Ríkisstjórnarskipti hafa alltaf markað ákveðin tímamót hér á landi. Ný ríkisstjórn hefur tekið við völdum og með henni nýjar áherslur á ýmsum sviðum þjóðlífsins. Óvissan í efnahagsmálum er enn töluverð og hefur heldur hefur slegið á þær miklu væntingar sem voru uppi á síðasta ári um hagvöxt. Samanburður við nágrannaríkin (OECD-ríkin og evrusvæðið) sýnir þó að þróunin að undanförnu hefur verið tiltölulega hagstæð hér á landi, meira hefur dregið úr atvinnuleysi og hlutfall starfandi á vinnumarkaði  hefur aukist.

Hagsjá: Vinnumarkaður á réttri leið

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Hagstofa Íslands birtir maímælingu á vísitölu neysluverðs (VNV) miðvikudaginn 29. maí. Hagfræðideild Landsbankans spáir því að vísitalan lækki um 0,1% milli mánaða. Gangi spáin eftir mun ársverðbólgan vera óbreytt í 3,3%.

Sterkara gengi krónunnar heldur því áfram að hafa áhrif á verðlag í maí rétt eins og undanfarna mánuði. Gert er ráð fyrir að mest áhrif til lækkunar í maí komi frá bensíni og verði á nýjum bílum. Mest áhrif til hækkunar verði hinsvegar vegna hækkana á húsnæðislið og hótelum og veitingastöðum.

Þann 15. maí sl. tilkynnti Seðlabanki Íslands að hann yrði virkari á gjaldeyrismarkaði á næstu misserum með það að markmiði að draga úr sveiflum í gengi krónunnar. Síðan þá hefur gengi krónunnar á móti evru verið nokkuð stöðugt. Takist Seðlabankanum að halda sveiflum gengisins í lágmarki mun það hafa mikil áhrif á að halda verðlagshækkunum í skefjum.

Hagsjá: Hagfræðideild spáir óbreyttri ársverðbólgu í maí

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Helstu hagtölur í síðustu viku

Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands ákvað í vikunni að halda vöxtum bankans óbreyttum. Einnig ákvað nefndin að Seðlabankinn yrði virkari á gjaldeyrismarkaði næstu misseri í þeim tilgangi að draga úr sveiflum í gengi krónunnar.

Samhliða vaxtaákvörðuninni birti SÍ Peningamál 2013/2 með uppfærðri verðbólgu- og þjóðhagsspá. Bankinn gerir nú ráð fyrir 1,8% hagvexti á árinu í stað 2,1% í febrúarspá sinni. Þarna munar mest um að nú er gert ráð fyrir að atvinnuvegafjárfesting dragist saman á árinu. Bankinn lækkaði einnig spá sína um hagvöxt 2014 (3,0% í stað 3,7%) og 2015 (3,5% í stað 3,9%), en gerði óverulega breytingu á spá sinni um framvindu verðbólgunnar.

Vísitala íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu hækkaði í apríl um 0,7% milli mánaða og er tólf mánaða hækkunin 5,5%. Á seinasta ári hefur verð á fjölbýli (+6,4%) hækkað nokkuð umfram verð á sérbýli (+3,0%).

Skráð atvinnuleysi í apríl var 4,9% og lækkaði um 0,4% milli mánaða og 1,6% milli ára. Sem fyrr var atvinnuleysi meira á höfuðborgarsvæðinu (5,3%) en á landsbyggðinni (4,1%). Alls voru 8.343 manns á atvinnuleysisskrá í lok mánaðar, þar af höfðu 2.326 verið á skrá í meira en eitt ár samfellt.

Markaðshreyfingar í síðustu viku

Úrvalsvísitalan lækkaði um 2,7% í vikunni. Af níu félögum í kauphöllinni lækkuðu sjö; mest lækkuðu bréf í Marel (-6,3%), Reginn (-4,0%) og Icelandair (-3,7%). Einungis bréf í tveimur félögum hækkuðu, Össur (+1,7%) og Hagar (+1,2%).

Krónan veiktist í vikunni og endaði í 158,4 á móti evru (EUR/ISK +1,5%) og 123,5 á móti bandaríkjadal (USD/ISK +2,7%). Megnið af veikingunni átti sér stað á mánudag og þriðjudag, áður en Seðlabankinn tilkynnti um fyrirhugaðar aðgerðir á markaði, en krónan hreyfðist lítið það sem eftir var vikunnar.

Í vikunni kom RIKB13 0517 á gjalddaga og greiddi ríkissjóður út 75 ma. kr. vegna hans. Krafan á öðrum ríkistryggðum skuldabréfum lækkaði (þ.e. verðið hækkaði) í vikunni. Á óverðtryggðum bréfum lækkaði krafan á RIKB19 (-0,29%) og RIKB25 (-0,26%) mest, en af verðtryggðum bréfum var mesta lækkun á kröfu HFF24 (-0,26).

Vikan framundan

Á þriðjudag birtir Hagstofan upplýsingar um veltu skv. virðisaukaskattsskýrslum og vísitölu byggingarkostnaðar.

Á miðvikudag birtir Hagstofan niðurstöður úr mánaðarlegri vinnumarkaðsrannsókn sinni.

Á föstudag birtir Hagstofan mánaðarlega launavísitölu. Sama dag birtir Gallup væntingavísitölu.

Hagtölur 21. maí 2013

Markaðsupplýsingar 21. maí 2013

Mynd vikunnar

Í vikunni tilkynnti Seðlabanki Íslands að stofnunin yrði virk á gjaldeyrismarkaði á næstu misserum með það að markmiði að draga úr sveiflum í gengi krónunnar. Seðlabankastjóri ítrekaði á fundi með fréttamönnum og sérfræðingum á fjármálamarkaði eftir að ákvörðunin var kynnt að þetta þýddi ekki að bankinn væri að taka upp fastgengisstefnu.

Myndin sýnir þróun á gengi krónunnar á móti evru. Eins og sést hefur gengið sveiflast töluvert á bilinu milli 150 og 170 frá því í byrjun árs 2010, en hefur haldist að mestu innan þessa bils. Það verður áhugavert að fylgjast með því á næstu misserum hvort sveiflurnar í gengi krónunnar minnki í kjölfar aðgerða Seðlabankans. Þá verður einnig athyglisvert að sjá viðbrögð SÍ við því ef gengið leitar út fyrir þessi mörk.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Erfiðara er að fylgjast með þróun fasteignaverðs á landsbyggðinni en á höfuðborgarsvæðinu vegna strjálli viðskipta og þar með ónákvæmari gagna. Lausleg skoðun sýnir m.a. að fasteignaverð á landsbyggðinni féll ekki eins mikið í kjölfar hrunsins og reyndin var á höfuðborgarsvæðinu.

Í síðustu mælingu vísitölu neysluverðs var óvænt hækkun skýrð með mikilli hækkun fasteignaverðs utan höfuðborgarsvæðisins. Mælingar sýna hins vegar að þróun fasteignaverðs á landsbyggðinni hefur frekar verið á niðurleið á síðustu mánuðum. Það er mikilvægt að opinberir aðilar birti ítarlegri gögn um þróun þessara stærða til þess að auka gagnsæi um mikilvægar breytingar, eins og þróun neysluvöruvísitölunnar óneitanlega er.

Hagsjá 14. maí: Fasteignaverð á landsbyggðinni

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Helstu hagtölur í síðustu viku

Afgangur af vöruviðskiptum við útlönd var jákvæður um 5,1  ma. kr. í apríl samkvæmt bráðabirgðatölum frá Hagstofu Íslands. Jöfnuðurinn (á föstu gengi) fyrstu fjóra mánuði ársins var 30,3 ma. kr., sem er nokkuð meira en á sama tímabili 2012 þegar afgangurinn var 26,4 ma. kr.

Gistinætur á hótelum í mars voru 164 þúsund sem er fjölgun um 22% miðað við sama tímabil í fyrra. Á fyrsta fjórðungi voru gistinætur 309 þúsund sem er fjölgun um 27% milli ára.

Raungengi íslensku krónunnar miðað við hlutfallslegt neysluverð hækkaði um 5,3% í apríl frá mánuðinum á undan. Þetta er þriðji mánuðurinn í röð sem raungengið hækkar og hefur það hækkað um 11% síðan í janúar.

Markaðshreyfingar í síðustu viku

Aðalvísitalan stóð í stað í vikunni. Mest hækkuðu bréf í Marel (+1,7%) og Eimskip (+0,9%) en bréf í Högum (-2,8%) og Icelandair (-1,0%) lækkuðu mest.

Krónan veiktist í vikunni og endaði í 156,1 á móti evru (EUR/ISK +2,7%);  120,2 á móti bandaríkjadal (USD/ISK +3,7%) og 184,6 á móti breska pundinu (GDP/ISK +2,3%).

Ávöxtunarkrafa skuldabréfa lækkaði á styttri enda óverðtryggða vaxtarófsins en hækkaði á lengri endanum. Mest hækkaði krafan á RIKB 25 (+0,09%) og mest lækkaði krafan á RIKB15 (-0,14). Mesta hreyfing meðal verðtryggða bréfa var í HFF34 (+0,07) og HFF44  (+0,11).

Vikan framundan

Á mánudag er útboð á ríkisvíxlum (RIKV 13 0815 og RIKV 13 1115).

Á miðvikudag verður vaxtaákvörðun peningastefnunefndar Seðlabanka Íslands birt. Hagfræðideild spáir óbreyttum vöxtum. Samhliða stýrivaxtaákvörðun gefur Seðlabankinn út Peningamál 2013/2 með nýrri verðbólgu- og þjóðhagsspá. Sama dag er útboð á óverðtryggðum ríkisbréfum (RIKB 15 0408).

Á fimmtudag birtir Þjóðskrá vísitölu íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu.

Á föstudag birtir Vinnumálastofnun upplýsingar um skráð atvinnuleysi í apríl mánuði.

Hagtölur 13. maí 2013

Markaðsupplýsingar 13. maí 2013

Mynd vikunnar

Til eru ýmsir einfaldir mælikvarðar til að leggja mat á hvort skynsamlegra sé að kaupa eða leigja húsnæði. Einn slíkur mælikvarði er að deila ársleigu á fermetra upp í kaupverð á fermetra. Síðan eru notaðar einfaldar þumalfingurreglur til þess að meta niðurstöðuna:

• Ef hlutfallið er undir 15 – Hagstæðara að kaupa
• Ef hlutfallið er á bilinu 16-20 – Betra að kaupa ef áætlaður eignartími er langur
• Ef hlutfall yfir 20 – Hagstæðara að leigja

15 ára ferill fyrir höfuðborgarsvæðið sýnir greinilega að oftast hefur verið hagstæðara að kaupa húsnæði en leigja og það á sérstaklega við nú. Þetta hlutfall er mun lægra hér en víðast hvar annars staðar. Meðalhlutfallið yfir allt þetta 15 ára tímabil er 14,2 og hlutfallið á síðustu árum hefur verið í kringum 12, sem er auðvitað langt fyrir neðan töluna 15 sem nefnd var í þumalfingurreglunum. Tímabilið 2005-2009 sker sig samt nokkuð úr, þá var tiltölulega hagstæðara að leigja en á öðrum tímum, en þá gekk yfir eitthvert mesta kaupæði sem við þekkjum. Að lokum ber að ítreka að þetta eru mjög einföld samanburðarfræði og ekki er tekið tillit til mikilvægra kostnaðarliða.

Sjá nánar Er hagstæðara að kaupa eða leigja? Nokkur einföld húsráð.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita