Íbúðaverð heldur áfram að hækka þótt hægi á
Vísitala íbúðaverðs hækkaði um 0,45% á milli mánaða í apríl. Í mars hækkaði hún um 0,36% og um 0,09% í febrúar. Hækkunin er töluvert minni en í aprílmánuðum síðustu þriggja ára.
Verð fjölbýlis á höfuðborgarsvæðinu óbreytt á milli mánaða
Hækkunin í apríl var drifin áfram af verðhækkun á sérbýli á höfuðborgarsvæðinu, sem hækkaði um 1,3% og fjölbýli á landsbyggðinni, sem hækkaði um 2,6%. Þá hélst verð á fjölbýli á höfuðborgarsvæðinu óbreytt á milli mánaða og fjölbýli á landsbyggðinni lækkaði um 0,8%. Verð á sérbýli sveiflast mun meira en á fjölbýli, þar sem sérbýli eru mun færri og fjölbreyttari en íbúðir í fjölbýli og því segja skammtímaverðbreytingar á þeim minna um undirliggjandi verðþrýsting.
Ef íbúðaverð er skoðað á sama hátt og verðbólgan, þ.e. ef litið er á þróun vísitölunnar síðustu 12 mánuði, má greina miklar sveiflur. Húsnæðisverðbólgan hefur minnkað frá því í desember og mældist 8% í mars og 7,6% í apríl. Verð hefur hækkað meira á landsbyggðinni en á höfuðborgarsvæðinu á síðustu 12 mánuðum, um 9,6% á landsbyggðinni og 7,0% á höfuðborgarsvæðinu.
Raunverð 4,3% hærra en á sama tíma í fyrra
Áfram eru íbúðaverðshækkanir á ársgrundvelli þó nokkuð umfram hækkanir á almennu verðlagi. Árshækkun vísitölu íbúðaverðs umfram hækkun VNV án húsnæðis (raunverðshækkun) er nú 4,3%.
Kaupsamningum fækkar
Velta á íbúðamarkaði er töluvert minni nú á fyrstu fjórum mánuðum ársins en á fyrstu fjórum mánuðum síðasta árs, en meiri en sömu mánuði árið 2023. Alls voru 890 kaupsamningar um íbúðarhúsnæði undirritaðir í apríl, álíka margir og á fyrstu tveimur mánuðum ársins. Þó töluvert færri kaupsamningar en í mars, þegar þeir voru 1.085 talsins. Undirrituðum kaupsamningum fækkaði því um tæplega 16% á milli mánaða í apríl. Nú í apríl voru kaupsamningar 38% færri en í apríl í fyrra.
Vaxtastigið hefur haft greinileg áhrif á eftirspurn eftir ólíkum tegundum íbúðalána. Vinsældir verðtryggðra lána tóku að aukast í upphafi ársins 2023, þegar vaxtastigið fór að hafa veruleg áhrif á afborganir af óverðtryggðum lánum. Á síðustu mánuðum hefur dregið úr hreinum nýjum útlánum til heimila landsins. En eftirspurn eftir óverðtryggðum lánum hefur aukist á ný og það hefur hægt á uppgreiðslum þeirra þar sem vextir á slíkum lánum hafa lækkað. Verðtryggð lán eru þó enn vinsælli en óverðtryggð.
Vextir voru lækkaðir um 0,25 prósentustig í vikunni og raunstýrivextir miðað við liðna verðbólgu hafa lækkað. Frá því á haustmánuðum hafa stýrivextir lækkað úr 9,25% í 7,50% og á næstu mánuðum verður áhugavert að fylgjast með því hvort vaxtalækkanirnar dugi til að blása lífi í íbúðamarkaðinn. Hafa ber í huga að horfur eru á fremur þrálátri verðbólgu næstu mánuði og ólíklegt að vaxtastigið lækki mikið meira á árinu.
Leiguverð hækkaði mun meira en íbúðaverð
Vísitala leiguverðs hækkaði um 1,33% á milli mánaða í apríl og fór árshækkun hennar upp í 11%. Árshækkun leiguverðs er því nokkuð meiri en árshækkun íbúðaverðs.
Til lengri tíma litið ættu íbúðaverð og leiguverð að fylgjast nokkurn veginn að. Frá því í byrjun árs 2020 hefur íbúðaverð á höfuðborgarsvæðinu hækkað tæplega tvisvar sinnum meira en leiguverð. Kaupverð tók hratt fram úr leiguverði þegar vextir lækkuðu á tímum faraldursins en leiguverðið tók að sækja á þegar vextir fóru hækkandi.
Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.
Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
