Fréttir

31. október 2018 08:30

Verulega hægir á hagvexti og verðbólguhorfur versna

Hagfræðideild Landsbankans gerir ráð fyrir að verulega muni hægja á hagvexti á næstu árum eftir kröftugan vöxt undanfarin ár. Samkvæmt nýrri þjóðhags- og verðbólguspá Hagfræðideildar verður hagvöxtur 3,9% á þessu ári, 2,4% á næsta ári, og rúmlega 2% árin 2020 og 2021. Verðbólguhorfur eru talsvert lakari en síðustu ár og er gert ráð fyrir að verðbólgan verði komin í um 3,5% í lok þessa árs en verði að meðaltali um 3,3% á tímabilinu 2019-2021. 

Komið að vatnaskilum í hagsveiflunni

Efnahagsaðstæður hér á landi hafa að miklu leyti verið mjög hagfelldar síðustu ár. Verðbólga var nær viðvarandi undir 2,5% verðbólgumarkmiði Seðlabankans frá febrúar 2014 allt fram á mitt þetta ár og samfelldur hagvöxtur hefur mælst frá árinu 2011. Kaupmáttur launa hefur aldrei verið hærri, atvinnuleysi er lágt og skuldir heimila og fyrirtækja lágar í sögulegu samhengi. Staða ríkissjóðs er sterk og hrein erlend skuldastaða þjóðarbúsins hefur aldrei verið hagstæðari.
Nú virðist komið að ákveðnum vatnaskilum í hagsveiflunni. Eftir langt tímabil þar sem farið hafa saman kröftugur hagvöxtur og lág og stöðug verðbólga, er útlit fyrir að hægja muni verulega á hagvexti á sama tíma og verðbólga eykst. Efnahagshorfurnar eru engu að síður jákvæðar því gert er ráð fyrir hóflegum en viðvarandi hagvexti á spátímanum.

Meðal helstu atriða í spánni eru:

  • Hagvöxtur verður 3,9% á þessu ári, 2,4% á næsta ári, og rúmlega 2% árin 2020 og 2021.
  • Verðbólga verður um 3,5% í lok þessa árs, fer mest í um 3,7% á næsta ári en verður að meðaltali um 3,3% á tímabilinu 2019-2021.
  • Heldur er líklegra að gengi krónunnar veikist á spátímanum en að það styrkist. Engar forsendur eru þó til að álykta að sú breyting verði veruleg miðað við núverandi gildi krónunnar. Í spánni er gert ráð fyrir að gengi krónu gagnvart evru verði nálægt 140 í lok spátímans. Meðalgengi krónu gagnvart evru það sem af er árinu er nú um 125.
  • Veiking á gengi krónunnar síðustu vikur mun því að öllum líkindum koma fram í aukinni verðbólgu á næstu mánuðum. Ef spá Hagfræðideildar um lítilsháttar gengisveikingu næstu ár gengur eftir mun það einnig vega þungt í verðbólguþróuninni á spátímabilinu.
  • Hagfræðideild telur líklegt að peningastefnunefnd Seðlabankans ákveði að hækka vexti um 0,25 prósentustig seinna á þessu ári og að meginvextir bankans verði þar með 4,5%. Búast megi við frekari hækkun vaxta á næsta ári og að þeir verði þá 5,0%.
  • Útlit er fyrir að vöxtur einkaneyslu á árinu 2018 í heild verði um 4,3%. Einkaneysla eykst um 3,2% á næsta ári, um 3,0% árið 2020 og 3,5% árið 2021.
  • Hagfræðideild spáir því að fasteignaverð hækki um 4,3% á árinu 2018, um 4% á árinu 2019, um 6% árið 2020 og um 8% árið 2021.
  • Gert er ráð fyrir að ferðamönnum fjölgi um 6% á þessu ári en að fjölgunin verði 2% á árunum 2019-2021. Þetta er talsvert minni fjölgun en sem nemur sögulegum meðalvexti á fjölda ferðamanna hingað til lands en hann er tæplega 10%.

Ítarleg umfjöllun um efnahagsmál

Í hagspá Landsbankans er ítarlega fjallað um þróun og horfur í efnahagsmálum. Þjóðhags- og verðbólguspá deildarinnar til fjögurra ára er kynnt, ásamt samanburði við síðustu spá og helstu spár opinberra aðila. Hagspá Landsbankans er aðeins gefin út á rafrænu formi og er aðgengileg á vef bankans.

  1. kafli: Inngangur og samantekt
  2. kafli: Hægari vöxtur einkaneyslu framundan
  3. kafli: Rólegra á fasteignamarkaði
  4. kafli: Enn spenna á vinnumarkaði - þó merki um meira jafnvægi
  5. kafli: Mjög hægur vöxtur fjármunamyndunar á næstu árum
  6. kafli: Innlend hagvaxtarþróun orðin verulega háð útflutningsvexti
  7. kafli: Erfitt að halda aftur af samneyslunni
  8. kafli: Verðbólguhorfur versna allnokkuð

Hagspá Landsbankans 2018-2021

15. janúar 2019 12:54

Umræðan: Ungt fólk og íbúðamarkaðurinn

Landsbankinn í samstarfi við Útvarp 101 fékk Pétur Kiernan, 22 ára háskólanema, til að kynna sér íbúðamál ungs fólks, kosti þess að leigja og kaupa, húsnæðissparnað og viðbótarlífeyrissparnað, sem er ein hagstæðasta leiðin til að spara fyrir útborgun í fyrstu fasteign.


Nánar

18. janúar 2019 09:00

Hagsjá: Minnsta hækkun fasteignaverðs milli ára síðan 2011

Fasteignaverð á höfuðborgarsvæðinu hækkaði einungis um 6,2% milli 2017 og 2018. Það er minnsta hækkun sem við höfum séð frá árinu 2011 og mikil breyting frá árinu áður þegar fasteignaverð hækkaði um 18,9%.


Nánar

17. janúar 2019 11:10

Hagsjá: Ferðamönnum frá 11 löndum fækkaði á síðasta ári

Þrátt fyrir að erlendum ferðamönnum hafi í heild sinni fjölgað á síðasta ári fækkaði ferðamönnum frá 11 þeirra 17 landa sem talin eru sérstaklega í Leifsstöð. Leita þarf aftur til ársins 2010 til að finna jafnmikla fækkun eftir löndum.


Nánar