Vikubyrjun 2. september 2024
Verðbólga lækkaði óvænt á milli mánaða í ágúst. Hagkerfið dróst örlítið saman á milli ára á öðrum ársfjórðungi, en á sama tíma er nú ljóst að hagvöxtur í fyrra var meiri en áður var talið og einnig að samdráttur var minni á fyrsta ársfjórðungi. Í þessari viku birtir Seðlabankinn gögn um greiðslujöfnuð við útlönd og fundargerð peningastefnunefndar.
2. september 2024
Vikan framundan
- Á morgun birtir Seðlabankinn greiðslujöfnuð við útlönd og gögn um erlenda stöðu þjóðarbúsins.
- Á miðvikudag birtir Seðlabankinn fundargerð peningastefnunefndar vegna stýrivaxtaákvörðunarinnar 21. ágúst.
- Á föstudag verða birtar tölur um atvinnuleysi í Bandaríkjunum.
Mynd vikunnar
Samkvæmt fyrsta mati Hagstofunnar mældist 0,3% samdráttur landsframleiðslu á öðrum ársfjórðungi. Minni einkaneysla, meiri innflutningur og minni útflutningur en á öðrum ársfjórðungi í fyrra höfðu áhrif til lækkunar. Aftur á móti mældist meiri samneysla og fjármunamyndun en á sama tíma í fyrra ásamt því sem framlag birgðabreytinga var jákvætt. Þetta er annar ársfjórðungur í röð sem hagkerfið dregst saman, en þar áður hefur mælst samfelldur hagvöxtur síðan á fyrsta ársfjórðungi 2021.
Það helsta frá vikunni sem leið
- Með nýjustu útgáfu þjóðhagsreikninga uppfærði Hagstofan fyrra mat um 4,1% samdrátt á fyrsta ársfjórðungi í 3,5% samdrátt. Alls dróst hagkerfið því saman um 1,9% að raunvirði á fyrstu sex mánuðum ársins. Hagstofan uppfærði einnig hagvaxtartölur fyrir árið 2023 og er nú talið að hagvöxtur hafi verið 5,0%, en ekki 4,1% eins og áður var talið. Umsvif í hagkerfinu eru því meiri en áður var talið þótt landsframleiðsla dragist nú saman.
- Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,09% á milli mánaða í ágúst og lækkaði ársverðbólga úr 6,3% í 6,0%. Vísitalan hækkaði nokkuð minna en við gerðum ráð fyrir, en við spáðum óbreyttri verðbólgu. Það var óvenju margt í þessari mælingu sem kom á óvart. Menntunarliðurinn lækkaði töluvert vegna niðurfellingar skólagjalda í nokkrum háskólum. Þar að auki lækkaði matarkarfan í fyrsta sinn í þrjú ár. Flugfargjöld til útlanda lækkuðu venju samkvæmt í ágúst, þó minna en við höfðum spáð. Sumarútsölur virðast ganga hægar til baka en oft áður og var hækkun á fötum og skóm í ágúst nokkuð minni en við spáðum. Við gerum ráð fyrir að ársverðbólga lækki frekar næstu mánuði og verði 5,9% í september, 5,4% í október og 5,0% í nóvember.
- Hagstofan birti tölur um fjölda gistinótta í júlí. Gistinóttum erlendra ferðamanna á öllum skráðum gististöðum fækkaði um 6,6% á milli ára í júlí, þar af fækkaði gistinóttum erlendra ferðamanna á hótelum um 8,4%. Fækkun gistinótta kemur örlítið á óvart, en bæði fjölgaði ferðamönnum í júlí lítillega frá fyrra ári og sömuleiðis jókst erlend kortavelta innanlands um 3,8% á föstu gengi.
- Verðbólga á evrusvæðinu lækkaði úr 2,6% í niður í 2,2% í ágúst og hefur ekki verið minni í þrjú ár. Evrópski seðlabankinn hóf lækkunarferil í sumar með 0,25 prósentustiga lækkun og er líklegt að vextir verði lækkaðir frekar á næsta vaxtaákvörðunardegi seinna í mánuðinum.
- Brim, Hampiðjan, Heimar, Ísfélagið, Íslandshótel, Kaldalón(kynning), Síldarvinnsla, Síminn, Skagi (fjárfestakynning) og Sýn (fjárfestakynning) birtu uppgjör. JBT tilkynnti um framlengingu á gildistíma á valfrjálsu yfirtökutilboði til hluthafa Marel. Arion banki stækkaði endurkaupaáætlun sína.
- Þrjú víxlaútboð voru í síðustu viku, en Útgerðarfélag Reykjavíkur, Iceland Seafood og Kaldalón héldu útboð á víxlum. Reitir héldu skuldabréfaútboð. Lánamál ríkisins tilkynnti um niðurstöður viðbótarútgáfu.
- Fitch staðfesti lánshæfismat ríkissjóðs.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Fyrirvari
Þessi samantekt og/eða umfjöllun er markaðsefni ætlað til upplýsingar en ekki sem grundvöllur viðskipta. Markaðsefni þetta felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningu eiga því ekki við, þ.m.t. bann við viðskiptum fyrir dreifingu.Upplýsingar um þróun gengis innlendra hlutabréfa, skuldabréfa og/eða vísitalna koma frá Nasdaq Iceland – Kauphöllinni. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á viðkomandi hlutabréf, skuldabréfaflokk eða vísitölu. Upplýsingar um þróun gengis erlendra fjármálagerninga, vísitalna og/eða sjóða koma frá aðilum sem Landsbankinn hefur metið áreiðanlega. Þróun gengis í fortíð gefur ekki vísbendingu um framtíðarþróun.
Upplýsingar um fyrri árangur sjóða Landsbréfa byggja á upplýsingum frá Landsbréfum. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á heiti viðkomandi sjóðs, þ.m.t. um árangur síðastliðinna fimm ára. Upplýsingar um fyrri árangur sjóða sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef fyrri árangur sjóða byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur.
Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér Áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og Stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra sem finna má á vef Landsbankans.
Landsbankinn hefur starfsleyfi sem viðskiptabanki samkvæmt lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og sætir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.sedlabanki.is/fjarmalaeftirlit).
Þú gætir einnig haft áhuga á
29. maí 2026
Landsframleiðsla jókst um 2,7% á milli ára að raunvirði á fyrsta fjórðungi ársins. Mest var framlag utanríkisviðskipta til hagvaxtar sem skýrist að mestu af auknum umsvifum gagnavera. Einkaneysla jókst einnig á fjórðungnum þó hægt hafi á vexti hennar.
28. maí 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,07% á milli mánaða og verðbólga lækkar því úr 5,2% í 5,1%. Við höfðum spáð því að verðbólga myndi lækka í 4,9%. Hækkun á flugfargjöldum hafði mest áhrif til hækkunar á ársverðbólgu í mánuðinum en lækkun á virðisaukaskatti á eldsneyti hafði mest áhrif til lækkunar. Án lækkunarinnar á virðisaukaskatti hefði verðbólga mælst 5,5%. Athygli vekur að verð á mat og drykk lækkaði á milli mánaða, annan mánuðinn í röð.
27. maí 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð um Keflavíkurflugvöll hafa jafn margir erlendir ferðamenn farið um flugvöllinn fyrstu fjóra mánuði ársins í ár og í fyrra. Á móti fara færri tengifarþegar um flugvöllinn og utanlandsferðir Íslendinga hafa dregist verulega saman. Þó sumarið líti ágætlega út er meiri óvissa um haustið.
26. maí 2026
Peningastefnunefnd hækkaði vexti bankans um 0,25 prósentustig í síðustu viku, líkt og við höfðum spáð. Nú í vikunni koma verðbólgutölur og þjóðhagsreikningar.
20. maí 2026
Peningastefnunefnd hækkaði stýrivexti um 0,25 prósentustig annað skiptið í röð og segist tilbúin til að hækka vexti enn frekar. Efnahagshorfur hafa þó versnað verulega að mati bankans, en verðbólguspá var hækkuð í nýútgefnum Peningamálum og hagvaxtaspá lækkuð auk þess sem gert er ráð fyrir auknu atvinnuleysi. Kólnunin í hagkerfinu mun þó gera það að verkum að hættan á aukinni verðbólgu fram á við er minni.
19. maí 2026
Kortavelta íslenskra heimila dróst verulega saman á milli ára í apríl, eða um alls 5,8% að teknu tilliti til verðlags og gengis. Svo mikill samdráttur hefur ekki mælst síðan í febrúar 2021. Peningastefnunefnd fundar í dag vegna vaxtaákvörðunar á morgun, en við gerum áfram ráð fyrir 0,25 prósentustiga hækkun vaxta.
18. maí 2026
Í vikunni fram undan er vaxtaákvörðun hjá Seðlabanka Íslands og við spáum 0,25 prósentustiga hækkun. Fjöldi ferðamanna á fyrstu fjórum mánuðum ársins var svipaður og á sama tímabil í fyrra samkvæmt tölum sem birtust í síðustu viku. Utanlandsferðum Íslendinga hefur aftur á móti fækkað töluvert. Atvinnuleysi heldur áfram að aukast á milli ára.
13. maí 2026
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hækki vexti um 0,25 prósentustig í næstu viku. Verðbólga er enn yfir markmiði og verðbólguvæntingar hafa reynst þrálátar. Að okkar mati mun það ráða mestu um að nefndin haldi áfram vaxtahækkunarferlinu sem hófst í mars.
12. maí 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,13% á milli mánaða í maí. Gangi spáin eftir mun verðbólga lækka úr 5,2% í 4,9%. Lægra eldsneytisverð vegna lækkunar á virðisaukaskatti og lækkun flugfargjalda hafa mest áhrif til lækkunar á milli mánaða samkvæmt spánni. Við spáum að verðbólga mælist 4,9% í ágúst og kjarasamningar því mögulega í húfi.
11. maí 2026
Starfandi samkvæmt skrám fækkaði á milli ára. Frjósemi á Íslandi síðastliðin tvö ár hefur ekki mælst minni síðan mælingar hófust. Í þessari viku fáum við m.a. ferðamannatölur og atvinnuleysi ásamt uppgjörum frá félögum.