Hag­sjá: Ró­legri neysla síð­ustu mán­uði

Hægt hefur á aukningu greiðslukortaveltu Íslendinga síðustu misseri. Í júlí mældist samdráttur upp á 5,3% í veltu erlendis miðað við sama tíma í fyrra. Í vor mældist í fyrsta sinn samdráttur á þennan mælikvarða síðan í febrúar 2013.
20. ágúst 2019

Samantekt

Hægt hefur á aukningu greiðslukortaveltu Íslendinga síðustu misseri. Í júlí mældist samdráttur upp á 5,3% í veltu erlendis miðað við sama tíma í fyrra, mælt á föstu gengi. Í vor mældist í fyrsta sinn samdráttur á þennan mælikvarða síðan í febrúar 2013 og er samdrátturinn í júlí sá mesti síðan í október 2009. Verður þetta að teljast talsverð breyting á því sem var fyrir ári þegar vöxtur mældist hátt í 20% yfir sumarmánuðina.

Ekki varð jafn mikil breyting á kortaveltu Íslendinga í verslunum innanlands. Veltan hér heima yfir sumarmánuðina í ár er mjög svipuð því sem var fyrir ári miðað við fast verðlag. Í júní var aukning upp á 0,6% og í júlí var aukningin 3%. Til samanburðar var aukningin að meðaltali tæp 4% á sumarmánuðunum í fyrra.

Færri flugferðir Íslendinga til útlanda skýra að hluta til minni vöxt í kortanotkun erlendis. Brottfarir Íslendinga um Leifsstöð voru í júlímánuði um 9% færri en á sama tíma fyrir ári. Frá falli WOW air hefur mælst samdráttur í fjölda utanlandsferða Íslendinga í hverjum mánuði samanborið við sama mánuð árið á undan, að frátöldum páskaferðum.

Væntingar landsmanna til efnahags- og atvinnuástands versnuðu aðeins í júní samanborið við stöðuna í apríl og maí en þá virtust væntingar vera að glæðast á ný eftir að hafa lækkað nær stöðugt síðustu 12 mánuðina þar á undan. Í júní mældust hins vegar heldur fleiri svartsýnir en bjartsýnir og þá sérstaklega ef horft er til næstu 6 mánaða.

Vísitala fyrirhugaðra stórkaupa hækkaði örlítið á öðrum ársfjórðungi og var það helst vegna aukningar á fyrirhuguðum húsnæðiskaupum. Vísitalan er byggð á könnun Gallup á væntingum neytenda og tekur mið af fyrirhuguðum bifreiðakaupum, húsnæðiskaupum og utanlandsferðum.

Fyrirhuguð húsnæðiskaup hafa ekki mælst hærri síðan í september 2007. Staðan á fasteignamarkaði hefur verið afar róleg síðustu mánuði og fjöldi viðskipta dregist saman á höfuðborgarsvæðinu en samkvæmt þessu gæti markaðurinn tekið við sér á ný næstu mánuði. Á meðan fleiri hyggja á húsnæðiskaup gerðu ögn færri ráð fyrir bifreiðakaupum og utanlandsferðum á næstunni samanborið við stöðuna í mars.

Landsmenn virðast vera að halda að sér höndum þegar kemur að kaupum á dýrum neysluvörum og flugferðum, ef marka má nýjustu gögn. Raunaukning í smásöluverslun gefur einnig til kynna mun hægari vöxt á fyrstu mánuðum ársins 2019 samanborið við 2018.

Kaupmáttur launa hefur samt sem áður aukist nokkuð stöðugt síðustu misseri, þó hægt hafi á vextinum og getur það verið hluti skýringarinnar. Auk þess hafa væntingar fólks til efnahagsástands næstu mánaða versnað sem leiðir ef til vill til þess að fólk forgangsraðar neyslu sinni öðruvísi.

Lesa Hagsjána í heild

Hagsjá: Rólegri neysla síðustu mánuði (PDF)

Þú gætir einnig haft áhuga á
Epli
11. apríl 2024
Spáum lækkun verðbólgu úr 6,8% í 6,1%
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,61% á milli mánaða í apríl og að ársverðbólgalækki töluvert, eða úr 6,8% í 6,1%. Mest áhrif til hækkunar í spá okkar hafa reiknuð húsaleiga, flugfargjöld til útlanda og matarkarfan. Apríl í fyrra var stór hækkunarmánuður og þar sem við gerum ráð fyrir töluvert minni mánaðarhækkun nú lækkar ársverðbólga töluvert. Á móti gerum við ekki ráð fyrir því að verðbólga lækki mikið næstu mánuði þar á eftir og búumst við því að hún verði 5,9% í júlí.
Gönguleið
8. apríl 2024
Vikubyrjun 8. apríl 2024
Um 14% fleiri ferðamenn fóru um Keflavíkurflugvöll í febrúar síðastliðnum en í febrúar í fyrra. Ferðamenn gistu þó skemur en áður, því skráðum gistinóttum fækkaði um 2,7% á milli ára í febrúar.
3. apríl 2024
Fréttabréf Hagfræðideildar 3. apríl 2024
Mánaðarlegt fréttabréf frá Hagfræðideild um nýjustu hagtölur og stöðu og horfur í efnahagsmálum.
2. apríl 2024
Vikubyrjun 2. apríl 2024
Um 30% fyrirtækja vilja fjölga starfsfólki á næstu sex mánuðum, samkvæmt nýjustu könnun Gallup meðal 400 stærstu fyrirtækja landsins sem var framkvæmd í mars. Hlutfallið eykst úr 23% frá síðustu könnun sem var gerð í desember.  
Íbúðir
26. mars 2024
Hækkandi íbúðaverð kyndir undir verðbólgu
Vísitala neysluverðs hækkaði um 0,8% milli mánaða í mars og við það jókst ársverðbólga úr 6,6% í 6,8%. Langmest áhrif til hækkunar í mælingunni má rekja til hækkunar á íbúðaverði, og þá sérstaklega utan höfuðborgarsvæðisins. Verð á nýjum bílum hafði mest áhrif til lækkunar í mars.
Seðlabanki
25. mars 2024
Vikubyrjun 25. mars 2024
Peningastefnunefnd Seðlabankans tilkynnti á miðvikudag að stýrivöxtum yrði haldið óbreyttum í 9,25%. Ákvörðunin var í samræmi við spá okkar, en tónninn í yfirlýsingunni var harðari en við bjuggumst við.
Ferðamenn
18. mars 2024
Vikubyrjun 18. mars 2024
Gögn síðasta árs benda til þess að þeir ferðamenn sem hingað komu hafi að meðaltali dvalið skemur en árið á undan en aftur á móti eytt meiru á dag.
Vélsmiðja Guðmundar
15. mars 2024
Að flytja út „annað“ er heldur betur að skila sér
Útflutningur hefur alltaf verið mjög mikilvægur fyrir Íslendinga og íslenskan efnahag. Lengst af var fiskurinn okkar aðal útflutningsvara, svo bættist álið við og nú síðasta áratuginn eða svo hefur ferðaþjónusta rutt sér til rúms og er orðin stærsta einstaka útflutningsvara Íslendinga. Á síðustu árum hefur annar útflutningur, þ.e. útflutningur sem ekki heyrir undir neinn þessara flokka, vaxið hratt og raunar hraðar en ferðaþjónustan, þó faraldurinn torveldi samanburðinn aðeins.
Fjölbýlishús
14. mars 2024
Spáum 6,6% verðbólgu í mars
Við spáum því að vísitala neysluverðs hækki um 0,57% milli mánaða í mars og að ársverðbólga verði óbreytt í 6,6%. Mest áhrif til hækkunar í spá okkar hafa reiknuð húsaleiga, flugfargjöld til útlanda, föt og skór og matarkarfan. Við eigum enn von á að verðbólgan hjaðni rólega næstu mánuði og verði komin niður í 5,4% í júní.
14. mars 2024
Óbreytt vaxtastig en bjartur tónn
Þrátt fyrir hjaðnandi verðbólgu og sátt um langtímakjarasamning á stórum hluta vinnumarkaðar teljum við að peningastefnunefnd haldi meginvöxtum bankans óbreyttum í 9,25% í næstu viku, fjórða skiptið í röð. Verðlag hækkaði umfram væntingar í febrúar og verðbólguvæntingar hafa lítið breyst frá síðasta fundi nefndarinnar. Auk þess ríkir enn óvissa um framvindu kjarasamninga annarra hópa. Við teljum þó að tónninn í yfirlýsingunni verði bjartari en verið hefur og að vaxtalækkun kunni að vera handan við hornið.
Vefkökur

Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.

Nánar um vefkökur