Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur

Færri ferða­menn en meiri korta­velta 

Um 122 þúsund ferðamenn komu til landsins í janúar, samkvæmt talningu Ferðamálastofu. Ferðamenn voru 5,8% færri en á sama tíma í fyrra sem er á skjön við þróun síðustu mánaða, en allt frá því í júlí sl. hefur ferðamönnum fjölgað á milli ára. Þótt ferðamönnum hafi fækkað í janúar hélt kortavelta þeirra áfram að aukast. 
Ferðamenn á jökli
19. febrúar 2025

Rétt tæplega 2,3 milljónir ferðamanna komu til landsins í fyrra samkvæmt talningu Ferðamálastofu og fjölgaði ferðamönnum því um 2,25% á milli ára. Eldgosin á Reykjanesi höfðu framan af nokkur áhrif á ferðaþjónustuna en hún náði sér á strik þegar leið á árið og mikill kraftur var í komum ferðamanna á lokafjórðungi ársins. Fjöldamet voru slegin í október, nóvember og desember og því kom aðeins á óvart að ferðamönnum hefði fækkað á milli ára í janúar. Sé þessi janúarmánuður settur í samhengi við sama mánuð fyrri ára, sést að fjöldinn nú var svipaður og á árunum 2023 og 2020.  

Færri Bretar en fleiri Bandaríkjamenn 

Þau þjóðerni sem helst heimsækja Ísland eru Bretar og Bandaríkjamenn. Á venjulegu ári eru Bandaríkjamenn fjölmennastir yfir sumarmánuðina en yfir vetrarmánuðina taka Bretar við og eru fjölmennastir. Þennan vetur hefur þróunin þó verið öfug. Frá því í október í fyrra hefur ferðum Breta til Íslands fækkað á milli ára, en á móti hefur ferðum Bandaríkjamanna fjölgað. Sömu þróun mátti sjá áfram í janúar og hafa Bandaríkjamenn aðeins einu sinni verið fleiri í janúarmánuði, á metárinu 2018. 

Þegar leit að Íslandi frá Bretlandi er skoðaður á Google eftir mánuðum sést að hann er mestur yfir vetrarmánuðina, einkum í janúar. Í janúar síðastliðnum var leit að Íslandi þó töluvert minni á þeim bæ en síðustu ár, sem er í takt við fækkun ferðamanna frá Bretlandi. Leitir Bandaríkjamanna sveiflast ekki eins mikið yfir árið og hafa ekki dregist eins mikið saman og leitir Breta.  

Kortavelta jókst á milli ára í janúar 

Kortavelta ferðamanna jókst á milli ára í janúar, hvort sem hún er skoðuð á föstu gengi eða föstu verðlagi. Fjöldi ferðamanna og erlend kortavelta innanlands fylgist alla jafna nokkuð vel að. Síðast þegar fjöldi ferðamanna dróst saman á milli ára, í júní í fyrra, dróst kortavelta á föstu gengi einnig saman á milli ára. Þróunin nú er því á skjön við það sem hefði mátt ætla. Skýringin gæti legið í aukinni hlutdeild Bandaríkjamanna, en Bandaríkjamenn hafa að jafnaði eytt meiru í ferðum sínum hingað til lands en Bretar. Þetta kann að vera ástæða þess að kortavelta jókst umfram fjölgun ferðamanna í desember og jókst á milli ára í janúar á sama tíma og ferðamönnum fækkaði. Gögn um gistinætur og kortaveltu eftir þjóðerni hafa ekki verið uppfærð síðustu mánuði og því er erfitt að vita fyrir víst hver ástæðan er fyrir þróuninni nú, en Hagstofan vinnur að því að yfirfara gistináttatölur eftir þjóðerni.  

Utanlandsferðum Íslendinga fjölgaði í janúar 

Í janúar fóru rúmlega 48 þúsund Íslendingar til útlanda, 22% fleiri ferðir en á sama tíma í fyrra og hafa utanlandsferðir Íslendinga aldrei verið fleiri í janúarmánuði. Töluverðar sveiflur hafa mælst í utanlandsferðum Íslendinga allra síðustu mánuði, en þær voru 24% fleiri í desember en árið áður og kom það í kjölfar 22% samdráttar milli ára í nóvember. Fjölgun utanlandsferða Íslendinga í janúar er í takt við aukna kortaveltu erlendis í mánuðinum. 

Fyrirvari
Innihald og form þessarar greiningar er unnið af starfsfólki Greiningardeildar Landsbankans hf. (greiningardeild@landsbankinn.is) og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem greiningin var unnin. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsfólks Greiningardeildar Landsbankans á þeim degi þegar greiningin er dagsett, en þær geta breyst án fyrirvara.

Landsbankinn hf. og starfsfólk hans taka ekki ábyrgð á viðskiptum sem byggð eru á þeim upplýsingum og skoðunum sem hér eru settar fram, enda eru þær ekki veittar sem persónuleg ráðgjöf fyrir einstök viðskipti.

Bent skal á að Landsbankinn hf. getur á hverjum tíma haft beinna eða óbeinna hagsmuna að gæta, ýmist sjálfur, dótturfélög hans eða fyrir hönd viðskiptavina, s.s. sem fjárfestir, lánardrottinn eða þjónustuaðili. Greiningar eru engu að síður unnar sjálfstætt af Greiningardeild Landsbankans og innan Landsbankans eru í gildi reglur um aðskilnað starfssviða sem eru aðgengilegar á vef bankans.
Þú gætir einnig haft áhuga á
2. feb. 2026
Mánaðamót 2. febrúar 2026
Mánaðarlegt fréttabréf frá Greiningardeild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
Bílar
2. feb. 2026
Vikubyrjun 2. febrúar 2026
Vísitala neysluverðs mældist 5,2% í janúar. Mælingin var aðeins hærri en við áttum von á, en að mestu leyti í takt við okkar spá. Við spáum að peningastefnunefnd hækki vexti á miðvikudaginn. Í síðustu viku birti Landsbankinn uppgjör.
Seðlabanki Íslands
30. jan. 2026
Spáum 0,25 prósentustiga hækkun stýrivaxta í næstu viku 
Við spáum því að peningastefnunefnd hækki stýrivexti um 0,25 prósentustig í næstu viku en muni á fundi sínum einnig fjalla um möguleika á að halda stýrivöxtum óbreyttum. Verðbólga jókst umfram væntingar í janúar og mældist 5,2%. Aukin verðbólga í janúar skýrist að mestu leyti af hækkun opinberra gjalda, en þó ekki einungis. Mælingin ber þess einnig merki að undirliggjandi verðþrýstingur er enn til staðar. Ekki hefur tekist að draga úr verðbólguvæntingum og kaupmáttaraukning heldur áfram að skila sér í aukinni neyslu.  
Bakarí
29. jan. 2026
Aukna verðbólgu má rekja til opinberra gjalda
Verðbólga jókst úr 4,5% í 5,2% í janúar. Verðbólga mældist lægst 3,7% í nóvember síðastliðnum og hefur því hækkað um 1,5 prósentustig síðan þá. Verðhækkanir tengdar bílum og rekstri bifreiða skýra hækkunina að langmestu leyti nú í janúar. Matvara hækkaði þó töluvert umfram spár og verð á flugfargjöldum lækkaði minna en við spáðum. Á móti hafði húsnæðiskostnaður minni áhrif til hækkunar en við höfðum gert ráð fyrir.
Kranar á byggingarsvæði
26. jan. 2026
Vikubyrjun 26. janúar 2026
Vísitala íbúðaverðs lækkaði um tæplega 1,2% á milli mánaða í desember og á sama tíma lækkaði vísitala leiguverðs um 1,4%. Hagstofan birti vísitölu launa, sem hélst óbreytt á milli mánaða. Á fimmtudag verður vísitala neysluverðs í janúar birt.
Mynt 100 kr.
19. jan. 2026
Vikubyrjun 19. janúar 2026
Kortavelta heimila heldur áfram að aukast á milli ára en velta erlendra korta hér á landi hefur tekið að dragast saman í takt við fækkun ferðamanna. Í vikunni birtir HMS vísitölu íbúðaverðs, vísitölu leiguverðs og mánaðarskýrslu.
15. jan. 2026
Spáum 5,1% verðbólgu í janúar
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,30% á milli mánaða í janúar. Gangi spáin eftir mun verðbólga aukast úr 4,5% í 5,1%. Janúarútsölur hafa mest áhrif til lækkunar í mánuðinum en breytingar á gjaldtöku ökutækja hafa mest áhrif til hækkunar, samkvæmt spánni. Mikil óvissa er þó um hvernig Hagstofan tekur breytingarnar inn í verðmælingar.
Smiður
13. jan. 2026
Atvinnuleysi eykst en kortavelta líka
Atvinnuástandið hefur versnað smám saman og eftirspurn eftir vinnuafli er minni en áður. Atvinnuleysi hefur aukist hratt og mældist 4,4% í desember, en svo mikið hefur atvinnuleysi ekki mælst í rúmlega þrjú og hálft ár. Þessi þróun styður við markmið Seðlabankans um að draga úr þenslu í hagkerfinu og vinna bug á verðbólgu. Á sama tíma heldur neysla landsmanna áfram að aukast með hverjum mánuðinum, en heildarkortavelta hefur aukist um 6% á fyrstu ellefu mánuðum síðasta árs frá sama tímabili árið áður.
Bílar
12. jan. 2026
Breytt gjaldtaka af bílum gæti aukið verðbólgu um 0,7 prósentustig
Breytingar á gjaldtöku hins opinbera af rekstri og kaupum ökutækja gætu aukið verðbólgu um 0,7 prósentustig. Óvíst er hvort áhrifin komi fram að öllu leyti í janúar eða dreifist yfir næstu mánuði, en telja má að það velti ekki síst á eftirspurn eftir bílum í byrjun árs.
Rafbíll í hleðslu
12. jan. 2026
Vikubyrjun 12. janúar 2026
Skráð atvinnuleysi hélt áfram að aukast í desember og var 0,6 prósentustigum meira en á sama tíma árið áður. Álíka margir erlendir ferðamenn heimsóttu Ísland í fyrra og síðustu tvö ár á undan en utanlandsferðir Íslendinga voru 18% fleiri í fyrra en árið á undan. Þó nokkur óvissa ríkir um verðbólgumælingu janúarmánaðar, ekki síst í tengslum við breytta gjaldtöku á innflutningi og rekstri bíla. Við gefum út verðbólguspá næsta fimmtudag.