Vikubyrjun 2. september 2024
Verðbólga lækkaði óvænt á milli mánaða í ágúst. Hagkerfið dróst örlítið saman á milli ára á öðrum ársfjórðungi, en á sama tíma er nú ljóst að hagvöxtur í fyrra var meiri en áður var talið og einnig að samdráttur var minni á fyrsta ársfjórðungi. Í þessari viku birtir Seðlabankinn gögn um greiðslujöfnuð við útlönd og fundargerð peningastefnunefndar.
2. september 2024
Vikan framundan
- Á morgun birtir Seðlabankinn greiðslujöfnuð við útlönd og gögn um erlenda stöðu þjóðarbúsins.
- Á miðvikudag birtir Seðlabankinn fundargerð peningastefnunefndar vegna stýrivaxtaákvörðunarinnar 21. ágúst.
- Á föstudag verða birtar tölur um atvinnuleysi í Bandaríkjunum.
Mynd vikunnar
Samkvæmt fyrsta mati Hagstofunnar mældist 0,3% samdráttur landsframleiðslu á öðrum ársfjórðungi. Minni einkaneysla, meiri innflutningur og minni útflutningur en á öðrum ársfjórðungi í fyrra höfðu áhrif til lækkunar. Aftur á móti mældist meiri samneysla og fjármunamyndun en á sama tíma í fyrra ásamt því sem framlag birgðabreytinga var jákvætt. Þetta er annar ársfjórðungur í röð sem hagkerfið dregst saman, en þar áður hefur mælst samfelldur hagvöxtur síðan á fyrsta ársfjórðungi 2021.
Það helsta frá vikunni sem leið
- Með nýjustu útgáfu þjóðhagsreikninga uppfærði Hagstofan fyrra mat um 4,1% samdrátt á fyrsta ársfjórðungi í 3,5% samdrátt. Alls dróst hagkerfið því saman um 1,9% að raunvirði á fyrstu sex mánuðum ársins. Hagstofan uppfærði einnig hagvaxtartölur fyrir árið 2023 og er nú talið að hagvöxtur hafi verið 5,0%, en ekki 4,1% eins og áður var talið. Umsvif í hagkerfinu eru því meiri en áður var talið þótt landsframleiðsla dragist nú saman.
- Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,09% á milli mánaða í ágúst og lækkaði ársverðbólga úr 6,3% í 6,0%. Vísitalan hækkaði nokkuð minna en við gerðum ráð fyrir, en við spáðum óbreyttri verðbólgu. Það var óvenju margt í þessari mælingu sem kom á óvart. Menntunarliðurinn lækkaði töluvert vegna niðurfellingar skólagjalda í nokkrum háskólum. Þar að auki lækkaði matarkarfan í fyrsta sinn í þrjú ár. Flugfargjöld til útlanda lækkuðu venju samkvæmt í ágúst, þó minna en við höfðum spáð. Sumarútsölur virðast ganga hægar til baka en oft áður og var hækkun á fötum og skóm í ágúst nokkuð minni en við spáðum. Við gerum ráð fyrir að ársverðbólga lækki frekar næstu mánuði og verði 5,9% í september, 5,4% í október og 5,0% í nóvember.
- Hagstofan birti tölur um fjölda gistinótta í júlí. Gistinóttum erlendra ferðamanna á öllum skráðum gististöðum fækkaði um 6,6% á milli ára í júlí, þar af fækkaði gistinóttum erlendra ferðamanna á hótelum um 8,4%. Fækkun gistinótta kemur örlítið á óvart, en bæði fjölgaði ferðamönnum í júlí lítillega frá fyrra ári og sömuleiðis jókst erlend kortavelta innanlands um 3,8% á föstu gengi.
- Verðbólga á evrusvæðinu lækkaði úr 2,6% í niður í 2,2% í ágúst og hefur ekki verið minni í þrjú ár. Evrópski seðlabankinn hóf lækkunarferil í sumar með 0,25 prósentustiga lækkun og er líklegt að vextir verði lækkaðir frekar á næsta vaxtaákvörðunardegi seinna í mánuðinum.
- Brim, Hampiðjan, Heimar, Ísfélagið, Íslandshótel, Kaldalón(kynning), Síldarvinnsla, Síminn, Skagi (fjárfestakynning) og Sýn (fjárfestakynning) birtu uppgjör. JBT tilkynnti um framlengingu á gildistíma á valfrjálsu yfirtökutilboði til hluthafa Marel. Arion banki stækkaði endurkaupaáætlun sína.
- Þrjú víxlaútboð voru í síðustu viku, en Útgerðarfélag Reykjavíkur, Iceland Seafood og Kaldalón héldu útboð á víxlum. Reitir héldu skuldabréfaútboð. Lánamál ríkisins tilkynnti um niðurstöður viðbótarútgáfu.
- Fitch staðfesti lánshæfismat ríkissjóðs.
Hagtölur og markaðsupplýsingar
Fyrirvari
Þessi samantekt og/eða umfjöllun er markaðsefni ætlað til upplýsingar en ekki sem grundvöllur viðskipta. Markaðsefni þetta felur hvorki í sér fjárfestingarráðgjöf né óháða fjárfestingargreiningu. Lagakröfur sem gilda um fjárfestingarráðgjöf og fjárfestingargreiningu eiga því ekki við, þ.m.t. bann við viðskiptum fyrir dreifingu.Upplýsingar um þróun gengis innlendra hlutabréfa, skuldabréfa og/eða vísitalna koma frá Nasdaq Iceland – Kauphöllinni. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á viðkomandi hlutabréf, skuldabréfaflokk eða vísitölu. Upplýsingar um þróun gengis erlendra fjármálagerninga, vísitalna og/eða sjóða koma frá aðilum sem Landsbankinn hefur metið áreiðanlega. Þróun gengis í fortíð gefur ekki vísbendingu um framtíðarþróun.
Upplýsingar um fyrri árangur sjóða Landsbréfa byggja á upplýsingum frá Landsbréfum. Á vef Landsbankans er hægt að nálgast nánari upplýsingar með því að smella á heiti viðkomandi sjóðs, þ.m.t. um árangur síðastliðinna fimm ára. Upplýsingar um fyrri árangur sjóða sýna nafnávöxtun, nema annað sé tekið fram. Ef fyrri árangur sjóða byggir á erlendum gjaldmiðli getur ávöxtun aukist eða minnkað vegna gengissveiflna. Árangur í fortíð gefur ekki áreiðanlega vísbendingu um framtíðarárangur.
Verðbréfaviðskipti fela í sér áhættu og eru lesendur hvattir til að kynna sér Áhættulýsingu vegna viðskipta með fjármálagerninga og Stefnu Landsbankans um hagsmunaárekstra sem finna má á vef Landsbankans.
Landsbankinn hefur starfsleyfi sem viðskiptabanki samkvæmt lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og sætir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands (www.sedlabanki.is/fjarmalaeftirlit).
Þú gætir einnig haft áhuga á
5. nóv. 2026
Eftirspurn eftir vinnuafli hefur minnkað, atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar. Kólnun í hagkerfinu hefur dregið úr hækkunartakti launa og í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir hóflegri launahækkunum næstu árin. Þrátt fyrir það teljum við að kaupmáttur aukist áfram, samhliða minni verðbólgu og meiri uppgangi í atvinnulífinu á síðari hluta spátímans.
4. nóv. 2026
Útflutningsmagn sjávarafurða hefur dregist saman undanfarin ár, en hátt afurðaverð hefur að miklu leyti vegið upp samdráttinn. Í fyrra jukust útflutningsverðmæti sjávarafurða þrátt fyrir að útflutningsmagnið hefði minnkað. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir áframhaldandi samdrætti í útflutningi sjávarafurða í ár og á næsta ári. Ef lokaráðgjöf fyrir loðnu verður nær upphafsráðgjöfinni gæti samdráttur þó snúist í vöxt og hagvaxtarhorfur batnað.
2. nóv. 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
2. nóv. 2026
Verðbólga hélst óbreytt í 5,9% í október, í samræmi við væntingar. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar. Gistinóttum erlendra ferðamanna fjölgaði á milli ára í september.
29. okt. 2026
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,44% á milli mánaða í október og verðbólga mælist áfram 5,9%, í takt við okkar spá. Verðbólga án húsnæðis mælist nú einnig 5,9%. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar.
26. okt. 2026
Íbúðaverð hækkaði um rúmlega 1% og leiguverð lækkaði um tæplega 1% á milli mánaða í september. Í næstu viku birtir Hagstofan verðbólgumælingu októbermánaðar og ýmis félög birta uppgjör.
21. okt. 2026
Framboð íbúða hefur aukist og dregið hefur úr eftirspurn. Við gerum ráð fyrir að íbúðamarkaður verði rólegur og að verðhækkanir verða hóflegar á næstu misserum. Raunverð íbúða hefur lækkað ellefu mánuði í röð miðað við vísitölu neysluverðs án húsnæðis. Við gerum ráð fyrir samdrætti í íbúðafjárfestingu í ár og á næsta ári.
19. okt. 2026
Greiðslukortavelta heimilanna jókst um 0,9% á milli ára og áfram er mikil aukning í kortaveltu Íslendinga erlendis. Ný loðnuráðgjöf dregur talsvert úr ráðlögðum veiðum en upphaflega ráðgjöfin gerði ráð fyrir. Í dag birtum við hagspá til ársins 2029.
19. okt. 2026
Við spáum því að hagvöxtur verði afar hófstilltur í ár og á næsta ári, eða 1,3% og 1,5%. Aukin verðbólga, sem á einna helst rætur að rekja til stríðsátaka úti í heimi og gjaldahækkana innanlands, hefur ýtt vaxtastiginu upp og hægt á hagkerfinu. Atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar.
15. okt. 2026
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,49% í október og að ársverðbólga standi í stað í 5,9%. Hækkun á eldsneytisverði skýrir hækkunina að langmestu leyti. Nýtt komugjald í sjúkra-, tal-, og iðjuþjálfun hefur einnig áhrif til hækkunar. Á móti gerum við ráð fyrir að reiknuð húsaleiga og flugfargjöld til útlanda hafi áhrif til lækkunar á milli mánaða, sem ná þó ekki að vega upp hækkun á eldsneytisverði.