Mun­ur á at­vinnu­tekj­um eft­ir mennt­un hef­ur far­ið minnk­andi

Frá árinu 2000 fram til 2019 hækkuðu atvinnutekjur allra á vinnumarkaði um 214%. Hækkun þeirra sem voru með grunnmenntun var 239%. Atvinnutekjur annarra hópa hækkuðu hins vegar töluvert minna á þessu tímabili. Tekjur þeirra sem voru með starfs- og framhaldsmenntun hækkuðu um 185% og tekjur háskólamenntaðra hækkuðu um 173%.
Kaffihús
7. apríl 2021 - Hagfræðideild

Frá árinu 2000 fram til 2019 hækkuðu atvinnutekjur allra á vinnumarkaði um 214%. Hækkun þeirra sem voru með grunnmenntun var 239%. Atvinnutekjur annarra hópa hækkuðu hins vegar töluvert minna á þessu tímabili. Tekjur þeirra sem voru með starfs- og framhaldsmenntun hækkuðu um 185% og tekjur háskólamenntaðra hækkuðu um 173%.

Á síðustu 20 árum hefur þannig dregið töluvert úr tekjumun miðað við menntunarstig. Á árinu 2000 voru meðaltekjur fólks með grunnmenntun um 75% af meðaltali allra á vinnumarkaði. Á árinu 2019 voru tekjur þessa hóps komnar upp í 81% af meðaltali allra.

Á árinu 2000 var fólk með starfs- og framhaldsmenntun með 2% hærri tekjur en nam meðaltali allra á vinnumarkaði. Á árinu 2019 voru tekjur þessa hóps um 8% lægri en meðaltal allra. Háskólamenntað fólk var með 35% hærri atvinnutekjur en meðaltalið á árinu 2000 og var það hlutfall komið niður í 17% á árinu 2019.

Með öðrum orðum mætti segja að á árinu 2000 hafi háskólamenntað fólk haft 80% hærri atvinnutekjur en fólk með grunnmenntun, en munurinn hafði lækkað niður í 45% 2019. Úr hinni áttinni mætti segja að fólk með grunnmenntun hafi haft 56% af tekjum háskólamenntaðra á árinu 2000 og væri komið upp í 69% 2019.

Sé litið á þróun kynjanna innan þessara hópa kemur í ljós að atvinnutekjur kvenna hafa hækkað meira en karla í öllum hópunum frá 2000 til 2019. Tekjur kvenna með grunnmenntun hækkuðu mest á þessu tímabili, eða um 256%. Karlar með grunnmenntun hækkuðu mest karla, eða um 188%. Háskólamenntaðir karlar hækkuðu minnst allra, eða um 151% á tímabilinu.

Atvinnutekjur kvenna í þessum hópum hækkuðu 20-30% meira en hjá körlum innan sömu hópa. Mestur munur var meðal háskólamenntaðra, en þar hækkuðu atvinnutekjur kvenna um 30% umfram hækkun karla. Tekjur kvenna með grunnmenntun hækkuðu um 24% meira en hjá körlum og tekjur kvenna með starfs- og framhaldsmenntun um 20% meira en hjá körlum.

Ásýndin á þessari þróun er að hún sé frekar í óhag fyrir háskólamenntaða, sérstaklega karla. Tölurnar ná til 2019, en þá um vorið var svokallaður lífskjarasamningur gerður, þar sem mikil áhersla var á meiri launahækkanir til þeirra tekjulægri. Kjarasamningar voru þó ekki gerðir fyrir meginhluta opinberra starfsmanna fyrr en á árinu 2020. Áhrifa þessa samnings fór því ekki að gæta að fullu fyrr en á árinu 2020.

Atvinnuleysi jókst verulega á árinu 2020 og hefur sú þróun eflaust haft einhver áhrif á atvinnutekjur einhverra þessara hópa. En ekki er ólíklegt að þróun atvinnutekna haldi áfram í sömu átt, þ.e. að munurinn eftir menntunarstigi haldi áfram að minnka á næstu árum.

Lesa Hagsjána í heild

Hagsjá: Munur á atvinnutekjum eftir menntun hefur farið minnkandi

Þú gætir einnig haft áhuga á
Þjóðvegur
4. maí 2021

Yfirlit yfir sértryggð skuldabréf

Landsbankinn seldi sértryggð bréf að nafnvirði 4.220 m.kr. og Íslandsbanki að nafnvirði 4.100 m.kr. í apríl. Arion banki hélt ekki útboð í mánuðinum.
Smiður
4. maí 2021

Vinnumarkaður – botninum væntanlega náð og meiri styrkur framundan

Samkvæmt niðurstöðum vinnumarkaðsrannsóknar Hagstofu Íslands er áætlað að um 202.900 manns hafi verið á vinnumarkaði í mars 2020, sem jafngildir 77% atvinnuþátttöku. Af fólki á vinnumarkaði voru um 186.200 starfandi og um 16.700 atvinnulausir og í atvinnuleit, eða um 8,2% af vinnuaflinu. Starfandi fólki fækkaði um 3.600 milli ára og atvinnulausum fjölgaði um 11.200. Hlutfall starfandi var 70,8% í mars og hafði minnkað um 2,6% prósentustig frá mars 2020.
Fasteignir
3. maí 2021

Vikubyrjun 3. maí 2021

Á fyrsta ársfjórðungi var um þriðjungur allra fasteignaviðskipta á höfuðborgarsvæðinu fyrstu kaup. Þetta hlutfall hefur aukist nær stöðugt frá upphafi gagnasöfnunar. Þetta er vísbending um að vel hafi tekist að auka framboð og mæta þörfum þeirra sem vilja komast inn á eigendamarkað.
Siglufjörður
30. apríl 2021

Gistinóttum fjölgaði á Norðurlandi í mars

Gistinætur á heilsárshótelum voru tæplega 49 þúsund í mars borið saman við 175 þúsund á sama tímabili í fyrra. Gistinóttum fækkaði því um 72% milli ára. Þetta er nokkuð minni fækkun gistinátta en verið hefur en samdrátturinn nam á bilinu 88-90% í janúar og febrúar.
Frosnir ávextir og grænmeti
29. apríl 2021

4,6% verðbólga í apríl – fasteignaverð dreif hækkunina milli mánaða

Vísitala neysluverðs (VNV) hækkaði um 0,71% milli mánaða í apríl og mælist verðbólga nú 4,6% samanborið við 4,3% í mars. Óhætt er að segja að þetta hafi komið mikið á óvart, en þetta var mun meiri hækkun milli mánaða en við áttum von á. Það sem kom mest á óvart var að fasteignaverð hækkaði mun meira en við gerðum ráð fyrir.
Byggingakrani og fjölbýlishús
29. apríl 2021

Framboð af íbúðum virðist mæta þörf – óvíst með eftirspurn

Opinber gögn benda til þess að nú sé mögulega verið að byggja umfram árlega þörf á íbúðamarkaði út frá mannfjöldaþróun. Hvort verið sé að byggja í takt við eftirspurn er hins vegar óvíst. Eftirspurn hefur aðallega aukist eftir stærri og dýrari sérbýliseignum sem eru sjaldgæfari í byggingu.
Fasteignir
27. apríl 2021

Lítil þörf en mikil eftirspurn

Miðað við stöðuga mannfjöldaþróun þurfa um 1.700 íbúðir að komast á það byggingarstig að verða fokheldar á ári hverju til þess að mæta þörf. Á síðustu tveimur árum hafa yfir 3.000 íbúðir komist á það stig á ári hverju. Við sjáum ekki merki um mikla uppsafnaða þörf fyrir nýjar íbúðir um þessar mundir þó íbúðasala sé mikil og verð hækki. Það er vegna þess að eftirspurn, sem er ekki það sama og þörf, hefur aukist mikið m.a. vegna vaxtalækkana. Sú eftirspurn getur þó allt eins horfið jafn fljótt og hún birtist ef aðstæður breytast eða aðrir fjárfestingakostir verða ákjósanlegri fyrir einstaklinga.
Mynt 100 kr.
26. apríl 2021

Árshækkun launavísitölu enn mikil – opinberi markaðurinn leiðir

Launavísitalan hækkaði um 0,35% milli febrúar og mars, samkvæmt tölum Hagstofu Íslands. Síðustu 12 mánuði hefur launavísitalan hækkað um 10,6%, sem er sama ársbreyting og í febrúar og sú mesta frá því í ágúst 2016.
Íbúðir
26. apríl 2021

Vikubyrjun 26. apríl 2021

Ef við skoðum þróun á nokkrum lykilverðvísitölum frá aldamótum sést að verðlag hefur þróast með mjög mismunandi hætti. Þannig hefur vísitala neysluverðs án húsnæðiskostnaðar tvöfaldast á þessu tímabili, byggingarkostnaður þrefaldast, laun fjórfaldast en fasteignaverð á höfuðborgarsvæðinu meira en fimmfaldast.
Fasteignir
21. apríl 2021

Mikil hækkun íbúðaverðs í mars

Spenna hefur aukist talsvert á íbúðamarkaði og endurspeglast það í tölum marsmánaðar. 971 kaupsamningur var undirritaður, sem er 57% fleiri en í mars fyrir ári síðan, og íbúðaverð hækkaði um 1,6% milli mánaða. Slík hækkun hefur ekki sést milli mánaða síðan 2017.
Vefkökur

Með því að smella á “Leyfa allar” samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur