Dagbók Eignastýringar

Dagbókinni er ætlað að upplýsa lesendur um framvindu á innlendum og erlendum fjármálamarkaði. Megináhersla er á þá þætti sem hafa áhrif á ávöxtun verðbréfa og stýringu eigna innanlands og utan. | Nánar um Dagbók Eignastýringar

Skarpur snúningur til hækkunar á skuldabréfamarkaði eftir 10. maí 2013

Umskipti hafa orðið á markaði fyrir verðtryggð ríkisskuldabréf á tveimur vikum til 24. maí 2013. Eftir nær samfellda verðlækkun í tólf vikur frá 15. febrúar sl. vegna söluþrýstings (framboðs umfram eftirspurn) og hækkandi ávöxtunarkröfu á markaði verður snúningur eftir 10. maí sl. Stórir kaupendur taka að bæta við verðtryggðum ríkisskuldabréfum í söfn sín þannig að markaðskrafan fer lækkandi á nýjan leik. Markaðssafn verðtryggðra ríkisskuldabréfa í lok föstudags 24. maí sl. vantaði aðeins hálft prósent til að hafa unnið upp að fullu um 3,6% verðlækkun á tólf vikunum frá 15. febrúar sl. Mánudaginn 27. maí hækkaði verðmæti verðtryggða safnsins um 1,0% og náðist þá nýtt sögulegt hágildi.

Umskipti hafa orðið á markaði fyrir verðtryggð ríkisskuldabréf á tveimur vikum til 24. maí 2013. Eftir nær samfellda verðlækkun í tólf vikur frá 15. febrúar sl. vegna söluþrýstings (framboðs umfram eftirspurn) og hækkandi ávöxtunarkröfu á markaði verður snúningur eftir 10. maí sl. Stórir kaupendur taka að bæta við verðtryggðum ríkisskuldabréfum í söfn sín þannig að markaðskrafan fer lækkandi á nýjan leik. Markaðssafn verðtryggðra ríkisskuldabréfa í lok föstudags 24. maí sl. vantaði aðeins hálft prósent til að hafa unnið upp að fullu um 3,6% verðlækkun á tólf vikunum frá 15. febrúar sl. Mánudaginn 27. maí hækkaði verðmæti verðtryggða safnsins um 1,0% og náðist þá nýtt sögulegt hágildi.

Tafla 1
Tafla 1 Mikill viðsnúningur hefur orðið á skuldabréfamarkaði, einkum verðtryggða hluta hans, frá 10. maí 2013.

Tafla 1 sýnir verðbreytingar skuldabréfa og hlutabréfa vikuna til föstudags 24. maí sl. (sjá vika 21, fjórði aftasti töludálkur) og síðustu fimm vikur (þriðji aftasti töludálkur). Hækkun er á verði verðtryggðu flokkanna á báðum tímabilum en óverðtryggðir flokkar lækka lítillega vikuna til föstudags 24. maí sl. Hlutabréf lækka á móti eins vel sést á mynd 5 hér á eftir, bæði síðustu fimm vikur (2,8%) og síðustu vikuna (til föstudags 24. maí sl.) (0,7%).

Miðvikudaginn 29. maí nk. birtir Hagstofa Íslands mælingu sína á vísitölu neysluverðs í maí 2013 og benda spár greiningardeilda til engrar breytingar og standa á bilinu -0,1% til 0,1%. Hið sanna kemur í ljós kl. níu að morgni þann 29. maí en í töflu 1 kemur fram að verðbætur ársins 2013 til loka föstudags 24. maí eru 2,36% (sjá næstneðstu línu) með árshraða 5,95% (neðsta lína, mælt yfir fyrstu 21 viku ársins). Ef verðbætur mánuðina maí til desember 2013 reynast hliðstæðar og sömu mánuði 2012 stefnir í að tólf mánaða verðbætur 2013 verði um 3,5%. Líklegt er að þær reynist lítið eitt hærri, hugsanlega um 4,5%.

Lækkun á markaðskröfu óverðtryggðra ríkisskuldabréfa á árinu 2013 er 0,3 til 0,8%

Í töflu 1 kemur fram lækkun á markaðskröfu óverðtryggðra flokka ríkisskuldabréfa frá áramótum til 24. maí 2013. Sú lækkun liggur frá 21 punkti (RIKB 16) til 84 punkta (RIKB 19) og eini flokkurinn sem ekki lækkar er núverandi stysti flokkur, RIKB 14 sem greiðist upp þann 14. mars 2014. Mynd 1 sýnir þessa lækkun viku fyrir viku – og hana má rekja allt aftur 

Mynd 1
Mynd 1 Markaðskrafa óverðtryggðra flokka ríkisskuldabréfa með langan meðaltíma (sjá þrjár efstu línur á vikukortinu) er lægri þann 24. maí 2013 en 10. febrúar sl.

til hæstu gilda óverðtryggðu kröfunnar í mars 2012 fyrir um 14 mánuðum. Á hinn bóginn er eins og móti fyrir snúningi til hækkunar á vikukortinu í mars eða apríl 2013 – en þau merki (sjá t.d. lággildi RIKB 31) eru svo veik að bíða verður frekari staðfestingar.

Mynd 2 sýnir markaðskröfu verðtryggðu flokkanna og þar er snúningur með meira afgerandi hætti. Markaðskrafa snýst til hækkunar eftir 15. febrúar sl. (rauða punktalínan), nær hágildi tólf vikum síðar þann 10. maí sl. og hefur lækkað síðan. Alveg er ljóst að stórir fagfjárfestar hafa varið fjármunum til kaupa á verðtryggðum flokkum frá þeim tíma og við það skapast eftirspurn umfram framboð og fallandi ávöxtunarkrafa á markaði (hækkandi verð). 

Mynd 2
Mynd 2 Markaðskrafa verðtryggðra flokka hækkar mikið tólf vikurnar frá 15. febrúar til 10. maí 2013. Sú hækkun hefur nú að nokkru gengið til baka, einkum hjá flokkum með lengstan meðaltíma.

Verðmæti verðtryggðra ríkisskuldabréfa skýst yfir febrúarhágildið 27. maí sl.

Snúningur á markaði verðtryggðra ríkisskuldabréfa með aukinni eftirspurn frá 10. maí 2013 ásamt mjög háum verðbótum í mars sl. (1,64%) leiðir til þess að markaðsverðmæti verðtryggða safnsins hefur jafnað sig að fullu eftir lækkun frá 15. febrúar og stendur mánudaginn 27. maí 0,7% yfir fyrra sögulegu hágildi frá 15. febrúar sl. Tólf mánaða breyting verðtryggða safnsins föstudaginn 24. maí sl. stendur í 6,2% en líkur benda til þess að hún fari hækkandi næstu vikur. Á vikukorti á mynd 3 sést að markaðssafnið við lokun mánudags 27. maí sl. er 1,8% hærra að verðgildi en 15. febrúar sl. en tafla 1 sýnir að hækkun síðustu tólf mánuði er 8,1%. Halli grænu punktalínanna á mynd 3 vísar til um 10% árlegrar ávöxtunar – og bláa línan, markaðssafnið, er ekki langt frá því að ná þeim halla.

Mynd 3
Mynd 3 Verðtryggða safnið stendur 0,7% yfir hágildinu frá 15. febrúar 2013 þegar verðlækkun verðtryggðra skuldabréfa hófst á markaði. Ath. mynd 3 nær til mánudags 27. maí 2013 en allar aðrar myndir og tafla 1 miðast við lokagengi föstudags 24. maí sl.

Lækkun á verði skráðra hlutabréfa er 2,8% síðustu fimm vikur

Eftir góða roku á hlutabréfamarkaði frá lokum nóvember 2012 fram í miðjan mars 2013 (um 15 vikur) hefur myndast jafnvægi milli eftirspurnar og framboðs á mælikvarða safns hlutabréfa skráðu félaganna átta (VÍS og TM eru með aðeins frá apríl og maí 2013). Vikukort á mynd 4 sýnir þessa þróun vísitölunnar. Hágildi við 202,8 myndast á vikukortinu 15. mars sl. og nýtt hágildi 203,7 föstudaginn 10. maí sl. en síðan tekur við lækkun að gildinu 194,9.

Nú gæti einhverjum flogið í hug að 4,3% lækkun á verði skráðra hlutabréfa standi í samhengi við 2,7% hækkun á verðmæti skuldabréfasafnsins á sama tíma. Eru stórir fagfjárfestar að draga úr áhættu sinni og selja hlutabréf til að kaupa verðtryggð ríkisskuldabréf? Vissulega er það hugsanlegt – en vægi þeirra fjármuna sem fengist fyrir sölu hlutabréfanna er lítið í samanburði við það sem þarf til að hækka verð á ríkisskuldabréfum um 2,7% (m.v. lokagengi föstudags 24. maí en 3,3% m.v. lokagengi mánudags 27. maí sl.) Líklegra er að þetta tvennt eigi hvort sína skýringu. Dagkort á mynd 5 sýnir að lækkun á hlutabréfasafninu gerist á fáum dögum. Lækkun á skráðu gengi hlutabréfa Marels úr 150 í 142 skiptir þar máli vegna þess hve vægi félagsins á markaði er mikið. Dagkortið sýnir að vísitala safnsins liggur rétt 

Mynd 4
Mynd 4 Safn innlendra skráðra hlutabréfa tekur nú til átta félaga eftir skráningu VÍS og TM í Kauphöllinni í apríl og maí 2013. Markaðsverðmæti skráðu félaganna er um 330 milljarðar króna.
Mynd 5
Mynd 5 Dagkort af hlutabréfavísitölu skráðuð félaganna sýnir breytingar síðustu vikna, hágildi um miðjan mars 2013, lággildi um mánuði síðar og nýtt hágildi í 203,6 þann 8. maí sl.

neðan við 50 daga línuna en ofan við lággildi sem myndaðist um miðjan apríl sl. við gildið 191. Tólf mánaða hækkun á verði innlendra skráðra hlutabréfa er 19,7% m.v. lokagengi föstudags 24. maí – og ætti ekki að vekja sérstakar áhyggjur ráðamanna um bólumyndun. Hagnaðaraukning á hlut hjá skráðu félögunum stendur vel undir 20% árlegri hækkun – og ef 20% hækkun vekur áhyggjur, hvað mætti þá segja um Nikkei vísitöluna í Japan sem hefur hækkað um nærri 70% á hálfu ári (sjá dagbók Eignastýringar um alþjóðlega markaðinn mánudaginn 27. maí 2013).

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Alþjóðleg hlutabréf eru enn við hágildi fyrri ára: Hækkun á Wall Street, lækkun í Asíu

Í annarri viku mars 2013 hækka hlutabréf um 0,6% á Wall Street, 0,7% í Frankfurt og 0,1% í London. Í Tokíó hækka hlutabréf um 2,3% og halda áfram í bröttum hækkunarlegg frá byrjun nóvember 2012 sem tekur við eftir slaka útkomu 2011 og fyrstu tíu mánuði 2012. Nikkei vísitalan í Tokíó er við gildið 12500 en þar var hún síðast sumarið 2008 er hlutabréf voru í frjálsu falli í aðdraganda fjármálahruns þá um haustið. Hæsta gildi hennar er frá árslokum 1989 og rétt við 39000, ríflega þrefalt lokaverðið um miðjan mars 2013.

Í skugga vægrar hækkunar á Wall Street og í Evrópu þar sem hlutabréf liggja við hágildi ársins 2007 er alvarleg lækkun á verði hlutabréfa í Kína, á Indlandi, Hong Kong og Taiwan, svo og í Brasilíu og í Mexíkó. Á mynd 1 er mánaðakort af heimsvísitölu hlutabréfa sem lokar

Í annarri viku mars 2013 hækka hlutabréf um 0,6% á Wall Street, 0,7% í Frankfurt og 0,1% í London. Í Tokíó hækka hlutabréf um 2,3% og halda áfram í bröttum hækkunarlegg frá byrjun nóvember 2012 sem tekur við eftir slaka útkomu 2011 og fyrstu tíu mánuði 2012. Nikkei vísitalan í Tokíó er við gildið 12500 en þar var hún síðast sumarið 2008 er hlutabréf voru í frjálsu falli í aðdraganda fjármálahruns þá um haustið. Hæsta gildi hennar er frá árslokum 1989 og rétt við 39000, ríflega þrefalt lokaverðið um miðjan mars 2013.

Í skugga vægrar hækkunar á Wall Street og í Evrópu þar sem hlutabréf liggja við hágildi ársins 2007 er alvarleg lækkun á verði hlutabréfa í Kína, á Indlandi, Hong Kong og Taiwan, svo og í Brasilíu og í Mexíkó. Á mynd 1 er mánaðakort af heimsvísitölu hlutabréfa sem lokar

Mynd 1
Mynd 1 Heimsvísitala hlutabréfa lokar í 11. viku 2013 rétt við hágildi sitt frá miðjum mars 2011 fyrir réttum tveimur árum.

í 11. viku 2013 rétt við hágildi sitt frá því fyrir réttum tveimur árum, um miðjan mars 2011. Frá lokagildinu föstudag 15. mars upp að hæsta gildi allra tíma frá október 2007 eru 7,22%. Til 7% hækkunar þarf rífandi hækkun bæði á Wall Street og í Evrópu á næstunni í ljósi þess hve markaður í Asíu (utan Japan) er veikur. Slík hækkun verður að teljast ólíkleg á næstu vikum.

DAX vísitalan í Frankfurt er við hæsta gildi allra tíma 8151 – en uppbrot er eftir

DAX vísitalan í Þýskalandi á um miðjan mars 2013 að baki nærri níu mánaða hækkunarlegg þegar reiknað er frá mánaðakorti á mynd 2. MACD stöplarit í neðri glugga sýnir að dregið hefur úr krafti hækkunar (eftirspurn) en hækkun í fyrri hluta mars er engu að síður 3,89%. Föstudag 15. mars sl. lokar DAX í 8043 og aðeins hársbreidd undir hágildi allra tíma sem er 8151,57 á mánaðakorti. Vel kann að fara svo að DAX haldi áfram hækkun síðar á árinu 2013

Mynd 2
Mynd 2 DAX vísitalan í Frankfurt við hæstu sögulegu gildi. Gula línan í efri glugga sýnir mánaðarlegan breytingarhraða sem hefur verið jákvæður og hár allt frá miðju ári 2012.

en umtalsverðar líkur eru á að það verði ekki fyrr en eftir nokkra leiðréttingu eða lækkun á meðan fjárfestar aðlagast að nýju og hærra verði um eða yfir gildinu 8000. Þýskaland ásamt Bretlandi eru enn sem áður sterkasti hluti hlutabréfamarkaðs í Evrópu. Erfiðleikar í þjóðarbúskap Spánverja og Ítala og jafnvel Frakka hafa leitt til lakari árangurs í kauphöllum í þeim löndum.

Í flestum kauphöllum í Bandaríkjunum og í Evrópu er verð á hlutabréfum ofurteygt eftir langan hækkunarlegg án hvíldar. Að baki eru vikurnar frá síðari hluta október fram í miðjan mars sem að jafnaði er sá árstími þegar hækkun á verði hlutabréfa er hvað mest. Tölfræðin sýnir að hækkun yfir mánuðina maí til október er aðeins um 1% að jafnaði en um 7% yfir mánuðina nóvember til apríl. Sé þetta tímabil fært fram um tvær vikur (frá miðjum október fram í miðjan apríl) verður munurinn enn meira afgerandi.

BRIC-löndin sýna veikleika, lækkun hefur staðið í fimm til níu síðustu vikur 2013

Hlutabréf í BRIC-löndunum Brasilíu, Rússlandi, Indlandi og Kína hækkuðu mikið vikurnar á síðasta hluta ársins 2012 og í janúar 2013 (nema í Brasilíu) en eftir það breiðir úr sér veikleiki og lækkun á markaði hlutabréfa. Á dagkorti á mynd 3 sést dágóð hækkun í desember 2012 á markaði í Brasilíu, Indlandi, Kína og Hong Kong en í febrúar sl. tekur við lækkun. Hvort snúningur á stefnu hlutabréfa til lækkunar í þessum löndum verður leiðandi á heimsmarkaði kemur í ljós á næstu vikum og hugsanlegt er að hér sé aðeins um tímabundna lækkun á millistefnu að ræða. BRIC-löndin eru í hópi þeirra ríkja sem leggja hvað mest fram til aukningar heimsframleiðslu á hverju ári, þ.e. til tekjuaukningar jarðarbúa, og því er áhyggjuefni hve verð á hlutabréfum í kauphöllum þar er hlutfallslega veikt.

Mynd 3
Mynd 3 Rauðu hringirnir sýna hágildi á verði hlutbréfa í Brasilíu, Kína, Indlandi og Hong Kong eftir hækkunarlegg frá árinu 2012. Hér er um lækkun á millistefnu að ræða.

Að jafnaði eru hlutabréf leiðandi hagvísir. Veikleiki, sem hefur varað í sumum þessara landa miklu lengur en dagkortið sýnir (t.d. frá ágúst 2009 í tilviki Kína), veit naumast á gott í heimsbúskapnum.

Hlutabréf á Wall Street hafa hækkað um 11% í tveimur lotum frá júní 2012

Augu fjárfesta á hlutabréfamarkaði beinast að Wall Street á næstu dögum þar sem aðeins hársbreidd vantar til að S&P 500 hækki yfir hágildi sitt frá árinu 2007. Reglubundinn fundur peningamálanefndar seðlabankans er haldinn þriðjudag og miðvikudag í 12. viku 2013. Ræðu Bens Bernanke seðlabankastjóra í lok þess fundar kl. 14 á austurstrandartíma er beðið með mikilli eftirvæntingu. Talið er að jákvæð ummæli hans geti nægt til þess að vísitala stórfyrirtækjanna fljúgi yfir mótstöðu við gildin 1570 til 1580 og jafnvel upp fyrir 1600. Ekkert getur þó breytt þeirri stöðu að hlutabréf á Wall Street eru mjög hátt teygð, ofkeypt eins og það er kallað á eyrinni, og því aðeins tímaspursmál hvenær kemur að næstu hvíldarlækkun (10 til 20% eða minna) – eða lengri tíma leiðréttingu (yfir 20%) sem kalla má bjarndýrsmarkað.

Mynd 4
Mynd 4 S&P 500 hefur hækkað um 3% í fyrri hluta mars 2013. Aðeins hársbreidd vantar til að hlutabréf stórfyrirtækjanna rísi yfir hæsta gildi allra tíma 1576,09 frá lokum september 2007.

Gullverð er 16% lægra en í september 2011; hlutabréf gullnámufyrirtækja 43% lægri

Í töflunni Hver er staðan á alþjóðlegum fjármálamarkaði? hér fyrir neðan sést að verð á gulli hefur farið hækkandi í 10. og 11. viku 2013 þótt hækkunin sé ekki mikil. Lokaverð föstudag 15. mars 2013 er 1540 dollarar únsan og rétt ofan við lægstu gildi ársins 2012 og desember

tafla 1
Tafla 1 Hlutabréf hækka áfram í Evrópu og á Wall Street en veikleiki segir til sín í Asíulöndum tengdum Kína, og í Brasilíu og Mexíkó.

2011 þar sem myndast hefur sterkur stuðningur. Gullverð reis í hæsta gildi allra tíma í um 1895 dollarar únsan í september 2011 en hefur síðan myndað flatan grunn í 20 mánuði og leikið á bilinu 1530 til 1720 eða á 10 til 12% bili. Lokaverðið 15. mars sl. er aðeins rétt yfir neðra borði þessa flata bils og ekki kemur í ljós hvort uppbrot næst upp úr efri mörkum fyrr en eftir ríflega 10% hækkun frá því lokaverði.

Breyting á gullverði er ekki síst spennandi vegna áhrifa á hlutabréfaverð gullnámufyrirtækja á Wall Street. Þau hlutabréf hafa lækkað um 43% til miðs mars 2013 frá september 2011. Um leið og vissa fæst fyrir því að gullverð hafi færst í nýjan hækkunarlegg er líklegt að hlutabréf í gullnámufyrirtækjum rjúki verulega og líklega um tugi prósenta.

Tafla 1 sýnir einnig ríflega lækkun á verði bandarískra ríkisskuldabréfa í 10. viku 2013 en hækkun aftur til baka í 11. viku til föstudags 15. mars. Lengsti flokkur skuldabréfanna er nú 4,5% neðan við upphafsgildi ársins 2013 en hinir tveir flokkarnir aðeins um 1% neðan við áramótagildið.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Bjartsýni og aukinn hagvöxtur í Bandaríkjunum knýr áfram hækkun hlutabréfa

Hlutabréf á alþjóðlegum markaði hafa hækkað umtalsvert í verði tvær vikur í röð eftir krappan snúning frá lággildi föstudaginn 16. nóvember 2012. Kauphallir í Evrópu (Frankfurt, París, Stokkhólmur) eru leiðandi í þessari hækkun en hana má rekja til meiri bjartsýni fjárfesta á þjóðarbúskap Bandaríkjamanna, hagvöxt þar og væntanlegt samkomulag þarlendra þingmanna sem leiðir til úrlausnar á fjárlagahengifluginu svonefnda.

Hlutabréf hafa hækkað í verði um allan heim í 47. og 48. viku eftir snúning upp frá lággildi föstudaginn 16. nóvember sl. Hækkun er þó meiri í 47. viku eins og vænta má eftir snúning upp frá tveggja mánaða hjöðnunar- eða leiðréttingarskeiði (e. consolidation). Við getum ekki slegið föstu enn að nýr leggur hækkunar sé hafinn, til þess nægja ekki tvær vikur, en líkur benda vissulega í þá átt. Jákvæðar fréttir úr þjóðarbúskap Bandaríkjamanna í vikunni eru að verg landsframleiðsla vex 2,7% yfir sumarmánuðina júlí til september sem er töluvert meiri vöxtur en fyrstu spár benda til. Þá eru tölur um atvinnustig, bjartsýni neytenda og jafnvel viðræður ráðamanna vegna fjárlagahengiflugs allar fremur jákvæðar.

Dagkort af S&P 500 á mynd 1 sýnir hvernig líklegt er að vísitala stórfyrirtækjanna (og fjölmargar aðrar) hægi aðeins á sér næstu daga á meðan brotist er í gegnum

Mynd 1
Mynd 1 S&P 500 hækkar frá lággildi í 1343,35 og liggur í miðri viðnámsblokk á bilinu 1400 til 1430. Allar líkur eru á því að uppbrots úr því bandi sé að vænta í desember 2012.

blokk viðnáms sem liggur á milli gildanna 1400 og 1430. Þá má einnig hafa í huga að ótrúlega oft kemur í ljós mynstur sem Gerald Appel nefnir T-Formation. Gerald er höfundur MACD sveifluvísisins frá áttunda áratug síðustu aldar og er búsettur í Great Neck á Long Island í New York. T-mynstrin sem hann nefnir svo eru samhverfar myndir sem oft koma í ljós umhverfis snúningspunkta frá lággildi eða frá hágildi. T-mynstrið á mynd 1 (sem er alls ekki líkt T-i heldur líkist það bókstafnum V með smábörðum sitt hvorum megin niður) nær frá síðustu dögum október 2012 og væntanlega fram í desember 2012.

Reynum að lýsa T-mynstrinu stuttlega: S&P 500 hækkar lítillega síðustu daga október að hágildinu 1434,27 (vinstra barð). Þá tekur við lækkunarleggur niður að lággildinu 1343,35 föstudaginn 16. nóvember. Þar er punkturinn sem mynstrið er samhverft um (sýmmetríst) og hægri hliðin hefst. Fyrst kemur hækkunarleggur frá lággildinu sem staðið hefur yfir í vikum 47 og 48 og e.t.v. inn í 49. viku. Er við nálgumst gildið 1430 (eða 1434) getum við vænst þess að hægra barðið taki að myndast með smávægilegri lækkun sem gæti tekið fáeina daga.

T-mynstrin eru ótrúlega algeng á kortum yfir hlutabréf í hvaða tímavídd sem er (á vikukorti, dagkorti, klukkutímakorti o.s.frv.) og þau eru oft gagnleg til að hjálpa spákaupmanninum að átta sig á líkum á því hvað gerist á næstu dögum eða vikum. Sjá nánar um T-mynstrin í Technical Analysis – Power Tools for Active Investors sem Gerald sendi frá sér árið 2005. Sú bók er í flokki með þeim allra bestu sem ritaðar hafa verið um tæknigreiningu á síðustu árum.

Þýskaland er áfram leiðandi á hlutabréfamarkaði: aðeins 1% frá hágildi 2012

ROC tæknivísirinn efst á dagkorti af DAX á mynd 2 er einnig í uppáhaldi hjá Gerald Appel (raunar líka hjá Arthur Hill sem er ásamt John Murphy ritstjóri Market Message hjá StockCharts.com). ROC stendur fyrir Rate of Change og sýnir hér prósentubreytingu í verði yfir síðustu 12 daga, 4,27% í tilviki DAX til lokagengis föstudag 30. nóvember 2012 sem er 7405,50. Það gengi er aðeins 1% undir hágildinu frá þriðju viku september 2012 (sjá mynd 2). Á vikukorti af DAX á mynd 3 sést raunar að hágildið 2012 er rétt aðeins undir hágildi vorsins 2011 sem er 7600,41. Tafla 1 sýnir að lokagengi DAX í 48. viku er 1,5% undir hágildi vorsins 2011 – en DAX er raunar 2,5% neðan við 7600,41.

Mismunurinn felst í því að á vikukortinu á mynd 3 eru sýnd hæstu og lægstu gildi innan hverrar viku en í töflu 1 er unnið út frá lokagildum hverrar viku. Í því tilviki sem hér um ræðir er munurinn um 1%.

Mynd 2
Mynd 2 DAX vísitalan í Þýskalandi situr 1% undir hágildi sínu 7478,53 frá þriðju viku september – sem jafnframt er hágildi ársins 2012 til þessa (hágildi í mars sl. var við 7200).
Mynd 3
Mynd 3 Vikukort af DAX sýnir að lokagengi föstudaginn 30. nóvember 2012 liggur 2,5% undir hágildi frá maí 2011.

Þess má að lokum geta að allra hæsta gildi DAX vísitölunnar í Frankfurt er 8151,57 og er frá byrjun júlímánaðar árið 2007, rétt áður en lækkun á hlutabréfaverði vegna yfirvofandi hruns á fjármálamarkaði tók að segja til sín. Hágildið 8151,57 frá 2077 er yfir hágildinu frá mars árið 2000 en það er 8136,16. Í lok 48. viku á DAX eftir 9,2% til að ná yfir hágildið frá 2007 og setja nýtt hæsta gildi allra tíma (nú 8151,57). Þegar fjórar vikur eru eftir af árinu 2012 er ekki líklegt að slík hækkun náist fyrir áramót. Vikukortið á mynd 3 sýnir að DAX liggur uppi undir sterku viðnámi frá hágildum áranna 2011 og 2012 og enginn veit hvernig ganga mun að brjótast í gegnum þau. Ef það tekst á síðustu vikum 2012 eða á árinu 2013 er ekki óraleið eftir upp að allra tíma hágildunum 8151,57 og 8126,16.

Hvað er í stöðunni? Mild hækkun í 48. viku eftir rokuna góðu í viku 47

Heimsvísitala Dow Jones, vísitala vísitalnanna, er jafngóð og hver önnur til að lýsa atburðarás 47. viku og 48. viku 2012. Fyrri vikuna hækkar heimsvísitalan um 4,1% en þá síðari um 0,8%, samtals því um nærri 5%. Hækkun í evrópskum kauphöllum er meiri að jafnaði en minni í Bandaríkjunum og í Asíu og Kyrrahafslöndum (sjá yfirlitsvísitölur í efstu línu í blokkum í töflu 1).

Breytingar í litakerfi Eignastýringar eru fáar í 48. viku eftir metvikuna á undan með 20 breytingar. Aðeins þrjár breytingar eru í Asíu (sjá feitletruðu töluna 48 í viðkomandi línum) og ein í Bandaríkjunum. Af 37 vísitölum hlutabréfa í töflu 1 eru 29 á grænu ljósi, aðeins þrjár í rauðu ljósi (Kína, Rússland og Brasilía) og fjórar á gulu ljósi.

Tafla 1
Tafla 1 Hækkun heldur áfram í 48. viku 2012 eftir mjög góða viku 47. Tölur í S&P 500 línu lengst til hægri sýna meðalhækkun vísitölunnar síðustu 12 mánuði og síðustu 48 mánuði (nánar hér fyrir neðan).

Hlutfallslegur styrkur (Relative Strength, RS) til 12 og 48 mánaða

Tveir dálkarnir lengst til hægri í töflu 1 sýna hlutfallslegan styrk (e. Relative Strength) en hugtak þetta er rótgróið í tæknigreiningu og munu fyrstu skrif um það hafa birst um 1930. Dálkurinn næstlengst til hægri sýnir hlutfallslegan styrk yfir 12 mánuði (RS12) en sá lengst til hægri sýnir RS yfir 48 mánuði (RS48). Fátítt er að hlutfallslegur styrkur sé reiknaður yfir svo langan tíma (við þekkjum ekki til annarra dæma en hér í dagbókinni) en langa tímabilið felur í sér nýtt sjónarhorn sem stundum er gagnlegt.

Í dálkum töflu 1 lengst til hægri hafa nýlega verið gerðar þrjár breytingar. Sú fyrsta er einfaldlega sú að dálkarnir lengst til hægri nefnast nú RS12 og RS48 í staðinn fyrir RS.ST og RS.LT (stóð fyrir skammtíma- og langtímastyrk).

Þriðji dálkur frá hægri sýnir þá viku ársins þegar síðast varð breyting á viðkomandi vísitölu í litakerfi Eignastýringar og var bætt inn fyrir skömmu. Talan 47 í allmörgum línum sýnir að í 47. viku urðu óvenjulega margar litabreytingar en í þeirri viku færast 17 vísitölur hlutabréfa af gulu ljósi á grænt. Breytingar í yfirstandandi viku eru feitletraðar svo að auðvelt sé að greina þær frá (sjá t.d. 48 í tilviki Taiwans, næstneðstu línu í efstu blokk töflunnar, sem færist af rauðu ljósi á gult).

Þriðja breytingin er í línunni fyrir S&P 500 (efstu línu í þriðju blokk töflunnar ofan frá). Tölur í öllum öðrum línum í RS12 og RS 48 dálkum sýna hækkun viðkomandi vísitölu umfram S&P 500. Sem sagt,

Mynd 4
Mynd 4 Skýringarkort með mælingum á hækkun S&P 500 síðustu 12 og síðustu 48 mánuði.

S&P 500 vísitalan er viðmið við útreikning á hlutfallslegum styrk annarra vísitalna. Af þeim ástæðum hefur til þessa staðið 0 í línunni fyrir S&P 500 (þar sem vísitalan breytist ekki neitt umfram sjálfa sig). Frá og með 48. viku 2012 sýna tölurnar í S&P 500 línunni hækkun hennar síðustu 12 og 48 mánuði. Þar er því ekki um hlutfallslegan styrk að ræða heldur raunverulega hækkun (eða lækkun). Eins og við útreikning á hlutfallslegum styrk í töflunni er hækkun S&P 500 þannig metin að reiknað er geometrískt meðaltal af hækkunarhraða vísitölunnar yfir 12 mánuði og 48 mánuði.

Mánaðakorti á mynd 4 er ætlað að bregða ljósi á þessa útreikninga. Í rauða kassanum eru sýndir síðustu tólf mánuðir (til og með 48. viku 2012, föstudagsins 30. nóvember). Hér er farið ársfjórðungi lengra aftur í tímann (til 35. viku 2011) þannig að unnt sé að reikna hækkun S&P 500 yfir einn ársfjórðung. Síðan er slík ársfjórðungsleg hækkun (yfir 13 vikur) reiknuð hlaupandi allt til og með 48. viku 2012. Þá er reiknað geometrískt meðaltal þannig að síðasti fjórðungur fær tvöfalt vægi á við hina þrjá á undan. Loks er það meðaltal hafið í fjórða veldi til að færa 13 vikna tölu til árshraða.

Guli kassinn á mynd 4 sýnir síðustu 48 mánuði til 48. viku 2012. Þar þarf einnig að fara tólf mánuði aftar í tímann (til viku 48 árið 2007) til að geta reiknað 12 mánaða hækkun í viku 48 árið 2008. Þannig tólf mánaða hækkunartölur eru reiknaðar allt til viku 48 2012 (alls 48 tölur) og þær eru loks vegnar saman í geometríst meðaltal með sama hætti og lýst var fyrir RS12 – hér hefur síðasta árið tvöfalt vægi á við hin þrjú á undan. Skýringin á því hve lág RS48 talan er fyrir S&P 500 fyrir 48. viku 2012 er að fyrsta árið sýna tölur um 12 mánaða hækkun há neikvæð gildi (breyting frá 2007/2008 til 2008/2009).

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Snúningur á Wall Street í lok 45. viku: Asía og Evrópa vinna á frá september 2012

Eftir erfiðan tíma á Wall Street frá síðari hluta september 2012 mótar fyrir snúningi frá lággildi föstudag 9. nóvember í lok 45. viku. Á mynd 1 sýnir dagkort af S&P 500 brösóttan hækkunarlegg frá júní 2012 og hágildi þann 14. september. Eftir að 13 daga lína er rofin í október taka við þrjár lotur lækkunar uns vísitala stórfyrirtækjanna staðnæmist við stuðning á 200 daga línu sinni. Allt getur gerst. Atburðir föstudags 9. nóvember geta táknað að leiðrétting eftir öra hækkun júní til september sé senn á enda. Hinn leiðin er að stuðningur við 200 daga línu bresti og Wall Street steypist í djúpan bjarndýrsmarkað á næstu vikum.

Eftir erfiðan tíma á Wall Street frá síðari hluta september 2012 mótar fyrir snúningi frá lággildi föstudag 9. nóvember í lok 45. viku. Á mynd 1 sýnir dagkort af S&P 500 brösóttan hækkunarlegg frá júní 2012 og hágildi þann 14. september. Eftir að 13 daga lína er rofin í október taka við þrjár lotur lækkunar uns vísitala stórfyrirtækjanna staðnæmist við stuðning á 200 daga línu sinni. Allt getur gerst. Atburðir föstudags 9. nóvember geta táknað að leiðrétting eftir öra hækkun júní til september sé senn á enda. Hinn leiðin er að stuðningur við 200 daga línu bresti og Wall Street steypist í djúpan bjarndýrsmarkað á næstu vikum.

Mynd 1
Mynd 1 Dagkort af S&P 500 sýnir stuðning og veikan snúning við 200 daga línu föstudag 9. nóvember 2012. Í byrjun júní sl. hélt stuðningur við þá línu og leiddi til nýs hækkunarleggs.

Lokagildi á Wall Street föstudag 9. nóvember 2012 sýna örlitla hækkun yfir daginn en hún er 0,17% á mælikvarða S&P 500 og 0,32% á Nasdaq. Apple leiðir þennan snúning (ef snúning skyldi kalla) með 1,73% hækkun yfir daginn. Menn skynja snúning í upphafi dags og loka skortstöðum sem leiðir til smároku fyrir hádegið. Eftir matinn tekur við undirbúningur fyrir helgina og Veterans Day sunnudaginn 11. nóvember. Mánudaginn 12. nóvember er lokað á skuldabréfamarkaði og oft rólegt hlutabréfamegin líka. Er menn loka stöðum fyrir helgina hverfur hluti af hækkun frá morgunvaktinni.

Evrópa vínnur á Wall Street frá júní 2012, Asía frá september 2012

Lækkun á Wall Street hefur verið hægfara allar götur frá því að hún hófst eftir 14. september sl. en á þeim tíma hafa kauphallir í Evrópu og Asíu endurheimt hlutfallslegan styrk sinn gagnvart S&P 500. Á vikukorti af heimshlutavísitölum og hlutföllum þeirra á mynd 2 kemur í ljós að þessi endurheimta af hálfu kauphalla utan Wall Street hefst í júní 2012. Allt frá þeim tíma hefur Evrópa bætt við sig í hlutfallslegum styrk (e. Relative Strengh) og í raun kauphallir í Asíu og Kyrrahafslöndum líka jafnvel þótt smábakslag hafi komið í þeirra tilviki í júlí og ágúst í sumar (efri gluggi á mynd 2).

Mynd 2
Mynd 2 Vikukort af heimshlutavísitölum sýnir snúning í hlutfallslegum styrk frá júní 2012 (Evrópa) og september 2012 (Asía og Kyrrahafslönd). Fjárfestar horfa jafnaðarlega 12 til 18 mánuði fram í tímann og því er hlutabréfaverð að jafnaði leiðandi hagvísir.

Allt getur gerst. Endurheimtur evrópskra og asískra kauphalla á styrk sínum gagnvart Wall Street merkir líklega að minni líkur eru á að kollsteypa og harður bjarndýrsmarkaður sé framundan. Áhersla er á líklega og við skiptum yfir á mánaðakort til að fá betri yfirsýn allt frá upphafi hækkunarleggsins frá mars 2003. Þar kemur í ljós að Asía og Evrópa (gula og purpuralínan í gluggum neðan við mánaðakort af SPX) halda áfram að vinna hlutfallslegan styrk gagnvart Wall Street marga mánuði eftir að hlutabréf í kauphöllum í Bandaríkjunum taka að hríðlækka í verði haustið 2007 í aðdraganda hruns á fjármálamarkaði tólf mánuðum síðar.

Mynd 3
Mynd 3 Mánaðakort af heimshlutavísitölum sýnir tæpan áratug á heimsmarkaði hlutabréfa. Asía og Evrópa vinna hlutfallslegan styrk gagnvart Wall Street 2003 til 2008 en fara halloka frá 2008 (Evrópa) og frá 2010 (Asía).

Mynd 3 sýnir hvernig hágildi myndast á Wall Street í október 2007 en kauphallir utan US halda áfram að vinna hlutfallslegan styrk í marga mánuði eftir þann tíma. Á mánaðakortinu sjást einnig alvarleg neikvæð frávik á milli SPX og RSI(3) allt frá áramótum 2007 til hágildis þá um haustið. Hliðstæð neikvæð frávik myndast líka frá árinu 2011, sjá hækkandi hágildi SPX frá vorinu 2011 en lækkandi hágildi hjá RSI(3), og kunna að vera vísbending um yfirvofandi lækkunarlegg og jafnvel alvarlegan bjarndýrsmarkað.

Hvað er í stöðunni? Wall Street og Evrópa lækka um 2,4 og 2,7% en Asía minna

Í 45. viku birtast fimm gul ljós, öll á Wall Street, og þrjú rauð ljós, þ.e. í Tokíó og í tilviki yens og evru á gjaldmiðlamarkaði. Mest er lækkun á Spáni (4,2%) og á Ítalíu (3,5%) og á Wall Street lækka veitufyrirtæki, varnargreinin sjálf, um 4,4%. Heimsvísitala hlutabréfa lækkar um 2,3% í viku 45 og liggur gildi hennar nú 7,9% ofan við upphafsgildi ársins 2012.

Tafla 1
Tafla 1 Fimm ný gul ljós á Wall Street. Skuldabréf hækka nokkuð í 45. viku á kostnað hlutabréfa.

Spár alþjóðastofnana um hagvöxt árin 2012, 2013 og 2014 hafa verið lækkaðar æ ofan í æ síðustu misseri og gefa skýrt til kynna hægari aukningu eftirspurnar víða um lönd.Vöxtur í heimsbúskapnum var 5,1% árið 2010 og 3,8% árið 2011. Í nýjstu spá Alþjóðagjaldeyrissjóðsins er reiknað með 3,3% árið hagvexti 2012 og 3,6% árið 2013. Síðastnefndu tölurnar hafa verið lækkaðar um 0,2% og 0,3% frá spánni í júlí sl.

Skattahengiflug (e. Fiscal Cliff) Bandaríkjamanna hvílir eins og mara yfir Wall Street og raunar heimsmarkaði hlutabréfa í heild. Í ársbyrjun 2013 taka gildi ný lög í Bandaríkjunum til að draga úr fjárlagahalla. Skattar hækkar til muna og ríkisútgjöld lækka svolítið – þ.e.a.s. ef ekki næst samkomulag á Bandaríkjaþingi um breytingu á þeim lögum fyrir gildistökudag.

Bandaríkjamenn verða vissulega að taka skref til að færa um 9% halla á fjárlögum yfir í afgang til að greiða niður opinberar skuldir á næstu árum. Vandinn felst í því að finna meðalveg á milli þess að minnka halla og draga sem minnst úr eftirspurn og framleiðsluaukningu – og um leið að sá meðalvegur sé þóknanlegur báðum flokkum á þingi. Á Wall Street munu fjárfestar að líkindum doka við uns í ljós kemur hver niðurstaða af þessum mikilvægu samningum verður.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Hlutabréf lækka allt að 5,8% víða um heim í fyrstu viku maí 2012

Rall sem hefst á hlutabréfamarkaði á Vesturlöndum miðvikudag 25. apríl 2012 við ræðu Bernankes seðlabankastjóra og leiðir til staðfestingardags fyrir S&P 500 er skammvinnt og úr sögunni þegar í lok vikunnar til föstudags 4. maí. Lækkun ríður yfir á hlutabréfamarkaði á þriðjudag 1. maí en ágerist tvo síðustu daga vikunnar, ekki síst við atvinnutölur sem eru lakari en væntingar standa til.

Rall sem hefst á hlutabréfamarkaði á Vesturlöndum miðvikudag 25. apríl 2012 við ræðu Bernankes seðlabankastjóra og leiðir til staðfestingardags fyrir S&P 500 er skammvinnt og úr sögunni þegar í lok vikunnar til föstudags 4. maí. Lækkun ríður yfir á hlutabréfamarkaði á þriðjudag 1. maí en ágerist tvo síðustu daga vikunnar, ekki síst við atvinnutölur sem eru lakari en væntingar standa til. Í 18. viku er lækkun mest 5,9% á hlutabréfum gullnámufyrirtækja á Wall Street, 5,8% í Rússlandi og 5,7% á Ítalíu. Í Asíu- og Kyrrahafslöndum er ýmist hækkun eða lækkun. Í Shanghai hækka hlutabréf um 2,3% og á Taiwan um 2,2% en í Japan og á Indlandi er lækkun 1,6% og 2,2%.

Mynd 1 Klukkutímakort af Nasdaq Composite sýnir eyjasnúning tvisvar sinnum í apríl og maí 2012. Purpuralína gefur vísbendingu um dagstefnu hlutabréfa, snýst til lækkunar í fyrstu viku maí eftir stutta hækkun í síðustu viku apríl.

Mynd 1 sýnir umhleypinga á Wall Street síðustu daga á mælikvarða Nasdaq Composite en hún er leiðandi í lækkun hlutabréfa síðustu vikur. Eyjasnúningur (e. Island Reversal) er að jafnaði merki um viðsnúning og er fyrirbæri í tæknigreiningu ættað frá kertagreiningu Japana (e. Japanese CandleStick Theory). Eyjar eru ekki fáséðar en fágætt er að sjá tvær saman eins og bolaeyjuna  23. til 25. apríl (e. Bullish Reversal) og bjarnareyjuna (e. Bearish Reversal) 25. apríl til 4. maí 2012 og ber vott um vaxandi flökt á markaði á síðustu vikum.

Kortið á mynd 1 er sett upp í Impulse kerfi dr. Elders (e. dr. Elder Impulse System). Kerfið byggist á 13 tímabila (hér klukkutíma) veldisvegnu meðaltali (græna línan) sem sýnir stefnu og MACD stöplariti sem mælir kraftinn í þeirri stefnu. Stöplarit í glugga á mynd 1 sýnir hvernig máttinn tekur úr uppsveiflu frá 25. apríl þegar eftir fyrstu roku. Neikvæð frávik myndast síðustu daga í apríl og rallið hlýtur skjótan endi á fyrsta degi í maí. Purpuralínan er vísbending um dagstefnu og rauða 325 klukkutíma línan er jafngild 50 daga línu á dagkorti en Nasdaq vísitalan lokar neðan við þá línu föstudaginn 4. maí 2012.

Nasdaq Composite leiðir markaðinn í lækkun í apríl og maí 2012 eins og í hækkun áður

Dagkort á mynd 2 gefur yfirsýn um hvernig snúningur til lækkunar frá apríl 2012 gengur fyrir sig á Wall Street. Háar rauðar veltusúlur í mars, apríl og maí á kortinu sýna hvernig aukið framboð, söluvelta, bindur enda á uppsveiflu frá desember 2011 og stefnir í að færa millistefnu sem túlka má með grænu 50 daga línunni til lækkunar. Grænu súlurnar á stöplaritinu í glugga ofan við kortið segja sömu sögu. Talið frá vinstri eru þær jákvæðu sífellt lækkandi og þær neikvæðu sífellt stækkandi.

Mynd 2 Hlutabréf um 3.200 fyrirtækja eru skráð á Nasdaq markaðnum í New York. Hluti þeirra eru sterk leiðandi tæknifyrirtæki (t.d. AAPL, GOOG, MSFT, INTL, o.s.frv.) Nasdaq fyrirtæki má þekkja af því að auðkenni þeirra er jafnan með fjórum bókstöfum.

Fyrirtæki skráð á Nasdaq markaðnum eru oft sterk og leiðandi fyrirtæki, oft í tækni en einnig í fleiri greinum, t.d. í heilsugeiranum eða í lífstíl. Einkenni góðrar uppsveiflu er einmitt að Nasdaq vísitala hlutabréfa sé leiðandi, þ.e. að hækkun hennar sé umfram önnur hlutabréf að jafnaði – oftast mælt með S&P 500, helsta viðmiði markaðsins. Á árinu 2012 hefur raunar Apple Computers eitt og sér átt sinn þátt í mikilli hækkun Nasdaq Composite (svo að ekki sé minnst á Nasdaq 100) en Apple er stærsta fyrirtækið í vísitölunni og jafnframt það stærsta á markaði. Lækkun AAPL sem hófst frá hágildi í $644 þann 10. apríl sl. hefur átt sinn þátt í lækkun markaðsins í heild. Lokagengi AAPL föstudaginn 4. maí er $565,25 eða 12,2% neðan við hágildið 10. apríl sl.

Evrópski seðlabankinn heldur vöxtum óbreyttum og vekur ekki vonir um frekari tilslakanir

Peningastefnunefnd Evrópska seðlabankans ákvað á fundi sínum þann 3. maí sl. að halda vöxtum óbreyttum í 1%. Þá var tekið fyrir að í bígerð sé ný langtímaaðgerð til að endurfjármagna bankakerfi. Um tvær slíkar innspýtingar var að ræða í desember 2011 og í febrúar 2012 og þykja þær aðgerðir hafa náð tilgangi sínum sem er lítið meira en að koma í veg fyrir hrun. Efasemdarmenn eru þeirrar skoðunar að peningastefnunefnd bankans komist ekki hjá því að stíga skref til lækkunar vaxta úr 1% á fundi sínum í júní í ljósi þess hve fáein Evrulanda standa tæpt og mun hér einkum átt við Ítalíu, Spán, Grikkland og Portúgal, jafnvel Írland. Má taka undir það sjónarmið að seðlabankamönnum sé hollt að halda sig ekki langt undan yfir sumarmánuðina og því fer fjarri að vandi skuldugra ríkja sé leystur.

Mynd 3 Vikukort af S&P 500 gefur yfirlit um átök á Wall Street síðustu 18 mánuði. Impulse kerfi dr. Elders (sjá stöplaritið) sýnir hratt fallandi styrk í uppsveiflu frá desember 2011 í mars og apríl 2012.

Á mynd 3 er vikukort af S&P 500 og enn í Impulse kerfi dr. Elders. Árið 2011 náðu hlutabréf á Wall Street hágildi í byrjun maí og við tók lækkun allt til síðustu viku í júní. Á fyrri hluta árs 2012 rísa súlur á stöplariti ofan við kortið enn hraðar en á fyrstu vikum 2011 – og lækka síðan líka mun hraðar í mars og apríl en þær gerðu í fyrra. Sterk stuðningsblokk (sjá gyllta lárétta boxið) liggur ofan við gildið 1350 og má rekja þann stuðning til hágildanna þriggja frá vori og sumri 2011. Sá stuðningur gæti haldið um skeið en betra er að vera við öllu búin á næstu vikum.

Hvað er í stöðunni? Heimsvísitala hlutabréfa lækkar um 2,6% í vikunni til 4. maí 2012

Í fyrstu viku maí verða allharðar breytingar á verði hlutabréfa en einkum þó í Evrópu og í Bandaríkjunum. Þær valda umtalsverðum litabreytingum í litakerfi Eignastýringar eins og við er að búast. Lækkun á fimmtudag og föstudag 3. og 4. maí bindur skjótan endi á nýbakaða og staðfesta uppsveiflu frá 25. apríl sl. Svo að vísað sé beint til orða ritstjóra Investors Business Daily í Los Angeles: „The uptrend that began with a follow-through on April 25 is dead.” Svo mörg voru þau orð og mun þessi uppsveifla frá 25. apríl vera talin af með skjótari hætti en mörg dæmi eru um.

Í litakerfinu fara sex vísitölur hlutabréfa á gult ljós. Kína færist af rauðu ljósi á gult með 2,2% hækkun í vikunni. Þetta er eina litabreytingin í Asíu en Indland er alveg við að falla af gulu ljósi á rautt. Evrópuvísitalan, Bretland og Norðurlönd færast af grænu ljósi á gult. Raunar á Evrópuvísitalan skammt eftir í rauða ljósið. US efni og málmar og svo US olía færast af grænu ljósi á gult.

Rússland er eini markaðurinn sem fer af gulu ljósi á rautt með 5,8% lækkun. Með ofangreindum breytingum eru þrjú BRIC landanna á gulu ljósi en Rússland á rauðu. Rússland og Brasilía eru miklir útflytjendur olíu og hrávöru en olíuverð lækkar um 5,9% í vikunni til 4. maí og hrávöruvísitalan um 3,7%. Þáttur Bandaríkjadollara í þessari lækkun er nokkur en ekki mikill en gengisvísitala hans hækkar um 0,9% í vikunni (og hefur áhrif á vörur þar sem verð er mælt í dollurum til lækkunar um sama hlutfall).

Tafla 1 Grænum ljósum í hlutabréfahluta töflunnar (efstu þremur blokkum) fer nú fækkandi og gul og rauð taka við í staðinn. Frá áramótum hafa hlutabréf á Spáni lækkað um nærri 20% en lækkun er tæp 7% á Ítalíu.

Skammtímakerfi dr. Thomas Carr byggt á óttavísitölunni VIX

Dr. Thomas K. Carr er kunnur höfundur í tæknigreiningu í Bandaríkjunum allt frá því að hann gaf út ritið Trend Trading for a Living í desember árið 2007 – um tveimur mánuðum eftir að áhrif fjármálakreppu snúa meginstefnu hlutabréfa á Wall Street til lækkunar eftir nær samfellda hækkun frá mars 2003. Önnur bók dr. Carrs kom út snemma árs 2011, Micro-Trend Trading for Daily Income, en þar lýsir höfundurinn því hvernig flökt á markaði hafi aukist til muna á síðustu árum og ekki síst frá því eftir fjármálahrunið árin 2007 til 2008. Af reynslu sinni og þekkingu kemst hann að þeirri niðurstöðu að stöður til skamms tíma séu vænlegastar til góðs árangurs til langs tíma þegar flökt á markaði er mikið. Hann telur jafnframt að minnst fimm eða tíu ár, jafnvel 20 ár muni líða þar til draga tekur úr flökti á nýjan leik. Hér á eftir kynnum við eitt af áhugaverðum kerfum dr. Carrs til að víxla hlutabréfum á Wall Street til skamms tíma. Nánar tiltekið er hér um dagvíxlun að ræða þótt Carr fjalli raunar líka um aðferðir til aðeins lengri tíma í nýju bók sinni.

Ótta- og flöktvísistalan VIX er í aðalhlutverki í aðferð Carrs sem hann nefnir The VIX Reversal System. VIX mælir væntingar um flökt á markaði eftir 30 daga með tilvísun til þess hve hátt verð fagvíxlarar eru reiðubúnir til að greiða sem tryggingu fyrir opnar stöður sínar til langs tíma. Til upprifjunar má minnast þess að gildi VIX teljast há og benda til þess að ótti á markaði sé ríkjandi þegar þau eru yfir 20 til 22 en sögulega ná þau allt yfir 40 til 45 og jafnvel tvöfalt hærra. Þegar gildi VIX-vísitölunnar eru neðan við 20, jafnvel neðan við 18, má segja að bjartsýni ríki á markaði. Flökt á markaði er lítið sem gildir að jafnaði á bolamarkaði þegar vísitölur hlutabréfa eru jafnt og þétt hækkandi viku eftir viku.

Meðfylgjandi myndir 4 og 5 eru sniðnar eftir móti dr. Carrs og sýna S&P 500 vísitölu stórfyrirtækja á Wall Street og flökt á markaði eins og það mælist með VIX. Myndirnar sýna að sterk neikvæð fylgni er á milli hlutabréfaverðs og flökts á verði hlutabréfa. Mæling á fylgni er sýnd í gluggum neðan við kortin á myndum 4 og5. Mynd 4 sýnir dagkort af

Mynd 4 S&P 500 á dagkorti ásamt flöktvísitölunni VIX. Um nærri fullkomna neikvæða fylgni er að ræða mánuðina september og október 2011 en aðeins dregur úr er líða tekur á nóvember.

S&P 500 frá síðari hluta ágúst 2011 til loka nóvember það ár en á þeim tíma voru gildi VIX afar há eins og kortið sýnir eða frá 26 til 45. Þessi neikvæða fylgni er mikilvægur hluti af The VIX Reversal System. Sjálfur segist dr. Carr gjarnan nota 20 daga meðaltal af

Mynd 5 Í ljós kemur að 20 daga meðaltal af VIX er góð vísbending um stefnu markaðsins og vísar til millitíma- og meginstefnu markaðsins. Höfum í huga að gildi VIX eru að jafnaði lækkandi í uppsveiflu og öfugt.

VIX vísitölunni til að ,,vísa veginn“, þ.e. segja til um stefnu markaðsins. Mynd 5 sýnir með afgerandi hætti hve öflugt þetta 20 daga meðaltal er á síðari hluta ársins 2011 eins og raunar er staðfest í fylgnimælingu í glugga neðan við kortið.

Veljum stokka með miklu flökti og beitum VIX til að vísa á stefnu markaðsins

The VIX Reversal System byggir á fimm mínútna kortum og skurði tveggja meðaltala af VIX sem merki um snúning . Dr. Carr velur sérstaklega hlutabréf með betagildi yfir tveimur (tvöföldu flökti m.v. vísitölu markaðsins) eða kauphallarsjóðum sem tvöfalda eða þrefalda hreyfingu undirliggjandi vísitölu. Hafa ber í huga að hér er um dagvíxlun að ræða (e. daytrading) og alls ekki stöður til lengri tíma. Eftir tiltölulega stutta könnun af hálfu dagbókarritara virðist sem um áhugavert kerfi sé að ræða. Jafnvel þótt lesandi kaupi ekki jafnt og þétt hlutabréf á Wall Street til að selja þau jafnharðan fyrir lokun markaðs sama daginn er þetta kerfi vel til þess fallið að kynnast ,,andardrætti“ markaðsins – nokkuð sem allir sem fást við stýringu eigna þurfa að kunna skil á. Að stunda pappírsvíxlun (e. paper trading) á Wall Street mun naumast fara á svig við núgildandi lög um gjaldeyrismál.

Mynd 6 Kauphallarsjóðurinn SSO tvöfaldar hreyfingu S&P 500 (bláu kertasúlurnar). Bláa og rauða línan eru 5 og 15 mínútna línur óttavísitölunnar VIX. Í glugga neðan við kortið er sýnt hve neikvæð fylgni þessara stærða er áreiðanleg.

Til að skilja snúningskerfi óttavísitölunnar VIX þarf að hafa hugfasta sterka neikvæða fylgi hennar og hlutabréfa en á því byggist kerfið. Langar stöður eru teknar þegar 5 mínútna línan sker 15 mínútna línuna niður á við (sem vísbending um að senn taki við hækkunarleggur á hlutabréfum). Við skurð 5 mínútna línunnar á hægara meðaltalinu upp á við (sjá t.d. kl. 11:45 fimmtudaginn 3. maí) er skortselt eða langar stöður teknar í gagnvarkandi kauphallarsjóðum sem tvöfalda eða þrefalda hreyfingu undirliggjandi vísitölu. Á mynd 6 er fimm mínútna kort af SSO sem fylgir S&P 500 en tvöfaldar hreyfingu vísitölunnar. Á kortinu er merki um hækkandi VIX og þar með lækkandi verð á hlutabréfum. Skýrara er að líta á kortið á mynd 7 til að sjá hve öflugt snúningskerfið er í reynd.

Mynd 7 Kauphallarsjóðurinn SDS tvöfaldar hreyfingu S&P 500 í gagnstæða átt (e. contra ETF) en bláa 5 mínútna línan og rauða 15 mínútna línan eru VIX-línur. Í glugganum sést að jákvæð fygni er nærri fullkomin þar sem SDS breytist jafnan í öfuga stefnu við S&P 500.

Túlkun á kortinu á mynd 7 er eftirfarandi. Eftir kl. 11:45 fimmtudaginn 3.maí gefur 5 mínútna línan merki um skortstöðu eða langa stöðu í gagnverkandi kauphallarsjóði, t.d. SDS eins og á myndinni. Kl. 03:20 eða þar um bil eftir hádegið (40 mínútur fyrir lokun) birtist merki um að loka stöðunni.

Merki um skortstöðu eða langa stöðu í gagnverkandi kauphallarsjóði birtist þegar við opnun föstudaginn 4. maí. Merki um að loka stöðu birtist um 12:30. Annað merki um að opna stöðu birtist rétt um kl. 03:00 eftir hádegið aðeins klukkutíma fyrir lokun. Vafasamt virðst að nýta það merki eftir þann árangur sem í hendi er frá viðskiptum á morgunvaktinni.

Þess má geta að í glugga ofan við kortin á myndum 6 og 7 er TRIN hlutfallið. TRIN stendur fyrir Short-Term TRading INdex og er stundum kennt við höfindinn og nefnt Arms Index eftir Richard W. Arms. TRIN er mælt sem hlutfallið á milli AD hlutfallsins (sem er fjöldi hlutabréfa í hækkun/fjöldi hlutabréfa í lækkun) og AD veltuhlutfalls (sem er velta hlutabréfa í hækkun/velta hlutabréfa í lækkun). TRIN er reiknað bæði fyrir hlutabréf á NYSE og á Nasdaq. Um TRIN hefur líklega ekki verið fjallað á síðum dagbókar Eignastýringar áður en hlutfallið er engu að síður í daglegri notkun höfunda hennar. Þegar TRIN er hækkandi, eins og raunin er báða dagana 3. og 4. maí 2012, er það sterk vísbending um að verð á hlutabréfum sé lækkandi – og öfugt þegar TRIN er lækkandi yfir daginn. TRIN er ekki hluti af VIX snúningskerfi dr. Carrs en er bætt við hér vegna þess hve mikilvægur mælirinn er í viðskiptum með hlutabréf innan dagsins.

Lítum á árangurinn í þessu dæmi þar sem SDS er beitt til að taka gagnverkandi stöður í hækkandi gildum VIX. Hér er um afar lauslega reikninga að ræða, rétt til að gefa hugmynd, og viðskiptakostnaður er ekki tekinn með í reikningum. Gildi VIX eru á vinstri ás en hlutabréfaverð SDS er á hægri ás.

Fimmtudaginn 3. maí 2012 er keypt kl. 11:45 á $15,20 og selt kl. 03:20 e.h. á $15:30. Hagnaður er 0,65%, segjum 0,5% til að taka tillit til þess að viðskipti nást stundum ekki nákvæmlega eins og kortið gefur til kynna.

Föstudaginn 4. maí er keypt 15 mínútur eftir opnun og verð er $15,55. Selt er aftur kl. 12:30 og verð er $15,77. Hagnaður er 1,4%. Samtals er hagnaður þessa tvo daga 1,014 x 1,005 eða 1,91% sem er að jafnaði 0,95% hvorn dag. Hugsanlega virðast þessar tölur ekki háar. Lítum á málið í stærra samhengi.

Dagvíxlun felst í því að opna stöður og loka þeim aftur á hverjum degi með svolitlum hagnaði í hvert sinn og sem minnstu tapi. Ár hvert er fjöldi viðskiptadaga um 240. Ef 0,5% hagnaður næst eftir kostnað að jafnaði hvern dag þrefaldast eignir á því ári, byggjast upp frá 100 í 300. Víxlari sem nær 1% árangri dag hvern að jafnaði tífaldar eignir sínar á einu ári og hundraðfaldar þær á tveimur slíkum árum. Dæmi munu vera um slíkan árangur hjá félögum dr. Carrs, sjá nánar á vefsíðu hans, www.befriendthetrend.com.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein


Lagalegur fyrirvari

  • Þær upplýsingar sem er að finna á þessu vefsvæði eru unnar af starfsmönnum Landsbankans og eru þær eingöngu veittar í upplýsinga- og fræðsluskyni. Upplýsingarnar fela ekki í sér ráðgjöf um fjármál einstaklinga eða fjárfestingaráðgjöf. Lesa allan fyrirvarann