Erlendir ferðamenn eru næstum jafnmargir og í september 2019, fyrir faraldur, en enn þá mun færri en á metárinu 2018. Kortavelta þeirra nam um 28 mö.kr. hér á landi í september.
Greiðslukortavelta heimila nam 93 mö.kr. í september og jókst um 4% milli ára að raunvirði sem er talsvert hægari vöxtur en á síðustu mánuðum. Í ágúst jókst kortaveltan til að mynda um 14%. Aukningin í september milli ára er öll komin til vegna aukinnar neyslu Íslendinga erlendis. Brottfarir Íslendinga í gegnum Leifsstöð voru 60 þúsund í september og hafa aldrei verið fleiri í septembermánuði.
Breytt neysluhegðun
Kortavelta Íslendinga innanlands nam samtals 74 ma.kr. og dróst saman um tæp 4% milli ára. Frá því í byrjun sumars hefur mælst samdráttur milli ára á neyslu Íslendinga innanlands (ef frá er talinn ágústmánuður). Þetta endurspeglar breytta neysluhegðun frá því þegar faraldurinn stóð sem hæst. Kortavelta íslenskra heimila erlendis nam alls 19,6 mö.kr. í september og jókst um 51% milli ára miðað við fast gengi. Hún er 38% meiri, á föstu gengi, en í sama mánuði árið 2019, áður en faraldurinn skall á, enda eru brottfarir til útlanda ríflega 20% fleiri nú en þá. Það að kortaveltan í útlöndum aukist þó nokkuð meira en brottförum fjölgar er vísbending um að fólk geri betur við sig í útlöndum en árið 2019, eða dvelji lengur. Það ber þó að hafa í huga að hluti af erlendri kortaveltu Íslendinga eru rafræn þjónustukaup, svo sem áskriftir af streymisveitum, sem fer ekki endilega fram erlendis.
Vísbendingar um hægari vöxt einkaneyslu
Einkaneysluþróun fylgir nokkurn veginn þróun kortaveltu sem jókst alls um 8,5% á þriðja árfjórðungi, talsvert minna en á öðrum ársfjórðungi þegar hún jókst um tæp 17%. Það má því gera ráð fyrir að einkaneysla aukist hægar á þriðja ársfjórðungi en öðrum og að aukningin komi að miklu leyti frá útlöndum. Þar af leiðandi má ætla að aukin einkaneysla muni hafa minni áhrif á hagvöxt hér á landi en ella. Kaupmáttur er tekinn að dragast lítillega saman, og það gæti dregið úr aukningu í kortaveltu og einkaneyslu þegar fram í sækir.
Mikill ferðaþorsti í Íslendingum
Ferðalög Íslendinga til útlanda færðust verulega í aukana á þessu ári og eins og fram hefur komið hafa brottfarir Íslendinga um Leifstöð aldrei verið jafnmargar í septembermánuði og í ár. Íslendingar greiddu 150% meira til ferðaskrifstofa og í tengslum við skipulagðar ferðir á fyrstu níu mánuðum þessa árs en þess síðasta. Við sjáum líka skýr merki þess að Íslendingar hafi haldið áfram að ferðast innanlands á þessu ári eins og þeir gerðu í faraldrinum, en greiðslur Íslendinga vegna gistiþjónustu innanlands voru helmingi hærri á fyrstu níu mánuðum þessa árs en ársins 2019, áður en faraldurinn skall á. Nokkuð hefur dregið úr kaupum á byggingarvörum, fötum og áfengi milli ára, en þó eru þau mun meiri en á sama tíma árið 2019. Fólk ver hærri upphæðum í menningar-, afþreyingar- og tómstundastarfsemi, hvort sem árið í ár er borið saman við árið 2019 eða 2021.
Erlendir ferðamenn eyddu 28 mö.kr. á Íslandi í september
Alls ferðuðust rétt tæplega 177 þúsund erlendir ferðamenn til Íslands í september, 63,5% fleiri en í september í fyrra. Fjöldinn er mjög nálægt því sem var í sama mánuði árið 2019 en þá voru ferðamenn 3,6% fleiri en nú. Ferðamenn eru enn þó nokkuð færri en á metárinu 2018 þegar hingað komu hátt í 232 þúsund manns í september. Erlendir ferðamenn eyddu 28 mö.kr. á Íslandi í september. Þeir eyddu 8% meiru en þeir gerðu í september árið 2019, áður en faraldurinn skall á. Hér er miðað við fast verðlag hér á landi, þ.e. neysluverðsvísitölu án húsnæðis og þetta segir okkur því hversu miklu ferðamenn eyða í íslenskum krónum, miðað við að íslensku verðlagi sé haldið föstu. Sé horft til kortaveltu erlendra ferðamanna á föstu gengi sést að þeir eyddu 19% meiru nú í september en í september 2019. Það má því ætla að líkt og Íslendingar í útlöndum, gera ferðamenn hér á landi ögn betur við sig nú en í september 2019. Þetta gæti skýrst af því að fólk vilji bæta sér upp þau ferðalög sem þeir fóru ekki í þegar faraldurinn stóð sem hæst.
Ferðamenn vörðu tæpum 8 milljörðum í gistiþjónustu í september, tæpum 5 í verslun, 4 í veitingaþjónustu, 3 í bílaleigu og gjöld í tengslum við akstur.
Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Hagfræðideildar Landsbankans hf. (hagfraedideild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Hagfræðideildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara. Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti. Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Hagfræðideild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
