Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Færri ferða­menn en meiri korta­velta 

Um 122 þúsund ferðamenn komu til landsins í janúar, samkvæmt talningu Ferðamálastofu. Ferðamenn voru 5,8% færri en á sama tíma í fyrra sem er á skjön við þróun síðustu mánaða, en allt frá því í júlí sl. hefur ferðamönnum fjölgað á milli ára. Þótt ferðamönnum hafi fækkað í janúar hélt kortavelta þeirra áfram að aukast. 
Ferðamenn á jökli
19. febrúar 2025

Rétt tæplega 2,3 milljónir ferðamanna komu til landsins í fyrra samkvæmt talningu Ferðamálastofu og fjölgaði ferðamönnum því um 2,25% á milli ára. Eldgosin á Reykjanesi höfðu framan af nokkur áhrif á ferðaþjónustuna en hún náði sér á strik þegar leið á árið og mikill kraftur var í komum ferðamanna á lokafjórðungi ársins. Fjöldamet voru slegin í október, nóvember og desember og því kom aðeins á óvart að ferðamönnum hefði fækkað á milli ára í janúar. Sé þessi janúarmánuður settur í samhengi við sama mánuð fyrri ára, sést að fjöldinn nú var svipaður og á árunum 2023 og 2020.  

Færri Bretar en fleiri Bandaríkjamenn 

Þau þjóðerni sem helst heimsækja Ísland eru Bretar og Bandaríkjamenn. Á venjulegu ári eru Bandaríkjamenn fjölmennastir yfir sumarmánuðina en yfir vetrarmánuðina taka Bretar við og eru fjölmennastir. Þennan vetur hefur þróunin þó verið öfug. Frá því í október í fyrra hefur ferðum Breta til Íslands fækkað á milli ára, en á móti hefur ferðum Bandaríkjamanna fjölgað. Sömu þróun mátti sjá áfram í janúar og hafa Bandaríkjamenn aðeins einu sinni verið fleiri í janúarmánuði, á metárinu 2018. 

Þegar leit að Íslandi frá Bretlandi er skoðaður á Google eftir mánuðum sést að hann er mestur yfir vetrarmánuðina, einkum í janúar. Í janúar síðastliðnum var leit að Íslandi þó töluvert minni á þeim bæ en síðustu ár, sem er í takt við fækkun ferðamanna frá Bretlandi. Leitir Bandaríkjamanna sveiflast ekki eins mikið yfir árið og hafa ekki dregist eins mikið saman og leitir Breta.  

Kortavelta jókst á milli ára í janúar 

Kortavelta ferðamanna jókst á milli ára í janúar, hvort sem hún er skoðuð á föstu gengi eða föstu verðlagi. Fjöldi ferðamanna og erlend kortavelta innanlands fylgist alla jafna nokkuð vel að. Síðast þegar fjöldi ferðamanna dróst saman á milli ára, í júní í fyrra, dróst kortavelta á föstu gengi einnig saman á milli ára. Þróunin nú er því á skjön við það sem hefði mátt ætla. Skýringin gæti legið í aukinni hlutdeild Bandaríkjamanna, en Bandaríkjamenn hafa að jafnaði eytt meiru í ferðum sínum hingað til lands en Bretar. Þetta kann að vera ástæða þess að kortavelta jókst umfram fjölgun ferðamanna í desember og jókst á milli ára í janúar á sama tíma og ferðamönnum fækkaði. Gögn um gistinætur og kortaveltu eftir þjóðerni hafa ekki verið uppfærð síðustu mánuði og því er erfitt að vita fyrir víst hver ástæðan er fyrir þróuninni nú, en Hagstofan vinnur að því að yfirfara gistináttatölur eftir þjóðerni.  

Utanlandsferðum Íslendinga fjölgaði í janúar 

Í janúar fóru rúmlega 48 þúsund Íslendingar til útlanda, 22% fleiri ferðir en á sama tíma í fyrra og hafa utanlandsferðir Íslendinga aldrei verið fleiri í janúarmánuði. Töluverðar sveiflur hafa mælst í utanlandsferðum Íslendinga allra síðustu mánuði, en þær voru 24% fleiri í desember en árið áður og kom það í kjölfar 22% samdráttar milli ára í nóvember. Fjölgun utanlandsferða Íslendinga í janúar er í takt við aukna kortaveltu erlendis í mánuðinum. 

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
Mánaðamót 2
1. okt. 2026
Mánaðamót 1. október 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Stýrivextir
30. sept. 2026
Spáum óbreyttum vöxtum í næstu viku
Við spáum því að peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands haldi vöxtum óbreyttum í næstu viku. Við síðustu vaxtaákvörðun gaf nefndin nokkuð skýrt til kynna að hún teldi aðhaldið nægjanlegt. Þróun verðbólgu frá síðasta fundi hefur verið í takt við spá bankans, verðbólguvæntingar eru svipaðar og fyrir síðustu ákvörðun og hagkerfið sýnir áfram merki kólnunar. Óvissan snýr helst að því hvernig nefndin metur áhrif fjárlagafrumvarpsins og mögulegar afleiðingar forsendubrestsins í kjarasamningum.
29. sept. 2026
Verðbólga eykst í 5,9% - hækkun á eldsneytisverði hefur mest áhrif
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,39% á milli mánaða í september og verðbólga hækkar því úr 5,6% í 5,9%. Við spáðum 5,8% verðbólgu. Eldsneytisverð hækkaði töluvert í mánuðinum sem bæði má rekja til þess að tímabundin lækkun á virðisaukaskatti rann út í byrjun mánaðar og hækkana á heimsmarkaðsverði á olíu. Áhrif hækkunar komugjalda á heilsugæslu höfðu einnig áhrif til hækkunar, í takt við spá okkar.
Vikubyrjun
28. sept. 2026
Vikubyrjun 28. september 2026
Samkvæmt talningu HMS hefur íbúðum í byggingu fækkað. Seðlabankinn birti í liðinni viku yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar ásamt ritinu Fjármálastöðugleika. Á morgun birtir Hagstofan verðbólgutölur fyrir september. Við spáum því að verðbólgan hækki úr 5,6% í 5,8%.
21. sept. 2026
Nær jafnmargir ferðamenn þrátt fyrir minna flug
Þrátt fyrir minna flugframboð til og frá landinu hefur ferðamönnum aðeins fækkað um 1%, það sem af er ári. Tengifarþegum hefur aftur á móti fækkað og Íslendingar hafa farið í færri utanlandsferðir í ár en í fyrra. Nýlegar kortaveltutölur benda til þess að neysla ferðamanna hafi tekið við sér yfir sumarið og að áhrif sólmyrkvans hafi fremur birst í aukinni neyslu en fjölgun gesta.
Vikubyrjun
21. sept. 2026
Vikubyrjun 21. september 2026
Greiðslukortavelta heimilanna dróst saman um 1,2% á milli ára í ágúst, að teknu tilliti til verðlags og gengis. Íbúðaverð hækkaði lítillega í ágúst, en leiguverð lækkaði eftir að hafa hækkað sex mánuði í röð. 
18. sept. 2026
Kortavelta heimilanna dróst saman í ágúst
Kortavelta Íslendinga, að teknu tilliti til verðlags og gengis, dróst saman í ágúst og samdrátturinn hefur ekki mælst meiri síðan á síðari hluta árs 2023. Innanlands eyddu Íslendingar minna en á sama tíma í fyrra og vöxturinn í neyslu erlendis var minni en á síðustu mánuðum.
17. sept. 2026
Spáum 5,8% verðbólgu í september
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,23% í september og að ársverðbólga aukist úr 5,6% í 5,8%. Eldsneytisverð hækkaði skarpt um mánaðamótin þegar tímabundin lækkun virðisaukaskatts féll úr gildi. Á móti kemur að flugfargjöld til útlanda lækka í takt við árstíðasveiflu. Hærri komugjöld á heilsugæslu og gjöld vegna skimunar munu svo einnig hafa áhrif í mánuðinum.
Vikubyrjun
14. sept. 2026
Vikubyrjun14. september 2026
Fjöldi erlendra ferðamanna sem komu til landsins í ágúst stóð nánast í stað á milli ára, en utanlandsferðum Íslendinga fækkaði um 10% á sama tíma. Í síðustu viku birti fjármálaráðherra fjárlagafrumvarp fyrir næsta ár. Í vikunni fáum við vísitölu íbúðaverðs og gögn um kortaveltu í ágúst.
9. sept. 2026
Krónan styrkist þrátt fyrir halla á viðskiptum við útlönd
Um 150 milljarða króna halli mældist á viðskiptum við útlönd á fyrstu sex mánuðum ársins. Þrátt fyrir það hefur krónan styrkst. Skýringin er líklega sú að viðskiptum við útlönd fylgir ekki alltaf samsvarandi gjaldeyrisflæði. Viðskiptajöfnuður mælir tekjur og gjöld samkvæmt uppgjörsreglum en gengið ræðst af raunverulegum og væntum kaupum og sölu á gjaldeyri.