Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Tekju­stig og þró­un tekna inn­an at­vinnu­greina er mjög mis­mun­andi

Að meðaltali hafa tekjur allra á vinnumarkaði hækkað um rúm 25% frá 2015, mest í opinberri stjórnsýslu, eða um rúm 41%. Þar á eftir koma ferðaþjónustan og heild- og smásala. Af þessum greinum er fjármála- og vátryggingarstarfsemin með töluverða sérstöðu og þar hafa tekjurnar hækkað mun minna en í hinum greinunum.
Peningaseðlar
21. janúar 2022 - Greiningardeild

Samkvæmt gögnum Hagstofunnar hækkuðu staðgreiðsluskyld laun allra á vinnumarkaði (launasumman), um 8,4% milli fyrstu tíu mánaða 2020 og 2021. Fjöldi launafólks sem fékk staðgreiðsluskyldar greiðslur fyrstu tíu mánuði 2021 var nær óbreyttur frá sama tíma 2020, þannig að meðallaun hækkuðu talsvert.

Út frá gögnum Hagstofunnar er hægt að reikna meðallaun í hinum ýmsu atvinnugreinum. Fyrirvarar eru þó margir á þeim útreikningum, t.d. er mjög mismunandi eftir greinum hve stórt hlutfall starfsfólks er í hlutastörfum og þá er vinnumagn á bak við tekjur einnig mismunandi, mismunandi menntunarstig, kynjaskipting o.s.frv. Tölurnar sýna því meðallaun alls starfsfólks í viðkomandi greinum án nokkurrar mælinga á vinnumagni þess eða samsetningu.

Samkvæmt tölum Hagstofunnar voru meðaltekjur á mánuði fyrstu 10 mánuði ársins 2021 um 434 þús. kr. á mánuði. Af þeim greinum sem hér eru sýndar voru meðaltekjurnar langhæstar í fjármála- og vátryggingarþjónustu og í sjávarútvegi (veiðar og vinnsla saman). Meðaltekjur í þessum greinum eru meira en tvöfalt hærri en að meðaltali á vinnumarkaðnum og enn ber að minna á að þar er ekki tekið tillit til vinnumagns á bak við tekjur. Það er líka athyglisvert að allar þær greinar sem hér eru sýndar eru með hærri meðaltekjur en meðaltalið.

Á milli 2020 og tíu fyrstu mánaða ársins 2021 hækkuðu meðaltekjur allra á vinnumarkaði um 2,7%. Af þeim greinum sem hér eru sýndar hækkuðu tekjurnar mest í ferðaþjónustu, um 8,6%. Tekjurnar hækkuðu um 6-7% í sjávarútvegi, opinberri stjórnsýslu og heild- og smásölu. Fjármála- og vátryggingarstarfsemin er með mikla sérstöðu meðal þessara greina, en þar voru tekjur nær óbreyttar á milli ára.

Sé litið yfir lengri tíma má sjá að meðallaun hafa hækkað með nokkuð reglubundnum hætti í öllum greinum á tímabilinu frá 2015. Einu undantekningarnar eru í sjávarútvegi í upphafi tímabilsins og í ferðaþjónustunni eftir 2019.

Að meðaltali hafa tekjur allra á vinnumarkaði hækkað um rúm 25% frá 2015. Af þeim greinum sem hér eru sýndar hafa tekjur hækkað mest í opinberri stjórnsýslu, eða um rúm 41%. Þar á eftir koma ferðaþjónustan og heild- og smásala. Af þessum greinum er fjármála- og vátryggingarstarfsemin aftur með töluverða sérstöðu og þar hafa tekjurnar hækkað mun minna en í hinum greinunum.

Lesa Hagsjána í heild:

Hagsjá: Tekjustig og þróun tekna innan atvinnugreina er mjög mismunandi

Þú gætir einnig haft áhuga á
17. nóv. 2026
Íslendingar auka erlenda neyslu sína
Kortavelta Íslendinga jókst um 2,7% á milli ára í október að raunvirði. Áfram er mikill vöxtur í kortaveltu Íslendinga erlendis á sama tíma og samdráttur mælist innanlands. Við spáum því að einkaneysla aukist lítið í ár en taki síðan smám saman við sér.
16. nóv. 2026
Olían finnur sér leið  
Olíuflutningar frá Persaflóasvæðinu hafa tekið verulega við sér undanfarna mánuði og nálgast magnið sem flutt var áður en átökin brutust út. Mun stærri hluti olíunnar fer nú frá svæðinu um hjáleiðir fram hjá Hormússundi og flutningarnir eru flóknari, áhættusamari og dýrari en áður. Framboð olíuafurða hefur tekið hægar við sér en framboð á hráolíu vegna truflana á olíuhreinsun og flutningum. Það hefur komið sérstaklega niður á framboði á dísilolíu, sem hefur hækkað mun meira í verði en hráolía. 
Vikubyrjun
16. nóv. 2026
Vikubyrjun 16. nóvember 2026
Þrátt fyrir minna flugframboð er fjöldi erlenda ferðamanna það sem af er ári næstum sá sami og í fyrra. Áfram eru merki um kólnun á vinnumarkaði, en skráð atvinnuleysi í október var 0,4 prósentustigum hærra en í október í fyrra. Á miðvikudag er síðasta vaxtaákvörðun ársins hjá peningastefnunefnd Seðlabankans og við spáum óbreyttum vöxtum.
Stýrivextir
12. nóv. 2026
Spáum aftur óbreyttum vöxtum
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Verðbólga er enn mikil og mælist jafn há og við síðustu vaxtaákvörðun, en það er fyrst og fremst vegna utanaðkomandi verðhækkana að mæld verðbólga hefur ekki hjaðnað. Við teljum að það sé farið að styttast í vaxtalækkun.
12. nóv. 2026
Spáum 6,0% verðbólgu í nóvember
Við spáum því að vísitala neysluverðs lækki um 0,41% í nóvember og að verðbólga hækki í 6,0%. Flugfargjöld til útlanda lækka alla jafna í nóvember og munu hafa mest áhrif til lækkunar gangi spáin eftir. Við gerum ráð fyrir að nóvembertilboð setji svip sinn á mælinguna, en dagur einhleypra er í miðri verðsöfnunarvikunni.
Vikubyrjun
9. nóv. 2026
Vikubyrjun 9. nóvember 2026
Fjöldi starfandi samkvæmt skrám hélst óbreyttur á milli ára í september. Verðbólga jókst á evrusvæðinu og hefur ekki mælst hærri í þrjú ár. Englandsbanki hækkaði vexti.
5. nóv. 2026
Vinnumarkaður kólnar og það hægir á launahækkunum
Eftirspurn eftir vinnuafli hefur minnkað, atvinnuleysi hefur aukist og vinnumarkaðurinn sýnir skýr merki kólnunar. Kólnun í hagkerfinu hefur dregið úr hækkunartakti launa og í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir hóflegri launahækkunum næstu árin. Þrátt fyrir það teljum við að kaupmáttur aukist áfram, samhliða minni verðbólgu og meiri uppgangi í atvinnulífinu á síðari hluta spátímans.
4. nóv. 2026
Minna af fiski en meiri verðmæti
Útflutningsmagn sjávarafurða hefur dregist saman undanfarin ár, en hátt afurðaverð hefur að miklu leyti vegið upp samdráttinn. Í fyrra jukust útflutningsverðmæti sjávarafurða þrátt fyrir að útflutningsmagnið hefði minnkað. Í nýlegri hagspá gerum við ráð fyrir áframhaldandi samdrætti í útflutningi sjávarafurða í ár og á næsta ári. Ef lokaráðgjöf fyrir loðnu verður nær upphafsráðgjöfinni gæti samdráttur þó snúist í vöxt og hagvaxtarhorfur batnað.
Mánaðamót 2
2. nóv. 2026
Mánaðamót 2. nóvember 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Vikubyrjun
2. nóv. 2026
Vikubyrjun 2. nóvember 2026
Verðbólga hélst óbreytt í 5,9% í október, í samræmi við væntingar. Mikil hækkun á eldsneyti er áfram helsti drifkraftur verðbólgunnar. Gistinóttum erlendra ferðamanna fjölgaði á milli ára í september.