2025. Megnið af þessum lánum voru tekin á mjög hagstæðum kjörum og er alls óvíst hvort slík kjör muni bjóðast þegar vaxtaendurskoðun fer fram. Fjölmörg heimili munu því sjá fram á hærri greiðslubyrði á næstu árum.
Helsta frá vikunni sem leið
- Verðbólgan mældist 9,3% í september. Verðbólga lækkaði milli mánaða annan mánuðinn í röð og hefur lækkað um 0,6 prósentustig síðan hún náði hámarki í 9,9% í júlí. Septembermæling vísitölu neysluverðs rennir frekari stoðum undir þá skoðun okkar að verðbólga hafi náð hámarki í júlí. Við eigum von á að verðbólgan hjaðni hægt næstu mánuði og verði 8,2% í lok árs.
- Gistinætur á skráðum gististöðum voru 1.470 þúsund í ágúst, sem er mesti fjöldi sem hefur mælst í ágústmánuði. Mesti fjöldi sem mælst hefur í stökum mánuði var í júlí í ár þegar gistinæturnar voru 1.550 þúsund. Íslendingar voru á bak við eina af hverjum fimm gistinóttum í ágúst, en hlutfall Íslendinga í skráðum gistinóttum hefur aukist miðað við stöðuna fyrir heimsfaraldurinn. Þrátt fyrir að fjöldi erlendra ferðamanna í ágúst hafi verið um 4% færri en 2019 voru gistinætur þeirra 11% fleiri. Þetta bendir til þess að erlendir ferðamenn séu að gista lengur en fyrir faraldur. Taka skal fram að hluti gistinótta í gegnum Airbnb eru óskráðar og því ekki inni í þessum tölum, sem kann að skekkja myndina.
- Seðlabankinn birti yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar og fjármálastöðugleikaskýrslu. Nefndin gerði engar breytingar að þessu sinni, hvorki á sveiflujöfnunaraukanum né á öðrum stjórntækjum sem hún hefur yfir að ráða.
- Seðlabankinn birti líka Hagvísa.
- Tvö víxlaútboð voru í vikunni. Lánamál ríkisins luku útboði ríkisvíxla og Iceland Seafood lauk víxlaútboði. Lánamál ríkisins birtu ársfjórðungsáætlun fyrir 4F. Af hlutabréfamarkaðinum var helst að frétta að Ölgerðin birti jákvæða afkomuviðvörun.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Þú gætir einnig haft áhuga á
8. des. 2025
Talsvert minni afgangur mældist af viðskiptum við útlönd á þriðja ársfjórðungi þessa árs en þess síðasta. Í síðustu viku gaf Seðlabankinn út yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar og fundargerð peningastefnunefndar. Í þessari viku verða birtar ferðamannatölur og skráð atvinnuleysi fyrir nóvembermánuð.
1. des. 2025
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
1. des. 2025
Óhætt er að segja að verðbólgumælingin í síðustu viku hafi komið á óvart. Verðbólga mældist 3,7% í nóvember og hefur ekki mælst minni í fimm ár. Hagstofan áætlar að landsframleiðsla hafi aukist um 1,2% á þriðja ársfjórðungi. Gistinóttum fjölgaði alls um 1,8% á milli ára í október.
28. nóv. 2025
Landsframleiðsla jókst um 1,2% á þriðja ársfjórðungi og um 1,5% á fyrstu níu mánuðum ársins. Hagvöxtur á þriðja ársfjórðungi var drifinn áfram af innlendri eftirspurn og þjóðarútgjöld jukust um heil 4,7%. Áfram er kraftur í einkaneyslu og fjárfestingu, en auknar birgðir hafa einnig sitt að segja. Innflutningur vegur þungt á móti og framlag utanríkisviðskipta er neikvætt, líkt og á síðustu fjórðungum.
27. nóv. 2025
Verðbólga hjaðnaði úr 4,3% í 3,7% í nóvember og hefur ekki verið minni frá því í desember 2020. Áhrif af afsláttardögum í nóvember komu mun skýrar fram í mælingu Hagstofunnar nú en síðustu ár og flugfargjöld til útlanda lækkuðu mun meira en við bjuggumst við.
24. nóv. 2025
Seðlabankinn lækkaði vexti í síðustu viku með það fyrir augum að stemma stigu við því aukna peningalega aðhaldi sem hefur hlotist af breyttu lánaframboði í kjölfar vaxtadómsins. Auk þess spáir Seðlabankinn nú auknum slaka í hagkerfinu, minni hagvexti og minni verðbólgu en í síðustu spá. Hagstofan birtir verðbólgumælingu nóvembermánaðar á fimmtudaginn og þjóðhagsreikninga fyrir þriðja ársfjórðung á föstudaginn.
21. nóv. 2025
Brottfarir erlendra ferðamanna frá Keflavíkurflugvelli voru 6,2% færri í október en í sama mánuði í fyrra og erlend kortavelta dróst þó nokkuð saman. Líklega hefur fall Play sett mark sitt á mánuðinn. Ef horft er yfir árið í heild hefur gangurinn í ferðaþjónustu verið mun meiri á þessu ári en því síðasta.
17. nóv. 2025
Skráð atvinnuleysi var 3,9% í október, 0,5 prósentustigum meira en í sama mánuði í fyrra. Brottförum erlendra ferðamanna um Keflavíkurflugvöll fækkaði um 6,2% í október en utanlandsferðum Íslendinga fjölgaði um 3%. Peningastefnunefnd kemur saman á miðvikudaginn og við búumst við að stýrivöxtum verði haldið óbreyttum.
14. nóv. 2025
Við spáum því að peningastefnunefnd haldi stýrivöxtum óbreyttum í næstu viku. Verðbólga jókst umfram væntingar í október og verðbólgumælingin bar þess merki að undirliggjandi verðþrýstingur hefði aukist. Í ljósi breytts lánaframboðs og óviðbúinna áfalla í útflutningsgeirunum má líkast til búast við mildari tón frá peningastefnunefnd.
13. nóv. 2025
Við spáum því að verðbólga standi óbreytt á milli mánaða og mælist 4,3% í nóvember. Flugfargjöld til útlanda verða til lækkunar á vísitölunni, en reiknuð húsaleiga og matarkarfan verða til hækkunar. Við búumst við aukinni verðbólgu á næstu mánuðum.