Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Hag­sjá: Hvernig hag­fræð­ing­um gekk að spá fyr­ir um 2019

Ef við skoðum spár um hagvöxt 2019 sem voru birtar 2018 sést að Seðlabankinn, Hagstofa Íslands og Hagfræðideild bjuggust við nokkuð góðum hagvexti 2019 á þeim tíma. Vorið 2019 urðu nokkur áföll í útflutningsatvinnuvegum þegar WOW air hætti starfsemi og endanlega var útséð um loðnuveiðar á árinu. Eins og ætla mætti hafði þetta áhrif á hagvaxtarspár, en í spám allra þriggja aðila sem birtar voru í maí 2019 höfðu horfurnar verið færðar verulega niður og gert ráð fyrir samdrætti.
9. mars 2020

Samantekt

Við vorum bjartsýnust og bjuggumst við 4% hagvexti á meðan Hagstofan og Seðlabankinn áttu von á að hagvöxturinn yrði rétt við eða aðeins undir 3%. Vorið 2019 urðu nokkur áföll í útflutningsatvinnuvegum þegar WOW air hætti starfsemi og endanlega var útséð um loðnuveiðar á árinu. Eins og ætla mætti hafði þetta áhrif á hagvaxtarspár, en í spám allra þriggja aðila sem birtar voru í maí 2019 höfðu horfurnar verið færðar verulega niður og gert ráð fyrir samdrætti, sem yrði í mesta lagi 0,5%.

Samkvæmt þjóðhagsreikningum sem Hagstofan birti í lok febrúar 2020 jókst landsframleiðslan um 1,9% að raunvirði milli ára. Munur á spánum sem birtar voru 2018 og rauntölum liggur að miklu leyti í að gert var ráð fyrir mun meiri fjárfestingu og útflutningi. Á móti kemur að einnig var gert ráð fyrir meiri innflutningi sem kemur til frádráttar. Munurinn á spánum sem birtar voru eftir þessi áföll í ferðaþjónustu og sjávarútvegi og þjóðhagsreikningum liggur fyrst og fremst í að allir þrír spáaðilar vanmátu umfang samdráttar á innflutningi milli ára.

Lesa Hagsjána í heild

Hagsjá: Hvernig hagfræðingum gekk að spá fyrir um 2019 (PDF)

Þú gætir einnig haft áhuga á
Mánaðamót 2
2. mars 2026
Mánaðamót 2. mars 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
2. mars 2026
Vikubyrjun 2. mars 2026
Samkvæmt bráðabirgðatölum Hagstofunnar var hagvöxtur á síðasta ári 1,3%, en 0,6% samdráttur mældist á fjórða ársfjórðungi. Verðbólga hélst óbreytt á milli mánaða í febrúar og mælist 5,2%. Velta skv. VSK-skýrslum dróst saman á tímabilinu nóv-des í öllum þremur stóru útflutningsgeirunum.
27. feb. 2026
Hagvöxtur í fyrra drifinn áfram af einkaneyslu
Landsframleiðsla jókst um 1,3% á milli ára að raunvirði í fyrra, en dróst saman um 0,6% á fjórða ársfjórðungi. Einkaneysla var mjög sterk bæði á árinu í heild og á fjórða ársfjórðungi. Fjármunamyndun og innflutningur litaðist af uppbyggingu á gagnaverum, sem var þó nokkur á fyrri hluta árs, en minnkaði á þriðja ársfjórðungi og var lítil á þeim fjórða.
26. feb. 2026
Undirliggjandi þrýstingur eykst þrátt fyrir óbreytta verðbólgu
Verðbólga stóð í stað í febrúar og mælist áfram 5,2%. Vísitala neysluverðs hækkaði töluvert meira í febrúar en við spáðum. Mesta frávik frá okkar spá er vegna flugfargjalda til útlanda sem hækkuðu töluvert, en flestir liðir hækkuðu aðeins meira en við spáðum. Reiknuð húsaleiga hækkaði þó minna og Hagstofan leiðrétti verðmælingar á eldsneyti í janúar sem kemur til lækkunar nú, en hefði átt að þýða minni verðbólga í janúar.
Fasteignir
24. feb. 2026
Íbúðaverð tók stökk í janúar en raunverð íbúða lækkar áfram
Hækkun vísitölu íbúðaverðs á milli mánaða í janúar hefur ekki verið meiri síðan í byrjun árs 2024. Á síðustu mánuðum hefur þó dregið talsvert úr verðhækkunum á íbúðamarkaði og raunverð hefur lækkað á milli ára þrjá mánuði í röð. Við gerum ráð fyrir raunverðslækkunum á milli ára á allra næstu mánuðum, þó nafnverðslækkanir séu ólíklegri.
Þjóðvegur
23. feb. 2026
Vikubyrjun 23. febrúar 2026
Greiðslukortavelta heimilanna jókst alls um 5,4% á milli ára í janúar. Mánaðarbreyting vísitölu íbúðaverðs hefur ekki verið jafn mikil síðan í febrúar 2024, en hækkunin í janúar var drifin áfram af verðhækkunum á sérbýli. Vísitala leiguverðs lækkaði annan mánuðinn í röð.
16. feb. 2026
Vikubyrjun 16. febrúar 2026
Erlendum ferðamönnum fækkaði um 1,8% á milli ára í janúar. Skráð atvinnuleysi hækkaði um 0,7 prósentustig frá fyrra ári og mælist nú 4,2%. Lausum störfum í Bandaríkjunum fjölgaði umfram væntingar.
Litríkir bolir á fataslá
12. feb. 2026
Spáum 4,9% verðbólgu í febrúar
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,64% á milli mánaða í febrúar. Gangi spáin eftir mun verðbólga hjaðna úr 5,2% í 4,9%. Útsölulok munu hafa mest áhrif til hækkunar í febrúar, gangi spáin eftir. Við gerum ráð fyrir að verðbólga hjaðni smám saman næstu mánuði og mælist 4,4% í maí.
Fiskveiðinet
11. feb. 2026
Útflutningur til Bandaríkjanna stendur í stað – loðnan kemur á góðum tíma
Töluverður vöxtur var í útflutningsverðmætum flestra vöruútflutningsgreina á fyrri hluta síðasta árs en heldur fór að halla undan fæti á seinni hluta ársins, eftir röð áfalla sem snertu útflutningsgreinar. Auknar loðnuheimildir koma því á besta tíma. Þrátt fyrir aukin verðmæti vöruútflutnings í fyrra stóð vöruútflutningur til Bandaríkjanna í stað.
Vöruhótel
9. feb. 2026
Vikubyrjun 9. febrúar 2026
Peningastefnunefnd ákvað að halda stýrivöxtum óbreyttum í síðustu viku. Einnig héldu Seðlabanki Evrópu og Englandsbanki vöxtum óbreyttum. Í næstu viku fáum við ferðamannatölur og skráð atvinnuleysi í janúar. Einnig munu nokkur félög birta uppgjör.