Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Verð­bólga mæl­ist und­ir 4%

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,37% á milli mánaða í mars, samkvæmt nýbirtum tölum Hagstofu Íslands. Ársverðbólga lækkar úr 4,2% í 3,8% og er komin undir efri vikmörk verðbólgumarkmiðs Seðlabanka Íslands, í fyrsta skipti frá því í lok árs 2020. Verðmælingin var nokkuð góð en við teljum að á næstunni hægi á hjöðnuninni.
27. mars 2025

Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,37% á milli mánaða í mars og verðbólga lækkaði úr 4,2% í 3,8%, aðeins umfram okkar spá. Það sem kom helst á óvart í mælingunni var að verð á fötum og skóm hækkaði minna en við spáðum. Föt og skór eru enn þá ódýrari en fyrir janúarútsölurnar. Verð á nýjum bílum lækkaði á milli mánaða en við höfðum spáð lítilli hækkun. Á móti hækkaði verð á mat og drykkjarvörum umfram okkar spá.

Framlag húsnæðis til lækkunar vó þyngst

Lækkun á verðbólgu skýrist að langstærstum hluta af því að reiknuð húsaleiga hækkaði minna en í sama mánuði í fyrra. Í fyrra hækkaði reiknuð húsaleiga um 2,1% en nú aðeins um 0,5%. Í apríl í fyrra hækkaði reiknuð húsaleiga um 1,7% og við spáum aftur að reiknuð húsaleiga hækki um 0,5% sem mun einnig hafa nokkur áhrif til lækkunar þá. Næstu mánuði þar á eftir munu engir stórir hækkunarmánuðir detta úr 12 mánaða taktinum og því útlit fyrir að verðbólga hjaðni hægar en síðustu mánuði.

Flugfargjöld til útlanda hækkuðu líka nokkuð minna en í fyrra, sem skýrist líklega af því að páskarnir voru miklu fyrr í fyrra og höfðu áhrif á flugfargjöld í mars. Á móti gerum við ráð fyrir að flugfargjöld hækki meira í apríl en þau gerðu í sama mánuði í fyrra.

Framlag innfluttra vara var einnig til lækkunar, en hefðu útsölur gengið fyllilega til baka væri framlagið til hækkunar. Jafnan ganga janúarútsölur til baka í febrúar og mars en takturinn í því hefur verið nokkuð misjafn á milli ára. Í fyrra gengu útsölurnar til að mynda nánast að öllu leyti til baka strax í febrúar. Nú er verð á fötum og skóm lægra en það var fyrir janúarútsölur. Við gerum ráð fyrir að liðurinn hækki aftur í apríl, um 3%, og að þar með verði útsölur alveg gengnar til baka og verð orðið svipað og það var fyrir útsölur. Verð á húsgögnum og heimilisbúnaði lækkaði síðan um næstum 1% í mars en hækkaði um 0,25% í mars í fyrra og framlag liðarins skýrir því að mestu áhrif innfluttra vara til lækkunar á ársverðbólgu.

Verð á innlendum vörum var til hækkunar á verðbólgu og skýrist að mestu af hækkun á mat og drykkjarvörum, þar sem verð á kjöti, fiski og mjólkurvörum hafði áhrif til hækkunar.

Samsetning ársverðbólgu breyttist aðeins á milli mánaða. Framlag húsnæðis, innfluttra vara, bensíns og þjónustu lækkaði en framlag innlendra vara hækkaði lítillega. Mest munaði um framlag húsnæðis sem lækkaði um 0,3 prósentustig í mars. Framlag innfluttra vara til verðbólgu lækkaði um 0,1 prósentustig á milli mánaða.

Helstu liðir vísitölunnar

  • Verð á mat og drykkjarvöru hækkaði aftur, nú um 0,7% á milli mánaða (+0,10% áhrif), nokkuð umfram okkar spá um 0,45%.
  • Reiknuð húsaleiga hækkaði um 0,5% á milli mánaða (0,09% áhrif), eins og við spáðum.
  • Föt og skór hækkuðu um 2,4% á milli mánaða (0,09% áhrif). Við höfðum spáð 5% hækkun og þar með að útsölur myndu ganga alveg til baka. Við gerum ráð fyrir að liðurinn hækki aftur í apríl og útsölur gangi því alveg til baka þá.
  • Flugfargjöld til útlanda hækkuðu um 2,8% á milli mánaða (0,05% áhrif). Hækkunin var aðeins minni en við gerðum ráð fyrir og hefur lítil áhrif í febrúar. Við gerum ráð fyrir meiri hækkun í apríl í tengslum við páskaferðalög.
  • Verð á nýjum bílum lækkaði um 0,93% (-0,06% áhrif) á milli mánaða. Við höfðum spáð 0,5% hækkun.
  • Húsgögn og heimilisbúnaður lækkaði um tæplega 0,9% (-0,04% áhrif) á milli mánaða. Við spáðum 0,41% lækkun.

Horfur á 3,8% verðbólgu í júní

Við gerum nú ráð fyrir að vísitala neysluverðs hækki um 0,85% í apríl, 0,31% í maí og 0,50% í júní. Gangi spáin eftir verður ársverðbólga 4,1% í apríl, 3,8% í maí og áfram 3,8% í júní. Hækkun á milli mánaða í apríl skýrist að mestu af áhrifum páskanna á flugfargjöld til útlanda. Fyrstu dagar páskanna í fyrra voru í mars og áhrif þeirra á flugfargjöld komu fram bæði í mars og apríl. Nú eru páskarnir seint í apríl og gerum við því ráð fyrir að áhrif af hækkun flugfargjalda komi að öllu leyti fram þá.

Marstalan var lægri en við gerðum ráð fyrir í síðustu spá, en það skýrist að miklu leyti af því að janúarútsölurnar gengu ekki að fullu til baka þá, eins og við áttum von á. Í staðinn erum við að gera ráð fyrir meiri hækkun á fötum og skóm í apríl en í fyrri spá. Við gerum litlar sem engar breytingar á öðrum undirliðum á milli spáa.

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
15. okt. 2026
Spáum 5,9% verðbólgu í október
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,49% í október og að ársverðbólga standi í stað í 5,9%. Hækkun á eldsneytisverði skýrir hækkunina að langmestu leyti. Nýtt komugjald í sjúkra-, tal-, og iðjuþjálfun hefur einnig áhrif til hækkunar. Á móti gerum við ráð fyrir að reiknuð húsaleiga og flugfargjöld til útlanda hafi áhrif til lækkunar á milli mánaða, sem ná þó ekki að vega upp hækkun á eldsneytisverði.
Vikubyrjun
12. okt. 2026
Vikubyrjun 12. október 2026
Peningastefnunefnd ákvað að halda vöxtum óbreyttum í síðustu viku. Fjöldi starfandi stóð nánast í stað á milli ára í ágúst og skráð atvinnuleysi í september var 0,5 prósentustigum hærra en í fyrra.
Stýrivextir
7. okt. 2026
Óbreyttir vextir og sami tónn
Peningastefnunefnd hélt vöxtum óbreyttum og ákvörðunin var einróma.  Verðbólga hefur hækkað á milli funda, úr 5,3% í 5,9%, sem rekja má til átakanna í Mið-Austurlöndum og opinberra hækkana. Hækkunin hefur verið í takt við væntingar. 
Vikubyrjun
5. okt. 2026
Vikubyrjun 5. október 2026
Verðbólga mældist 5,9% í september og hefur mælst yfir 5% allt þetta ár. Í vikunni er vaxtaákvörðun hjá Seðlabanka Íslands. Við spáum því að peningastefnunefnd haldi vöxtum óbreyttum. 
Mánaðamót 2
1. okt. 2026
Mánaðamót 1. október 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Stýrivextir
30. sept. 2026
Spáum óbreyttum vöxtum í næstu viku
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Við síðustu vaxtaákvörðun gaf nefndin nokkuð skýrt til kynna að hún teldi aðhaldið nægjanlegt. Þróun verðbólgu frá síðasta fundi hefur verið í takt við spá bankans, verðbólguvæntingar eru svipaðar og fyrir síðustu ákvörðun og hagkerfið sýnir áfram merki kólnunar. Óvissan snýr helst að því hvernig nefndin metur áhrif fjárlagafrumvarpsins og mögulegar afleiðingar forsendubrestsins í kjarasamningum.
29. sept. 2026
Verðbólga eykst í 5,9% - hækkun á eldsneytisverði hefur mest áhrif
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% á milli mánaða í september og verðbólga hækkar því úr 5,6% í 5,9%. Við spáðum 5,8% verðbólgu. Eldsneytisverð hækkaði töluvert í mánuðinum sem bæði má rekja til þess að tímabundin lækkun á virðisaukaskatti rann út í byrjun mánaðar og hækkana á heimsmarkaðsverði á olíu. Áhrif hækkunar komugjalda á heilsugæslu höfðu einnig áhrif til hækkunar, í takt við spá okkar.
Vikubyrjun
28. sept. 2026
Vikubyrjun 28. september 2026
Samkvæmt talningu HMS hefur íbúðum í byggingu fækkað. Seðlabankinn birti í liðinni viku yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleika. Á morgun birtir Hagstofan verðbólgutölur fyrir september. Við spáum því að verðbólgan hækki úr 5,6% í 5,8%.
21. sept. 2026
Nær jafnmargir ferðamenn þrátt fyrir minna flug
Þrátt fyrir minna flugframboð til og frá landinu hefur ferðamönnum aðeins fækkað um 1%, það sem af er ári. Tengifarþegum hefur aftur á móti fækkað og Íslendingar hafa farið í færri utanlandsferðir í ár en í fyrra. Nýlegar kortaveltutölur benda til þess að neysla ferðamanna hafi tekið við sér yfir sumarið og að áhrif sólmyrkvans hafi fremur birst í aukinni neyslu en fjölgun gesta.
Vikubyrjun
21. sept. 2026
Vikubyrjun 21. september 2026
Greiðslukortavelta heimilanna dróst saman um 1,2% á milli ára í ágúst, að teknu tilliti til verðlags og gengis. Íbúðaverð hækkaði lítillega í ágúst, en leiguverð lækkaði eftir að hafa hækkað sex mánuði í röð.