Dagbók Eignastýringar

Dagbókinni er ætlað að upplýsa lesendur um framvindu á innlendum og erlendum fjármálamarkaði. Megináhersla er á þá þætti sem hafa áhrif á ávöxtun verðbréfa og stýringu eigna innanlands og utan. | Nánar um Dagbók Eignastýringar

Hlutabréf hækka lítillega um heim allan, skuldabréf lækka í verði

Um tveggja vikna meltingartími á Wall Street er að baki en fimmtudag og föstudag 16. og 17. ágúst taka hlutabréf að rjúka á ný. Verðbreyting á mælikvarða vísitölu stórfyrirtækjanna í S&P 500 er 2% samtals í vikum 32 og 33 til 17. ágúst 2012.

Um tveggja vikna meltingartími á Wall Street er að baki en fimmtudag og föstudag 16. og 17. ágúst taka hlutabréf að rjúka á ný. Verðbreyting á mælikvarða vísitölu stórfyrirtækjanna í S&P 500 er 2% samtals í vikum 32 og 33 til 17. ágúst 2012. Á mælikvarða heimsvísitölu er hækkun þessar tvær vikur 2,4% en þá þarf að hafa í huga að Asíuvísitalan hækkaði um 3% í 32. viku til 10. ágúst sl. (nánar í töflu 1 hér að neðan).

Mynd 1 Línukort af S&P 500 sýnir ótrúlegar sveiflur í júní og júlí 2012 en þó nokkra verðhækkun. Tvær heilar vikur í ágúst er verðbreyting hæg og flökt mjög lítið. Ofan við hvílir blokk mótstöðu frá fyrri hágildum 2012 sem rjúfa þarf til frekari framgangs.

Þrátt fyrir óvenjulega lítið flökt á tveggja vikna meltingartíma er þrýstingur á söluhlið hverfandi. Raunar er kraftur á eftirspurnarhlið litlu meiri en þó sígur hlutabréfaverð hægt og bítandi upp á við í flestum kauphöllum veraldar. Fimmtudag og föstudag 16. og 17. ágúst er hækkun á Wall Street í aukinni veltu sem líkja má við uppbrot. Lokagengi S&P 500 síðari daginn er 1418,16 og lítill vafi er á því að fjárfestar eru í sóknarhug. Það sýnir hækkun í sóknargreinum umfram varnargreinar og jafnvel þátttaka kauphalla í „sóknarlöndum“ eins og til dæmis í BRIC ríkjunum Brasilíu, Rússlandi, Indlandi og Kína. Kína situr raunar eftir á rauðu ljósi í litakerfi Eignastýringar en Rússland er á gulu ljósi.

Mynd 1 sýnir hvernig S&P 500 hvílir ofan til í viðnámsblokk á verðbilinu 1407 til 1422 og reynir að brjótast alla leið í gegnum hana. Er líklegt að það takist? Það veit enginn ennþá en líkur benda fremur í átt til frekari hækkunar en til snúnings til lækkunar án þess að nýtt hágildi myndist í ágúst 2012. Ein vísbending er að núverandi hækkunarbylgja nær til flestra kauphalla veraldar þótt í mismiklum mæli sé. 

Mynd 2 sýnir línukort af DAX vísitölu þýskra hlutabréfa og FTSE vísitölunni á London Stock Exchange. Um nána fylgni er að ræða á milli þessara vísitalna eins og fylgnilína í neðsta glugga sýnir. Báðar þessar vísitölur hlutabréfa í helstu kauphöllum Evrópu liggja einnig uppi undir viðnámsblokk sem myndast hefur vegna hágilda vorsins 2012. Hvort kraftur bolanna reynist nægur á næstu dögum og vikum til að rjúfa þessi viðnám kemur í ljós. DAX hefur þegar rofið múr við gildið 7000 og lokað ofan við það gildi. Græna línan 

Mynd 2 Hlutabréf í Þýskaland og á Bretlandi fylgjast ótrúlega náið að þegar mælt er eftir DAX vísitölunni í Deutsche Bourse og FTSE vísitölunni á London Stock Exchange.

í glugga neðan við dagkortið sýnir PPO (65,170), prósentumyndina af MACD. PPO mælingin er stillt á 65 og 170 á dagkorti sem samsvarar 13 og 34 á vikukorti, tímalengd vegnu meðaltalanna sem beitt er í litakerfi Eignastýringar. Græna PPO línan fyrir DAX rýfur 0-ásinn eftir miðjan júlí (13 vikna línan sker upp í gegnum 34 vikna línuna) og stefnir allhratt til hækkunar. Sé ekki litið á fleiri þætti en dagkort á mynd 2 má auðveldlega draga þá ályktun að DAX (og líklega FTSE) takist að rjúfa viðnám við hágildi frá vorinu 2012 – þrátt fyrir langvarandi barlóm fréttaskýrenda og talspekinga. 

Bandarísk ríkisskuldabréf taka dýfu til marks um áhættusækni fjárfesta

Á leiðréttingartíma hlutabréfa á Wall Street frá lokum marsmánaðar 2012 til júní rennur upp tími skuldabréfa er fjárfestar selja hlutabréf og færa hluta af eignum sínum í skuldabréf. Einkum á þetta við ríkisskuldabréf með mjög löngum meðaltíma (e. duration) þar sem áhrif af lítilli breytingu á markaðskröfu hefur mikil áhrif á verð. Á mynd 2 sést hvernig TLT hækkar mjög hratt í apríl og maí 2012 þegar fjárfestar ryðja fé í skuldabréf. Nokkurt hlé verður á í júní en áframhald þrjár vikur í júlí uns hágildi næst í síðustu heilu vikunni. Eftir það tekur við lækkun síðustu daga í júlí og í ágúst sem við lokun föstudags 17. ágúst hefur hrundið til baka um 50% af hækkun apríl til júlí.

Mynd 3 Dagkort af TLT, kauphallarsjóði sem fylgir vísitölu ríkisskuldabréfa með meðaltíma 20 ár og lengri. Hækkun frá 115 í apríl til 129 í júlí 2012 er ríflega 12%, lækkun aftur í 122 er um 5,5%. Gráa línan sýnir IEF sem fylgir vísitölu sjö til tíu ára ríkisskuldabréfa.

Hreyfingar TLT eru svolítið ýktar vegna þess hve meðaltíminn er langur, yfir 20 ár. Þær eru vel til þess fallnar að endurspegla hugarheim fjárfesta. Verð á TLT rýkur upp í apríl og maí þegar skelfing ríkir á markaði. Mars og júní eru nokkurs konar snúningsmánuðir, jafnræði ríkir á milli bola og bjarna og hvorugir hafa hreina yfirburði. Loks renna upp síðustu dagar í júlí en á þeim sannfærast fjárfestar um að óhætt sé að ráðast til kaupa á hlutabréfum á ný. Um 5,5% lækkun á TLT á aðeins um þremur vikum er allmikil, jafnvel þótt um svo löng skuldabréf sé að ræða.

Á mynd 3 sjást líka 65 daga og 170 daga vegin meðaltöl TLT. Græna 65 daga línan er langt ofan við rauðu 170 daga línuna og báðar halla upp og sýna að TLT er í hækkunarfasa og hefur hækkað mikið síðustu misseri. Fáeina daga í lok mars og byrjun apríl 2012 rekst þó verðið niður fyrir 170 daga línuna – og kortið sýnir að við lokagengið 122 föstudaginn 17. ágúst er innan við 2% niður að rauðu línunni. Fari TLT niður fyrir 170 daga línuna kviknar gult ljós í litakerfi Eignastýringar til marks um að aðgát skuli höfð þar sem TLT er í söfnum.

Í glugga neðan við dagkortið sést markaðskrafa á 10 ára bandarískum ríkisskuldabréfum mars til ágúst 2012. Þótt nokkru muni á markaðskröfu 10 ára og 20 ára skuldabréfa eru hreyfingar hliðstæðar. Krafan er um 2,25% í byrjun apríl 2012 í lok hækkunartíma hlutabréfa og lækkar allhratt á næstu vikum. Í lok júlí er komið að því að krafan hækkar á ný (verð á skuldabréfum lækkar). Krafan við lokun föstudaginn 17. ágúst er 1,82% (ath. hægri skalinn sýnir þá prósentu margfaldaða með 10). Vissulega er ekki neitt á kortinu á mynd 3 sem bendir til þess að lækkun skuldabréfa (hækkun hlutabréfa) sé senn á enda.

Hvað er í stöðunni? Hægfara en stöðug hækkun hlutabréfa, heimsvísitalan á grænu ljósi 

Núverandi hækkunarleggur á markaði alþjóðlegra hlutabréfa telst hafa staðið júní til ágúst 2012 jafnvel þótt miklar sveiflur séu í júní. Eins og til mótvægis við það mikla flökt hefur hækkun í ágúst verið hæg og væg en sígandi og flökt er í lágmarki. Styrkur núverandi hækkunarleggs er ekki síst hve víðtæk hækkun er á markaði en einnig hvernig varnargreinar láta undan síga fyrir sóknargreinum. Í 33. viku 2012 til föstudags 17. ágúst eru aðeins sjö þættir af 36 í hlutabréfablokkum töflu 1 (efstu þrjár blokkir) sem ekki hækka, þar af tvær varnargreinar. Fimm þættir varnargreina (US heilsa, veitur og þrír flokkar bandarískra ríkisskuldabréfa) lækka allir. Heimsvísitala hlutabréfa færst aftur á grænt ljós eftir að hafa verið á gulu ljósi síðustu vikur.

Í töflunni eru athyglisverðar tölur um hækkun í Japan (3,9% og 3,0%) (fyrri talan vísar til verðhækkunar hlutabréfa í 32. viku en sú síðari í 33. viku), Suður-Kóreu (5,3%, 0%), á Spáni (4,3%, 7,3%) og á Ítalíu (2,8%, 3,7%). Þá eru loks hlutabréf gullnámufyrirtækja tekin að hækka (4,6% og 1,1%) og áfram hækka byggingafyrirtæki og húsbúnaður (3,3% og 5,8%). Verð á skuldabréfum lækkar í báðum vikum.

Þrátt fyrir þessar háu tölur sem sérstaklega hafa verið dregnar fram er hækkun heimshlutavísitalnanna hógvær, einkum í viku 33 til föstudags 17. ágúst þegar mánudagur til miðvikudags sýna hreina biðstöðu. Eins og mynd 1 sýnir liggur S&P 500 ofan til í viðnámsblokk sem vísitalan á enn eftir að sigrast á og loka ofan við gildin 1422 til 1425. 

Tafla 1 Tvær vikur til föstudags 20. ágúst skila góðum hagnaði eftir uppbrot fjölmargra fyrirtækja í gegnum viðnám. Líkur aukast nú enn á frekari hækkun á næstunni.

Hvort það tekst í þessum áfanga er ekki gott að segja – en langþráður kraftur í eftirspurn í lykillöndum í Asíu vekur bjartsýni, svo og visst æðruleysi sem virðist ríkja á markaði eftir ógnarfréttir af gjaldþroti Evruríkja sem fjárfestar virðast hafa fengið sig sadda af og skjóta nú skollaeyrum við.

Óttavísitalan VIX leitar í lægstu gildi síðan á árinu 2007

Það er vel þekkt staðreynd að óttavísitalan VIX (e. Volatility Index, flöktvísitala) stendur í öfugu sambandi við vísitölur hlutabréfa, t.d. S&P 500 eins og sýnt er á mynd 4. Á mánaðakorti hefur gildi VIX ekki verið lægra síðan í upphafi árs 2007 og sé mælt eftir lokagildum mánaða (til 17. ágúst 2012) hefur gildi S&P 500 ekki verið hærra síðan í lok árs 2007. Mánaðakortið sýnir vel hina neikvæðu fylgni flöktvísitölu og hlutabréfa. Athyglisvert er að á árunum 2007 til 2009 er VIX leiðandi, þ.e. framvirkur hagvísir. Þannig er lággildi VIX í byrjun árs 2007 en S&P 500 nær ekki hágildi fyrr en í lok október það ár. VIX nær hágildi í hinu ofurháa gildi nær 60 á fyrstu dögum 2009 en hlutabréf ekki lággildi fyrr en um 10. mars það ár. Árin 2010 og 2011 virðist ekki vera um þennan leiðandi eiginleika að ræða hjá VIX.

Mynd 4 VIX er nú í lægsta gildi frá því snemma árs 2007 og á mánaðakorti er S&P 500 í hæsta gildi síðan um áramót 2007 og 2008.

Hvaða ályktun er hægt að draga af lokastöðu á mynd 4 varðandi framvindu á Wall Street á næstu vikum? Eins og fyrri daginn byggist tæknigreining á því að bera núverandi stöðu saman við það sem gerst hefur á fyrri tímum. Mannlegt eðli breytist ekki og mynstur geta endurtekið sig aftur og aftur þótt ekki sé í nákvæmlega sömu mynd.

Ferill VIX árin 2004 til 2007 þegar S&P 500 fer hækkandi ár fyrir ár án mikilla leiðréttinga hefst einmitt við gildin 14 til 15 og á líkum slóðum og óttavísitalan hvílir í lok föstudags 17. ágúst. Lággildi í þeim lækkunarlegg náði ekki VIX fyrr en í byrjun árs 2007 við gildið 10,40 á mánaðakorti – og á því fyrir höndum langa leið ef sú saga endurtekur sig á næstu misserum. Athyglisvert er að PPO gildið (prósentumæling MACD) á mánaðakorti er við -10% í byrjun árs 2004, á líkum slóðum og lokagildi föstudags 17. ágúst 2012. Frá byrjun árs 2004 fer PPO hækkandi og línurnar (3,7 á mánaðakorti, svara nokkurn veginn til 13 og 34 vikna á vikukorti) skerast svo endanlega snemma árs 2007 þegar VIX tekur að rjúka.

Í dagbók Eignastýringar er á það minnt reglubundið að enginn einn mælikvarði í tæknigreiningu er einhlítur. Sé aðeins dæmt eftir stöðu VIX og SPX á mánaðakortinu á mynd 4 er fátt því til fyrirstöðu að frekari lækkun VIX geti haldið áfram rétt eins og á síðast áratug árin 2004 til 2006. Samkvæmt því gætu hlutabréf í S&P 500 haldið áfram að hækka enn um sinn, a.m.k. upp að hágildi allra tíma frá haustinu 2007 í grennd við 1550. Lokagildið 1418,16 föstudaginn 17. ágúst 2012 er um 9,5% lægra. Jafnvel þótt núverandi hækkunarleggur liggi alla leið þangað án mikilla leiðréttinga er þess naumast að vænta fyrr en á árinu 2013 að nýtt hágildi allra tíma sjái dagsins ljós.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Hlutabréfin mynda flagg í júlí eftir nærri 5% hækkun síðustu daga í júní 2011

Hlutabréf á Wall Street hafa myndað flagg í júlí eftir 5% hækkun síðustu vikuna í júní. Fimmtudaginn 7 júlí skaust SPY, kauphallarsjóður sem fylgir S&P 500, upp úr flagginu og lokaði með yfir 1% hækkun. Slakar atvinnutölur í Bandaríkjunum og atvinnuleysi sem eykst í 9,2% úr 9,1% leiddu til þess að hlutabréfin göptu niður við opnun föstudaginn 8. júlí.

Hlutabréf á Wall Street hafa myndað flagg í júlí eftir 5% hækkun síðustu vikuna í júní. Fimmtudaginn 7 júlí skaust SPY, kauphallarsjóður sem fylgir S&P 500, upp úr flagginu og lokaði með yfir 1% hækkun. Slakar atvinnutölur í Bandaríkjunum og atvinnuleysi sem eykst í 9,2% úr 9,1% leiddu til þess að hlutabréfin göptu niður við opnun föstudaginn 8. júlí.

Mynd 1 Klukkutímakort af SPY, kauphallarsjóði sem fylgir S&P 500 vísitölu storfyrirtækja á Wall Street, gapir upp fimmtudaginn 7. julí en fellur niður aftur og lokar ofan við stuðningslinu föstudaginn 8. júlí 2011.

Á þriðjudaginn 5. júlí lækkaði Moody‘s lánshæfismat Portugala um fjóra flokka í Ba2, tvo flokka niður fyrir svonefnd ruslflokksmörk. Sú frétt leiddi til nokkurrar lækkunar hlutabréfa í Evrópu og víðar um heimin. Sama dag hækkaði Evrópski seðlabankinn viðmiðunarvexti sína í 1,75% úr 1,5%. Englandsbanki heldur vöxtum sínum óbreyttum í 0,5% en tólf mánaða verðbreyting í Bretlandi er þó 4,5% og raunvaxtastig því orðið mjög neikvætt. Í lok vikunnar, laugardaginn 9. júlí, barst frétt um að tólf mánaða hækkun neysluvöruverðs í Kína væri 6,4% í júní sl. og hækkaði úr 5,5% í maí.

SPY situr nú rétt ofan við þröngt bil, flagg sem myndast hafði þriðjudag og miðvikudag í 27. viku og sést vel á klukkutímakorti (mynd 1). Þröngt verðbil var viðnám fyrir fimmtudag en snýst nú í stuðning sem hélt í lækkun föstudaginn 8. júlí. Rauða línan sýnir 84 tíma línu á klukkutímakorti en hún samsvarar 13 daga línu á dagkorti. Ör hækkun 27. til 30. júní leiðir til þess að hlutabréf á Wall Street ofrísa, komin 3% yfir 13 daga línuna, og þurfa nú tíma til að jafna sig. Það sýnir m.a. ,,Slow Stocastics“, mælirinn í glugganum neðan við kortið, sem sýnir jafnframt sveifluskil. RSI, Relative Strength Indicator, ofan við kortið sýnir að hlutabréfin voru yfirkeypt (RSI yfir gildinu 70 á skammtímakorti) en eru tekin að jafna sig. Ekki er auðveldara að spá núna fremur en endranær en miklar líkur teljast á því að hækkun haldi áfram eftir að verð hefur náð jafnvægi á hækkunarleggnum ný. Hugsanlegt er þó að hlutabréfin færist út á hlið aðeins lengur uns þau eru komin í námunda við 13 daga línuna áður en til uppskots (e. Break Out) kemur.

Dagkort af S&P 500 sýnir myndun grunns frá febrúar til júlí 2011

Eftir snúning frá lággildi um miðjan júní 2011 er líklegra en áður að nýr hækkunarleggur sé í uppsiglingu á markaði með alþjóðleg hlutabréf. Dagkort á mynd 2 sýnir efri mörk grunnsins (e. consolidation) sem S&P 500 hefur myndað frá febrúar 2011 en þau eru rétt við gildið 1350. S&P 500 lokaði ofan við þau mörk fimmtudaginn 7. júlí en féll aftur niður fyrir í lok vikunnar.

Mynd 2 Dagkort af S&P 500 vísitölunni sýnir myndun grunns frá febrúar 2011 til 8. júlí. Uppskotið á fimmtudaginn 7. júlí var e.t.v. fyrsta tilraun til að skjótast upp úr grunninum. Efri mörk grunnsins mynda stuðningslínu eftir að hlutabréfin hafa náð að skjótast yfir þau.

Myndun grunns í fimm mánuði eins og kortið á mynd 2 sýnir getur hæglega leitt til uppskots jafnvel þótt S&P 500 hafi lokað neðan við gildið 1350 í lok 27. viku. Sumarrall frá lággildi um miðjan júní verður ekki að veruleika nema uppskotið takist; ella leikur vísitalan áfram í bandinu frá 1260 til 1350 eins og hún hefur gert síðan í febrúar sl. (um 7% bil).

Grunnurinn á mynd 2 er stundum nefndur flagg þegar á undan hefur komið mikil hækkun á skömmum tíma sem myndar nokkurs konar stöng (e. flag and pole). Hækkun S&P 500 frá byrjun desember 2010 til miðs janúar er frá 1175 til 1260 eða um 85 punktar. Reglan segir að hækkun eftir uppskot úr flaggi geti orðið ámóta mikil og sem nemur hæð flaggstangar. Segjum að neðri brún stangarinnar sé 1175 og efri brún við 1350 og hæðin því 175 punktar. Hækkun eftir árangursríkt uppskot gæti þá náð til 1260 + 175 að minnsta kosti eða að gildinu 1435, um 6 til 7% ofan við lokagildi föstudagsins 8. júlí í 1343,8. Hafa ber í huga að allt þetta er byggt á líkum og reynslu frá liðinni tíð. Árangursríkt uppskot byggist að jafnaði á aukinni veltu en velta er oft dræm yfir sumartímann. MACD vísirinn (PPO) bendir eindregið til þess að sterkur hækkunarleggur með ríflegri eftirspurn sé í gangi.

Hver er staðan? Svolítil lækkun í 27. viku en óvíða mikil

Eftir kröftuga hækkun í 26. viku sem náði vítt og breitt um alþjóðlegan markað hlutabréfa er ekki að undra að breytingar séu vægari í 27. viku. Vaxtahækkun Evrópska seðlabankans, lækkun Moody‘s á lánshæfismati Portugala, vaxandi verðbólga víðast um heiminn og loks lakari atvinnuhorfur í Bandaríkjunum sem koma fram í lok vikunnar, eru nægt tilefni til óróa á hlutabréfamarkaði. Í Asíu og Kyrrahafslöndum hækkar verð á hlutabréfum í öllum ellefu löndum í efsta hluta töflu 1. Í Evrópu og Ameríku er lækkun nema í Rússlandi og Kanada (hrávöruútflytjendur); S&P 500 vísitalan hækkar um 0,3%.

Í litakerfinu eru breytingar vikunnar nú merktar með viðkomandi bókstaf í litareitnum. G í reitunum fyrir Singapore, Mexíkó og hrávörur merkir að þær vísitölur hafa færst af gulu ljósi á grænt. Euro Stoxx 50, Spánn og Brasilía færast af gulu ljósi á rautt. Frakkland færist á gult ljós eftir stutta viðkomu á grænu. Græn ljós eru nú 19 á 33 þáttum hlutabréfamarkaðs; 14 eru á gulu eða rauðu ljósi.

Lækkun um 3% á Euro Stoxx 50 vísitölunni, 3,3% í Frakklandi og 5,3% á Spáni bendir til þess að skuldavandi Evrópuþjóða hvíli sem mara á viðskiptum með hlutabréf. Málefni Grikklands, Portugals og Írlands hafa einkum verið í fréttum síðustu vikur en Ítalía og Spánn eiga líka í erfiðleikum fjárhagslega. Líklegt er að skuldavandinn komi til með að hafa áhrif á mögulegan hagvöxt á evrusvæðinu á næstu árum.

Tafla 1 Bókstafir í litareitunum sýna breytingu í litakerfinu í liðinni viku. Breytingar eru alls átta og fáeinar þeirra til komnar vegna þess hve línur eru flatar og lítið þarf til litabreytinga.

 

Olíuverð er rétt innan við 100 dollara tunnan og 37% dýrari en í byrjun september 2011

Olíuverð (West Texas Intermediate Crude Oil) hefur lækkað frá hæsta gildi sínu í apríl 2011 úr 112,5 dollurum tunnan í rétt innan við 100 dollara. Engu að síður er verðið um 37% hærra en byrjun september 2010. Olía hefur tekið við sér og hækkað frá lággildi í júní 2011 eins og aðrar hrávörur og hlutabréf og fylgir áhættufjárfestingu að því leyti.

Mynd 3 Hvert mannsbarn kannast við hækkun oliuverðs síðasta misserið. Dagkort sýnir hágildi í lok apríl eftir 56% hækkun. Olíuverð liggur nú rétt undir 100 dollurum tunnan, um 37% hærra en í lok ágúst 2010.

West Texas Intermediate Crude Oil hækkaði eftir mjög brattri stefnulínu frá september 2010 allt til júní 2011 er stuðningur rofnar í skarpri lækkun olíuverðs. Í lággildi í þriðju viku júní var verðið rétt neðan við 50% af hækkun frá september 2010 til apríl 2011 en hefur hækkað um 8 til 9% frá því gildi. Kortið á mynd 3 sýnir Fibonacci hlutföllin þar sem oft myndast stuðningur og viðnám. Fyrsta lækkunarskot frá aprílhágildi nemur staðar við 38,2% hlutfallið sem í fyrstu viku júlí myndar viðnám. Annað niðurskot stöðvast rétt við 50% hlutfallið, skýst aðeins niður fyrir en síðan upp aftur.

Líklegt verður að telja að olíuverð eigi eftir að hækka meira á næstunni ef fjárfestar á alþjóðlegum fjármálamarkaði halda sig áhættumegin línunnar í störfum sínum. Það merkir eftirspurn eftir hlutabréfum, hrávörum og málmum og evru fremur en dollara o.s.frv. Ef svo fer er líklegt að hlutabréf olíufyrirtækja og fyrirtækja í þjónustu við olíuvinnslu eigi eftir að hækka líka.

Mynd 4 OIH, kauphallarsjóður sem fylgir vísitölu olíuþjónustufyrirtækja, lækkar frá aprílbyrjun til júníloka um 16,5%. Uppskot úr niðurhallandi flaggi gefur spennandi tækifæri til stöðutöku.

Mynd 4 sýnir dagkort af OIH frá septemberbyrjun 2010, sama tíma og kortið á mynd 3. Hér myndast hágildi í lok febrúar og annað í lok mars en þá tekur við lækkun í niðurhallandi göngum sem myndar flagg. Vegna viðskipta spákaupmanna og vogunarsjóða á olíumarkaði verða oft sterkar og miklar hreyfingar á verði hlutabréfa olíufyrirtækja og olíuþjónustufyrirtækja. OIH hefur hækkað um 10 til11% frá lággildi í júní sl. Hverju gæti flaggstangarreglan góða skilað hér?

Fótur flaggstangarinnar er við gildið 95 í byrjun september og hún nær allt til gildisins 165 í lok febrúar eða 70 punkta. Neðri brún flaggsins er við gildið 140 dollara. Á kortinu sést móta fyrir uppskoti (OIH skaust upp fyrir efra bandið í 27. viku) en ef til vill tekst það ekki í þetta skiptið vegna dræmrar veltu. Flaggstangarreglan segir að von sé á hækkun í gildið (140 + 70) eða 210 ef uppskotið tekst. Sem sagt, það hljómar eins og ofrausn og gott að taka öllu slíku með fyrirvara.
Gullverð heldur áfram að hækka eftir ríflega tvöföldun frá árinu 2008

Ekkert lát er á hækkun gullverðs þrátt fyrir umtalsverðar sveiflur á verði hlutabréfa, skuldabréfa, gjaldmiðla og hrávöru. Vikukort á mynd 5 sýnir hvernig hækkun hefur fetað sig upp eftir rauðu 34 vikna línunni árin 2009, 2010 og 2011. Lengst af er gullið ofan við grænu 13 vikna línuna. Dýfur stöðvast við 34 vikna línuna árin 2009 og 2010 og í febrúar 2011. Apríl-júní dýfan 2011 virðist hafa stöðvast við 13 vikna línuna. Kortið er af GLD, kauphallarsjóði sem fylgir framtíðarsamningum um gullverð, og sýnir að hækkun hlutabréfa GLD er frá um 70 dollurum haustið 2008 í 150 dollara um þessar mundir.

Mynd 5 GLD er kauphallarsjóður sem speglar vísitölu framtíðarsamninga um gullverð. Vikukortið sýnir langan grunn frá mars 2008 til ágúst 2009. Eftir uppskot í ágúst 2009 hefur gullverð hækkað um 58%.

Kortið af GDX, kauphallarsjóði sem fylgir vísitölu gullvinnslufyrirtækja, sýnir að síhækkandi verð á gulli hefur reynst fóður fyrir miklar sveiflur á verði gullfyrirtækja. Frá september 2010 hafa hlutabréf GLD (tengt gullverði) sveiflast á bilinu 130 til 150 dollarar (um 15% bil) en verð á hlutabréfum í GDX hefur leikið á bilinu 50 til 64 dollarar (nærri tvöfalt víðara bil).

Mynd 6 GDX, kaupahallarsjóður sem fylgir vísitölu gullnámufyrirtækja (e. Gold Miners), hefur sveiflast í víðu bandi eftir hágildi í nóvember 2010. Lággildi í júní 2011 er vel neðan við fyrri lággildi í bandinu og jákvæð frávik myndast við PPO (MACD).

Þessar miklu sveiflur í verði gullfyrirtækja eru áhugavert tilefni til stöðutöku. Kortið á mynd 6 sýnir PPO (MACD) teygjast niður í -3,5% með sterku jákvæðu fráviki. PPO mæling sem er nærri 4% telst vera mikil spenna og fóður í uppskot. Jákvætt frávik PPO og hlutabréfa merkir að í dýfu lækka hlutabréf meira (sjá lággildi GDX um miðjan júní 2011) en sem nemur hliðstæðri lækkun PPO). M.ö.o. lággildi GDX er miklu lægra í júní en í maí sl. en samsvarandi lággildi PPO eru bæði við -3,5% markið.

Kortið af GDX sýnir góðar líkur á hækkun í núverandi stöðu. Einn þáttur er -3,5% PPO spennan, annar er kaupamerki PPO síðustu vikuna í júní sl. Þriðja er að verðið hefur rofið 50 daga meðaltal sitt (ekki sýnt á kortinu en það liggur við gildið 56). Í glugganum ofan við kortið er RSI (Relative Strength Indicator). RSI fór í gegnum gildið 50 (miðjugildið) á mjög líkum tíma og GDX rauf 50 daga línuna upp á við. Þetta er kaupamerki eftir 50-50 aðferðinni sem oftar en ekki skilar góðum árangri þegar rétt er staðið að stöðutöku.

Fjórða vísbendingin um hækkun framundan er að GDX nálgast nú miðjuna í W mynstrinu sem myndast hefur í maí, júní og júlí. Hágildið í miðjunni er við gildið 58,5 en við stöðutöku eftir W-laga grunn er miðað við uppskot yfir miðjugildið. Þessi staðfesting er sem sagt ekki í hendi en verði það uppskot árangursríkt (kallar á aukna veltu) er von á góðum árangri í kjölfarið.

 

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

Hlutabréf skjótast upp í hækkun og vorið 2005 vakir í minningunni

Biðstöðu 15. viku er hrundið á bak aftur í viku 16 og tveir atburðir vega þungt. Þriðjudaginn 19. apríl vara Standard & Poors við því að horfur í einkunnagjöf Bandaríkjamanna séu neikvæðar þótt einkunnin AAA gildi enn. Sú frétt hefur þegar áhrif til lækkunar á hlutabréf á Wall Street en aðeins um skamma hríð. Helstu áhrif eru á gjaldeyrismarkaði. Gengi dollarans fellur um 1% í vikunni og er 6,5% lægra en í byrjun árs 2011. Gengi evru á móti dollara er 1,46 og þrengir að evrópskum útflytjendum. Áhrif af lækkun dollara eru m.a. í gegnum hrávörur sem skráðar eru í þeirri mynt og hafa hækkað mikið sem kunnugt er. Vegna lækkunar dollara eru hlutabréf skráð í öðrum gjaldmiðlum álitleg í Bandaríkjunum. Auk þess hefur lækkun dollara áhrif á Wall Street til hækkunar vegna þess hve útflutningur vegur þungt hjá mörgum stórfyrirtækjum þar.

Annar atburður með áhrif er uppgjör Apple miðvikudaginn 20. apríl sem er langt umfram væntingar greiningarmanna. "With quarterly revenue growth of 83 percent and profit growth of 95 percent, we´re firing on all cylinders," segir Steve Jobs forstjóri Apple sem er mættur til leiks eftir veikindaleyfi. „We will continue to innovate on all fronts throughout the remainder of the year". Svo mörg eru þau orð og enginn efast. Við rýnum í áhrif af roku tæknifyrirtækja og langvarandi lækkun dollara á markaðinn í heild.

Biðstöðu 15. viku er hrundið á bak aftur í viku 16 og tveir atburðir vega þungt. Þriðjudaginn 19. apríl vara Standard & Poors við því að horfur í einkunnagjöf Bandaríkjamanna séu neikvæðar þótt einkunnin AAA gildi enn. Sú frétt hefur þegar áhrif til lækkunar á hlutabréf á Wall Street en aðeins um skamma hríð. Helstu áhrif eru á gjaldeyrismarkaði. Gengi dollarans fellur um 1% í vikunni og er 6,5% lægra en í byrjun árs 2011. Gengi evru á móti dollara er 1,46 og þrengir að evrópskum útflytjendum. Áhrif af lækkun dollara eru m.a. í gegnum hrávörur sem skráðar eru í þeirri mynt og hafa hækkað mikið sem kunnugt er. Vegna lækkunar dollara eru hlutabréf skráð í öðrum gjaldmiðlum álitleg í Bandaríkjunum. Auk þess hefur lækkun dollara áhrif á Wall Street til hækkunar vegna þess hve útflutningur vegur þungt hjá mörgum stórfyrirtækjum þar.

Annar atburður með áhrif er uppgjör Apple miðvikudaginn 20. apríl sem er langt umfram væntingar greiningarmanna. "With quarterly revenue growth of 83 percent and profit growth of 95 percent, we´re firing on all cylinders," segir Steve Jobs forstjóri Apple sem er mættur til leiks eftir veikindaleyfi. „We will continue to innovate on all fronts throughout the remainder of the year". Svo mörg eru þau orð og enginn efast. Við rýnum í áhrif af roku tæknifyrirtækja og langvarandi lækkun dollara á markaðinn í heild.


Mynd 1 Nasdaq 100 skýst yfir niðurhallandi viðnám. Heldur hækkun óhindrað áfram? MACD á dagkorti liggur niðri við núlllínu (sjá gluggann) en vikukort fyrir 13,34 sýnir +4,6% með vægum niðurhalla.

Biðstaða rofin í helstu kauphöllum segir hér að framan og tæknilega séð er það svo. Miðvikudaginn 20. apríl 2011 skjótast helstu vísitölur hlutabréfa upp í aukinni veltu og nægir til að snúa skammtímastefnu frá lækkun í hækkun. Hve langvarandi verður sú hækkun? Við skulum gera okkur grein fyrir líkum með og á móti. Niðurstaðan er hækkun í vil en naumlega svo að gott er að fara að öllu með gát.

Mynd 2 sýnir S&P 500 á líku formi og Nasdaq 100 á mynd 1. Hér er "break-out" ekki eins afgerandi vegna þess að viðnámslína liggur hærra. Hún er órofin ennþá þrátt fyrir "break-out" síðasta vetrardags í aukinni veltu. Tæknifyrirtæki í Nadsaq 100 höfðu verið veikari en S&P 500 í rokunni frá miðjum mars. Viðnámslínan er því niðurhallandi og ekki flöt eins og hjá S&P 500. Dagkort af MACD, hér PPO(13,34,12), stendur í aðeins 0,44. Hafa þarf í huga að MACD á vikukorti er miklu hærri, rétt undir 5%, og halli niður er vægur. Langtímastefna er áfram upp og krafturinn viðunandi.

Hér á eftir lítum við á reynsluna frá vorinu 2005 sem bendir til að hægt skuli gengið um gleðinnar dyr, en síðan til gengis Bandaríkjadollara. Hann kann að vera í "frjálsu falli" og leiðir oft til hækkunar hlutabréfa á Wall Street auk þess sem hlutabréf kauphalla annarra gjaldmiðilssvæða verða álitlegri en ella mælt í dollurum.




Mynd 2 Þrátt fyrir góða hækkun í aukinni veltu miðvikudaginn 20. apríl (síðasta vetrardag) á S&P 500 enn eftir að rjúfa mótstöðu við 1340 og 1347 sem var hágildi frá 18. febrúar sl.

Janúar og febrúar 2005 sýna haus með öxlum á haus og niðurhallandi hálslínu

Vorið 2005 á Wall Street er merkilegt að tvennu leyti. Þá voru tvö ár liðin frá snúningi frá lággildi í mars 2003 rétt eins og nú eru liðin tvö ár frá snúningi frá lægsta gildi í mars 2009. Í janúar og febrúar leit dagsins ljós haus og axlir á hvolfi hjá S&P 500 (sjá mynd 3).

Mynd 3 Oft má læra af sögunni þótt aldrei endurtakist hún í sömu mynd. Haus með öxlum mynstrið á hvolfi er líkt núverandi mynstri Wall Street vísitölunnar.

Eftir um 5% lækkun S&P 500 frá fyrsta viðskiptadegi 2005 náðist botn við 1160 eftir þriðju viku janúar. Þá hófst uppbygging á hægri hlið grunnsins, kom að því að hægri öxl myndast og loks skýst vísitala stórfyrirtækjanna yfir hálslínu við gildið 1212. Hæst nær hún 17 höldum hærra (1,4%) í 1229,11 á vikukorti. Þar ná bjarndýrin yfirhönd á nýjan leik og lækkun brestur á.

Rauða lóðrétta línan á myndum 3 og 4 sýnir hvar við værum stödd í byrjun 17. viku árið 2011 á mælikvarða vorsins 2005. Mynd 3 sýnir lækkun S&P 500 eftir hágildið 1229 en mynd 4 gefur yfirlit um allt árið 2005 á dagkorti. Lækkun frá hágildi í 1229 í byrjun mars niður að 1140 í apríl var liðlega 7%. Þá tekur við hækkun að gildinu 1245 í byrjun ágúst og síðan lækkun allt fram til fyrri hluta október. Snúningur til hækkunar í október er klassískur og hágildi ársins sem næst um miðjan desember er við 1275.



Mynd 4 Eftir reynslu ársins 2005, þriðja árs frá snúningi eftir langa bjarndýrslækkun, geta mánuðirnir apríl og maí verið varhugaverðir. Engin trygging er fyrir því að reynslan 2011 verði í sama dúr en rétt að vera á varðbergi.

Til að ljúka sagnfræðitíma sýnir mynd 5 árið 2006 sem er fjórða ár frá lágildinu í mars 2003. Hér er samfelld hækkun frá ársbyrjun til annarrar viku í maí. Mynd 4 sýnir raunar að hækkunarleggurinn hefst í október 2005 og stendur í sjö mánuði. Lækkun í maí og júní 2006 er 7,6%. Sagan vísar til þess að fara varlega á markaði fyrir hlutabréf  eftir sjö til átta mánaða hækkun frá 1. september 2010.

 
Mynd 5 Árið 2006 er klassískt ABC ár á Wall Street og lækkunin A til B er 7,6%. B til C leggurinn sem er án dýfu í október (einkar sjaldgæft) og nær frá 1220 til 1420 er um 16%.


Hver er staðan? Tafla 1 sýnir hækkun í 16. viku sem kemur á móti lækkun í 15. viku

Tafla 1 gefur að vanda heildaryfirlit um 44 þætti alþjóðlegs fjármálamarkaðs. Markverðustu tíðindi eru tvær litabreytingar. Brasilía fer beint af grænu ljósi á rautt og japanska jenið fer af gulu á grænt. Á hlutabréfahluta töflunnar í þremur efstu blokkunum er aðeins að finna þrjár rauðar tölur í viku 16, fyrir Kína, Mexíkó og bandarísk fjármálafyrirtæki. Vikan vegur þannig á móti 15. viku þegar allar tölur voru rauðar nema átta svartar og þar var hækkun víðast væg. Að fjármálafyrirtæki í Bandaríkjunum hafi ekki náð að fylgja öðrum greinum í hækkun í viku 16 er merki um veikleika.

Hástökkvari vikunnar eins og áður er silfur sem er í parabólískri hækkun (sem getur ekki endað nema með ósköpum eins og Carl Swenlin hjá www.DecisionPoint.com bendir á í bloggi sínu 21. apríl sl.) Hækkun silfurvísitölunnar á árinu 2011 er komin í 50,9%. Þrír aðrir þættir markaðsins eru um eða yfir 15% frá áramótum (sjá dálkinn "frá 1.1.2011"): Rússland, olía og hrávörur. Þá er athyglisvert í sama dálki að gengisvísitala dollara hefur lækkað um 6,5% á árinu og evra á móti dollara hefur hækkað um 9%. Mest er talað um áhrif lækkandi dollaraverðs á hrávörur sem eru flestar skráðar í grænbaknum og að þeim þætti víkjum við hér á eftir. Minna er fjallað enn sem komið er um þjóðhagsleg áhrif þessarar gengisspennu sem færir bandarískum útflytjendum fé á færibandi og dregur að sama skapi af hagnaði evrópskra kollega þeirra í sömu grein.


Tafla 1 Aðeins tvær litabreytingar eru frá viku 15. Brasilía fer af grænu ljósi beint á rautt og japanska jenið fer af gulu ljósi aftur á grænt.

Bandaríkjadollari í frjálsi falli? Hvað segir reynslan frá síðasta áratug?

Því verður ekki á móti mælt að gengi Bandaríkjadollara hefur veikst á árinu 2011. Gengisvísitala USD stendur í 74,11 og hefur ekki verið lægri í sögunni ef undanskildir eru fáir mánuðir vorið 2008 sem ekki voru blómatími í bandarískum fjármálum. Græna línan á mánaðakortinu á mynd 6 sýnir hvernig USD hefur rofið upphallandi stuðningslínu niður á við á síðustu vikum. Upphallandi stuðningslína er hluti af samhliða þríhyrningi sem líka hallar upp. Slíkt mynstur er dæmigert framhaldsmynstur í langtímaferli til lækkunar. Græna línan á mynd 6 er gott dæmi um slíkt mynstur. Hún er lækkandi allar götur frá ársbyrjun 2002 (Íslendingar minnast þeirra tímamóta þegar dollarinn fór í 110 í fyrsta sinn gagnvart íslensku krónunni) til fyrstu vikna ársins 2008. Lággildi í ársbyrjun 2008 (allra tíma lággildi) er lægsti hluti upphallandi þríhyrnings sem mótast af hækkandi lággildum og lækkandi hágildum rétt eins og myndin sýnir. Það er til marks um mátt bjarndýrsins á viðkomandi markaði þegar verðið brýtur sér leið niður úr þríhyrningum og merkir að vænta megi frekari lækkunar.




Mynd 6 Gengisvísitala USD og S&P 500 á mánaðakorti frá árinu 2001. Kortið sýnir neikvæða fylgni á milli þessa tveggja vísitalna síðasta áratuginn. Frekari lækkun á gengi USD gæti leitt til hækkunar hlutabréfa á Bandaríkjamarkaði.

Á mynd 7 hefur vísitala hrávöruverðs (Reuters/Jefferies CRB) bæst inn á sama kort og sýnt er á mynd 6. Þar sést greinilega hið neikvæða samband dollara og vísitölu hrávöruverðs sem kemur til af því að hrávöruverð er oftast skráð í dollurum. Þegar gengi dollara lækkar hækkar verð á hrávörum til að halda raunverði þeirra mælt í öðrum gjaldmiðlum óbreyttu.

Tveir hlutar kortsins eru áhugaverðir við greiningu á alþjóðlegum hlutabréfum í apríl og maí 2011. Fyrst er tíminn frá júní 2010 þegar gengi dollarans tekur að steypast niður úr gildinu 87 í 74 í apríl 2011 tíu mánuðum síðar. Á sama tíma rýkur vísitala hrávöruverðs upp um 42% í gildið 370 úr 260. S&P 500 hækkar á sama tíma frá lágildinu 1030 í júní 2010 í 1337 þann 21. apríl eða um 30%.


Mynd 7 sýnir það sama og mynd 6 að viðbættri vísitölu hrávöruverðs (Reuters/Jefferies CRB). Sjá sérstaklega mánuðina júní 2010 til apríl 2011 og mánuðina frá ársbyrjun 2007 til miðs árs 2008.

Þá eru átján mánuðirnir frá ársbyrjun 2007 til miðs árs 2008 líka áhugaverðir. Gengisvísitala USD steypist úr um 84 í byrjun árs 2007 í lægsta sögulegt gildi sitt við 72 á fyrri hluta ársins 2008. Hrávörurnar rjúka þá úr gildinu 300 (skalinn ekki sýndur á korti) í hágildi allra tíma rétt fyrir mitt árið 2008 við 460 og nemur sá leggur hækkunar 53%. S&P 500 nær raunar hágildi sínu við 1550 í október 2007 sem er hæsta gildi allra tíma en tók síðan að falla.

Hvað getur gengi evrunnar lengi haldið áfram að hækka?

Af þessu öllu er ljóst að vísitala hrávöruverðs heldur líklega áfram að hækka svo lengi sem gengi dollarans heldur áfram að lækka. Sambandið við hlutabréf er ekki eins tryggt en þó líklegt. Spurningin er, hve lengi getur dollarinn haldið áfram að lækka? Hlutfallslína í glugganum sýnir gengi USD deilt með S&P 500. Allra tíma lággildi síðla árs 2007 og snemma árs 2008 virðist vera við 0,04 til 0,05 en núverandi gildi er 0,06. Gengisvísitala dollara er 74 þann 21. apríl 2011 og ljóst að mikil mótstaða verður við lággildi allra tíma við 71,75 en þangað eru 3%. Maski dollarinn viðnámið við 71,75 getur hvað sem er gerst. Gengi evru á móti dollara væri þá komið yfir 1,50 en hágildi allra tíma er við 1,59 á vikukorti, sjá nánar á mynd 8.

Mynd 8 sýnir að lokum FXE, kauphallarsjóðinn sem speglar gengi evru á móti dollara, frá árinu 2003. Gengi evrunnar fer jafnt og þétt hækkandi árin 2003 til 2008 en nær fyrrnefndu hágildi við 1,59 þegar dollari er við sitt lægsta gildi til þessa. Evrópski seðlabankinn hækkaði vexti sína um 0,25% þann 7. apríl sl. í 1,25% en vextir bandaríska seðlabankans eru sem kunnugt er aðeins 0 til 0,25%. Vaxtaákvörðunardagur er í Bandaríkjunum miðvikudaginn 27. apríl en ekki er að vænta breytinga að dómi margra.


Mynd 8 Evra á móti USD. Hágildi allra tíma er 1,59 um mitt árið 2008 áður en fjárfestar tóku að flýja í öruggt skjól dollarans þegar hrun á fjármálamarkaði nálgaðist.

Kortið á mynd 8 sýnir evru á móti dollara í niðurhallandi göngum síðan um mitt árið 2008 – eða í samhliða lækkandi þríhyrningi sem væri framhaldsmynstur á ferli hækkunar? Eða hefur evran mótað tvöfaldan botn með ögurgildi við 1,4981?

Svo mikið er víst að framvinda á gjaldeyrismarkaði mun hafa mikil áhrif á viðskipti með alþjóðleg hlutabréf á næstu vikum í apríl, maí og júní 2011. Eftir hækkunarskeið sem nær til meira en hálfs árs og telur í mörgum tugum prósenta eru margar stærðir teygðar, hlutabréf, hrávörur og gjaldmiðlar. Evran á eftir 10% í 1,60 og einn möguleiki er að gengi hennar haldi áfram þangað í einum rykk (ekki líklegt en gæti gerst). Þannig gætu hlutabréf haldið áfram að hækka fram í júní og S&P 500 þá væntanlega skotist yfir gildið 1400 sem er 4,7% yfir núverandi stöðu. 

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

og

Hlutabréf hækka áfram um allan heim – með snúningi frá lággildi í Asíu?

Myndin hér fyrir ofan sýnir klukkutímakort af S&P 500 eins og í síðustu viku uppfært til loka föstudags 4. febrúar. Það sýnir dramatískan snúning frá lággildi við opnun mánudaginn 31. janúar sl. (ljósbláa lóðrétta línan) eftir harkalegan losunardag föstudaginn 28. janúar. Klukkutímakortið sýnir hækkandi hágildi og hækkandi lággildi til marks um að dagstefna sé til hækkunar. Það staðfestist af upphallandi rauðu línunni, 84 tíma EMA sem jafngildir 13 daga vegnu meðaltali á dagkorti.
Neðsti hluti kortsins sýnir GDX, kauphallarsjóðinn sem fylgir vísitölu gullnámufyrirtækja, í samanburði við S&P 500, vísitölu stórfyrirtækja á Wall Street. Svo mikill er kraftur síðarnefndu vísitölunnar (sjá bilið á milli grænu (EMA(13) og rauðu (EMA(34) línanna) að gullnámufyrirtækin rétt halda í en eru þó að taka við sér eftir 15% lækkun í desember og janúar sl. Sjá nánar hér á eftir.

Myndin hér fyrir ofan sýnir klukkutímakort af S&P 500 eins og í síðustu viku uppfært til loka föstudags 4. febrúar. Það sýnir dramatískan snúning frá lággildi við opnun mánudaginn 31. janúar sl. (ljósbláa lóðrétta línan) eftir harkalegan losunardag föstudaginn 28. janúar. Klukkutímakortið sýnir hækkandi hágildi og hækkandi lággildi til marks um að dagstefna sé til hækkunar. Það staðfestist af upphallandi rauðu línunni, 84 tíma EMA sem jafngildir 13 daga vegnu meðaltali á dagkorti.
Neðsti hluti kortsins sýnir GDX, kauphallarsjóðinn sem fylgir vísitölu gullnámufyrirtækja, í samanburði við S&P 500, vísitölu stórfyrirtækja á Wall Street. Svo mikill er kraftur síðarnefndu vísitölunnar (sjá bilið á milli grænu (EMA(13) og rauðu (EMA(34) línanna) að gullnámufyrirtækin rétt halda í en eru þó að taka við sér eftir 15% lækkun í desember og janúar sl. Sjá nánar hér á eftir.

- - - - - - - - - - - - - - -

Heimsvísitala Dow Jones hækkaði um 1,99% í fimmtu viku 2011. Tafla 1 hér á eftir sýnir að fáar undantekningar eru frá þeirri almennu hækkun um víða veröld en Indland og Brasilía skera sig úr með 2,1% lækkun á hvorum stað. S&P 500 hækkar um 2,7% í vikunni og Nasdaq  um 3,1%. Mikið af jákvæðum tölum úr þjóðarbúskapnum barst í vikunni en hæst ber minna atvinnuleysi í Bandaríkjunum. Það lækkaði í 9% í janúar úr 9,4% í desember. Hugsanlegt er að órói og átök í Egyptalandi hafi rík áhrif til lækkunar á hlutabréfum í Brasilíu og á Indlandi vegna mikilvægra viðskiptatengsla við Austurlönd nær.

Mynd 1 sýnir vikukort af heimsvísitölu Dow Jones með 13 og 34 vikna línum sem mæla langtímastefnu hlutabréfa og 3 og 7 vikna meðaltölum (nokkurn veginn 13 og 34 daga meðaltöl) sem vísa til dagstefnu (millitímastefnu) hlutabréfa. Eftir fimm mánaða hækkun allt frá lokum ágústmánaðar 2010 eru línurnar ótrúlega fallega lagðar á kortinu frá hægasta meðaltali (34 vikna) til hins hraðasta (þriggja vikna). Óhætt er að segja að ekki eru mörg tímabil í sögunni þar sem heimsmarkaður hlutabréfa birtist með þessum hætti en þau er þó að finna á tíunda áratug síðustu aldar og frá árunum 2006 og 2007.


Mynd 1 Heimsvísitala Dow Jones frá ágúst 2009 til febrúar 2011. Fimm mánaða hækkun sýnir ekki mikil merki þess að alvarleg hætta á dýfu sé á ferðinni.

Lesendur muna vafalaust eftir dagkortum af S&P500 fyrir árið 2006 og fyrri hluta ársins 2007 sem minna nokkuð á stöðu hlutabréfa á heimsmarkaði nú í svipinn. Mynd 2 sýnir vikukort af heimsvísitölunni, eins uppsett og á mynd 1, fyrir árið 2006 og fyrsta ársfjórðung 2007. Kortin á myndum 1 og 2 eru lík. Sagan endurtekur sig en aldrei í sömu mynd. Sjö mánaða hækkunarferli árin 2006 og 2007 lýkur með skjótum hætti í febrúar 2007 og við tekur dýfa. Þá þegar er tekið að flæða undan í heimsbúskapnum vegna þess að undirstöður fjármálakerfisins eru að veikjast. Engu að síður er dýfan í febrúar og mars 2007 aðeins um 5% hvort sem er á mælikvarða S&P 500 eða heimsvísitölu Dow Jones. Í apríl heldur hækkun hlutabréfa á alþjóðlegum markaði ótrauð áfram fram á sumarið.

Mynd 3 sýnir heimsvísitöluna árið 2007 í heild. Haustið 2007 ná hlutabréf í mörgum helstu kauphöllum veraldar hágildi allra tíma sem óhaggað stendur ennþá. Í nýrri útgáfu af töflu 1 hér á eftir er sýnt fyrir hvern þátt markaðsins hvar allra tíma hágildi liggur. Af 33 hlutum alþjóðlega hlutabréfamarkaðsins í töflu 1 eru 17 þeirra enn frá árinu 2007 og 12 frá 2008.

  Mynd 2 Heimsvísitala Dow Jones frá árinu 2006. Eftir sjö mánða hækkun frá lokum júlí 2006 lýkur loks rokunni með dýfu sem kennd var við Kína í febrúar 2007.

  Mynd 3 Heimsvísitalan á árinu 2007. Eftir dýfuna í febrúar og mars það ár myndast tvöfaldur toppur í júlí og október.

Myndir 2 og 3 rifja upp ganginn í uppsveiflu hlutabréfa á alþjóðlegum markaði árin 2006 og 2007. Hágildi myndast í apríl og maí 2006. Á mælikvarða heimsvísitölu og raunar S&P 500 er dýfan sem þá tekur við innan við 5%. Byggingafyrirtæki í Bandaríkjunum ná hágildi allra tíma í apríl 2006 og eru 59,8% undir því marki (sjá töflu 1) þann 4. febrúar 2011. Árið 2007 rýkur verð á hrávörum og olíu upp úr öllu valdi og verður hemill á grósku sem þá er í gangi í heimsbúskapnum. Tvöfaldur toppur myndast í hlutabréfum sumarið og haustið 2007. Eftir það átta fjárfestar sig á því að undurstöður fjármálakerfisins í vestrænum ríkjum eru að bresta. Þeir taka að selja hlutabréf ótt og títt úr söfnum sínum og flytja í skuldabréf og aðrar eignir sem teljast ekki eins áhættusamar.


Frávik frá síðasta hágildi á hverjum markaði eru sýnd í nýrri útgáfu af töflu 1

Tafla 1 sýnir verðbreytingu á 44 þáttum alþjóðlegs fjármálamarkaðs í 4. og 5. viku 2011 ásamt hækkun frá upphafi ársins. Þá er að finna nýjan dálk með dagsetningu hágildis

Tafla 1 Það kemur ekki á óvart að níu þættir fjármálamarkaðsins sem náð hafa hágildi allra tíma síðustu tólf mánuði séu líka með samanburðarstyrk til langs tíma yfir 70 (grænar tölur).

allra tíma (e. all time high) fyrir hvern þátt markaðsins ásamt fráviki verðs í prósentum frá því hágildi í vikulok. Dagsetning hágildis er merkt með grænu þegar það er að finna á síðustu tólf mánuðum, þ.e. núna frá fyrstu viku febrúar 2010 til 4. febrúar 2011. Aðeins átta af 33 þáttum alþjóðlegs hlutabréfamarkaðs hafa náð þeim áfanga. Hágildi 18 þátta er að rekja aftur til ársins 2007 og sex til ársins 2008. Fara þarf aftur til apríl árið 2006 til að finna eitt þeirra en þar eiga byggingafyrirtæki í hlut eins og áður kom fram.

Eins og í lok hverrar viku eftir mánaðamót er að finna uppfærða mælingu á samanburðarstyrk til langs tíma (RS LT). Allir þættir markaðs sem ná grænum tölum í langtímastyrk (mælt yfir síðustu fjögur ár) hafa náð hágildi allra tíma síðustu tólf mánuði nema tveir, kauphöllin í Shanghai í Kína og Sao Paulo í Brasilíu. Í mörgum kauphöllum með rauðar tölur (samanburðarstyrk neðan við 50) hefur ekki náðst nýtt hágildi allra tíma frá árinu 2007. Í sumum tilvikum eiga slík hlutabréf eftir að hækka um tugi prósenta til að ná því marki.

Tengslin á milli hlutabréfaverðs og MACD í litakerfi Rose Invest

MACD (e. Moving Average Convergence Divergence) er einn merkasti tæknivísir sem völ er á. MACD er mismunur á tveimur vegnum meðaltölum, því hraðara (sem fylgir verðinu betur) og því hægara (sveiflast minna og fylgir hægar á eftir). Hvernig geta tvö hlaupandi meðaltöl sem byggjast á sögulegum (töfðum) gögnum síðustu tímabila haft forsagnargildi fyrir breytingar verðs í framtíðinni? Í fyrstu virðist um mótsögn að ræða.

Svarið felst í því að MACD sýnir mismun tveggja meðaltala, þess hraðara og þess hægara. Sá mismunur endurspeglar á sinn hátt kraftinn í sveiflunni. Jákvæður mismunur í hækkun (hraðara yfir hægara) merkir hækkandi verð og eftirspurn umfram framboð á hlutabréfum. Aukinn jákvæður mismunur í næstu mælingum (t.d. næstu daga á dagkorti) merkir að verð togar hraðara meðaltalið áfram upp og mismunur á milli hraðara og hægara eykst enn.

Vaxandi jákvæður mismunur merkir að sveiflukraftur er að aukast. Sá kraftur myndast þegar eftirspurn ríkir umfram framboð á markaði. Halli MACD línunnar skiptir miklu máli ekki síður en formerki. Upphallandi MACD merkir að sveiflukraftur til hækkunar fer vaxandi. Jákvætt MACD en flatt merkir að kraftur til hækkunar (eftirspurn umfram framboð) helst stöðugur.

Mynd 4. Dagkort af S&P 500 árið 2006. Neðstu hlutar kortsins sýna MACD í prósentum (þ.e. PPO, Percentage Price Oscillator) fyrir 13,34 (dagsveiflu) og 65,170 (langtímasveiflu).

Í litakerfi Rose Invest er dagstefna hlutabréfa mæld með 13 og 34 daga meðaltölum og MACD (13,34) er til stuðnings. Langtímastefna er mæld á vikukorti með 13 og 34 vikna meðaltölum og MACD (13,34) á vikukorti er til stuðnings. Parið (13,34) á vikukorti samsvarar (65,170) á dagkorti (fjöldi vikna margfaldaður með fimm viðskiptadögum í viku). Í dagbók Rose er MACD oftast sýnt sem mismunur hægara og hraðara meðaltals í prósentum. Hjá StockCharts.com kallast sá tæknivísir PPO (e. Percentage Price Oscillator). PPO er skýrari en hefðbundin MACD mæling að því leyti að mismunur meðaltala er umreiknaður í prósentur. Þannig er í einni andrá unnt að bera saman verðbréf og tímabil.

Best er að lýsa hvernig MACD/PPO er beitt til stuðnings við kaup og sölu með því að skoða kort. Mynd 4 sýnir dagkort af S&P 500 árið 2006. Á fyrstu mánuðum ársins eru öll fjögur meðaltölin "rétt" uppsett. Það hraðasta er efst, næsthraðasta (34 daga línan) næstefst o.s.frv. Þetta er til marks um að bæði dagstefna og langtímastefna séu til hækkunar. Frá janúar 2006 sést að PPO(65,170) er hætt að hækka (flöt lína) og PPO(13,34) er jafnvel aðeins lækkandi. Þarna fer roka hlutabréfanna aðeins dvínandi. Sveiflukraftur fer minnkandi. Framboð er tekið að aukast miðað við eftirspurn og verð hækkar hægar. Jafnvægi milli eftirspurnar og framboðs er vakurt þótt enn hafi eftirspurn vinninginn og von er á meiri sveiflum milli daga.

Í maí og júní sker bleika línan (13 daga) niður í gegnum öll hægari meðaltölin (sell in May and go away). Hægt er að beita PPO(13,34) og PPO(65,170) til leiðbeiningar við skortstöður eða kaup á gagnverkandi kauphallarsjóðum mánuðina maí til júlí en hér hlaupum við beint yfir í síðari hluta júlímánaðar. Bleika línan sker þá hinar allar á leiðinni upp á fáum dögum. Langar stöður eru teknar aftur og í fyrri hluta ágúst hafa meðaltölin aftur raðað sér í "rétta" röð m.t.t. þess að kaupa hlutabréf. Eftir það eru PPO(13,34) og PPO(65,170) hækkandi (vaxandi kraftur) vikum saman. PPO(13,34) gefur eftir á síðustu vikum ársins þótt gildi haldist ofan við 1% þar til rétt fyrir áramót. MACD vísar veginn við kaup og sölu á fleiri vegu, ekki síst þegar lesið er úr jákvæðum og neikvæðum frávikum á milli MACD og hlutabréfaverðs (e. positive/negative divergence). Sú umfjöllun bíður næstu dagbóka.

Að lokum: Snúningur í gangi í Asíu og Kyrrahafslöndum og hjá gullfyrirtækjum?

Gætt hefur veikleika í hlutabréfum margra stærstu kauphalla í Asíu og Kyrrahafslöndum og þeim smærri líka í desember og janúar og fram í febrúar 2011. Í fljótu bragði mætti ætla að áhrif af þessum veikleika  á heimsvísitölu, meðaltal meðaltalanna, væru meiri en hún hækkaði tæp 2% í síðustu viku. Ein skýring er að vægi kauphalla á Vesturlöndum þar sem hlutabréf hafa hækkað í verði síðan í desember 2010 er yfir helmingur í heimsvísitölum. Önnur skýring er að hlutabréf í Asíu- og Kyrrahafskauphöllum hættu að hækka fremur en að þau hafi lækkað mikið. Þetta á við í Ástralíu, Japan, Malasíu, Hong Kong, Singapore og jafnvel í Kína og víðar. Í Taiwan og Suður-Kóreu hafa hlutabréf hækkað á þessum vikum. Lækkun hefur aðeins orðið á hlutabréfum á Indlandi, í Thailandi og í Indónesíu sem sýnd er á dagkorti á mynd 5.

Mynd 5 IDX, kauphallarsjóðurinn sem fylgir vísitölu hlutabréfa í Jakarta í Indónesíu.

Tæknigreining felst í að leiða líkur að því hver framvinda verður á næstunni eftir gögnum liðins tíma. Kortið á mynd 5 bendir til snúnings frá lággildi í síðari hluta janúar 2011. PPO(13,34) hefur skorið upp í gegnum merkjalínu sína sem er níu daga meðaltal af PPO-línunni. Verðið hefur skorið upp í gegnum hraðasta (13 daga) meðaltalið og á skammt eftir í 34 daga línuna. Fleiri jákvæð teikn mætti telja – ekki síst að hlutabréf í Indónesíu náðu hágildi allra tíma í desember 2010 og eru aðeins 8,9% neðan við það hágildi. Indónesía skartar auk þess hæsta samanburðarstyrk til langs tíma í töflu 1 með grænum 92.

Á móti má telja að PPO(13,34) og PPO(65,170) hafa hallað niður (sveiflukraftur minnkandi) síðan í október og nóvember 2010. Of snemmt er að segja með vissu að snúningur takist í Jakarta – en líkur aukast með því að hlutabréf víðast annars staðar í heiminum stefna til hækkunar. Undantekningar eru örfáar og sérstaklega Indland og Brasilía. Auk Indónesíu er Thailand í líkri stöðu á dagkorti, svo og gullnámufyrirtækin sem sýnd eru í samanburði við S&P 500 á forsíðumynd þessarar dagbókar.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein

og

Átök í Egyptalandi valda ójafnvægi og lækkun hlutabréfa víða um heim

Mótmæli á götum úti í Kaíró í Egyptalandi gegn 30 ára setu Mubaraks á forsetastóli og tilmæli hans um að ríkisstjórn landsins segði af sér höfðu víðtæk áhrif á viðskipti á fjármálamarkaði í fjórðu viku 2011, einkum föstudaginn 28. janúar. Hlutabréf lækkuðu og verð á gulli, dollara og olíu hækkaði til muna. Myndin sýnir klukkutímakort af S&P 500 vísitölunni á Wall Street. Fall hennar síðasta daginn í fjórðu viku janúar er nær lóðrétt en þann dag lækkaði verð um 1,79%. Lækkun vikunnar er þó aðeins 0,5% og S&P 500 er enn 1,5% yfir áramótaverðinu (sjá mynd). Neðsti hluti kortsins sýnir samanburð á verði gulls og hlutabréfa. Gull lækkaði í samanburði við hlutabréf nær allan janúar en föstudaginn 28. janúar tók gullverð að rjúka og skaust upp fyrir niðurhallandi stefnulínu sem nær aftur til áramóta. Hlutabréf í Egyptalandi lækkuðu 11% fimmtudaginn 27. janúar en eftir það hefur kauphöllin verið lokuð.

Mótmæli á götum úti í Kaíró í Egyptalandi gegn 30 ára setu Mubaraks á forsetastóli og tilmæli hans um að ríkisstjórn landsins segði af sér höfðu víðtæk áhrif á viðskipti á fjármálamarkaði í fjórðu viku 2011, einkum föstudaginn 28. janúar. Hlutabréf lækkuðu og verð á gulli, dollara og olíu hækkaði til muna. Myndin sýnir klukkutímakort af S&P 500 vísitölunni á Wall Street. Fall hennar síðasta daginn í fjórðu viku janúar er nær lóðrétt en þann dag lækkaði verð um 1,79%. Lækkun vikunnar er þó aðeins 0,5% og S&P 500 er enn 1,5% yfir áramótaverðinu (sjá mynd). Neðsti hluti kortsins sýnir samanburð á verði gulls og hlutabréfa. Gull lækkaði í samanburði við hlutabréf nær allan janúar en föstudaginn 28. janúar tók gullverð að rjúka og skaust upp fyrir niðurhallandi stefnulínu sem nær aftur til áramóta. Hlutabréf í Egyptalandi lækkuðu 11% fimmtudaginn 27. janúar en eftir það hefur kauphöllin verið lokuð.

- - - - - - - - - - - - - - -

Nokkur spenningur ríkti við opnun á Wall Street föstudaginn 28. janúar 2011. Dow Jones vísitala 30 helstu fyrirtækja hafði skotist upp fyrir gildið 12.000 á miðvikudag og fimmtudag en ekki náð að loka ofan við. Sama gilti um S&P 500 sem hafði skotist yfir gildið 1.300 daginn áður en ekki náð að loka ofan við. Báðar vísitölur skutust upp fyrir ofannefnd gildi rétt eftir opnun á föstudag en þá tók við hörð lækkun vegna stjórnmálaátaka á Egyptalandi og stóð hún allan daginn.

Fyrir opnun þann dag birtust nýjar tölur um hagvöxt í Bandaríkjunum sem sýna með óyggjandi hætti að aukning framleiðslu er örari en áður var talið. Landsframleiðsla er 3,2% meiri á fjórða ársfjórðungi 2010 en á sama tíma árið áður og einkaneysla er 4,4% meiri. Að birgðasöfnun meðtalinni var framleiðsluaukning yfir fjóra ársfjórðunga 7,1% og sú mesta síðan árið 1984. Í ljósi þessara jákvæðu talna telst vöxtur í þjóðarbúskap Bandaríkjamanna nú stöðugur og eðlilegur. Að því frátöldu að vextir seðlabankans vestra eru aðeins 0 til 0,25% telst skeiði endurreisnar í efnahagsmálum eftir fjármálahrun ársins 2008 að baki.

Ótíðindi frá Egyptalandi urðu þessum jákvæðu fréttum yfirsterkari er líða tók á föstudagsmorguninn. Við tók samfelld lækkun uns bjallan glumdi í lok dags. Of snemmt er að segja hver áhrifin verða við opnun mánudaginn 31. janúar. Tafla 1 hér á eftir sýnir að hlutabréf eru tekin að veikjast vítt og breitt á alþjóðlegum markaði. Alls eru sex af 33 þáttum alþjóðlega hlutabréfamarkaðsins komnir á gult ljós en 27 eru enn á grænu. Uppgjör mjög margra fyrirtækja á Wall Street fyrir 2010 birtust síðustu tvær vikur og nú hægir aðeins á streyminu á næstunni. Febrúar er tölfræðilega annar skæðasti mánuður ársins (á eftir október) hvað varðar dýfur á verði hlutabréfa.


Verð á gulli nær lággildi eftir dýfu sem hófst í byrjun desember

Gullverð hefur lækkað síðan í byrjun desember 2010 um 8%. Gullnámufyrirtækin sem eru ein af atvinnugreinunum sem fylst er með í litakerfi Rose hafa lækkað um tvöfalt meira eða 15 til 16%. Of snemmt er að fullyrða hvort snúningur til hækkunar fylgi lággildi fjórðu viku í janúar 2011 en sú gæti orðið raunin.


Mynd 1 Kauphallarsjóðurinn GDX fylgir vísitölu gullnámufyrirtækja á Bandaríkjamarkaði. Hann sýnir snúning í vikunni við gildið $53 en lokaverð vikunnar er $54,20.

Mynd 2 sýnir dagkort af kauphallarsjóðnum GDX sem fylgir vísitölu gullnámufyrirtækja á Wall Street. Í dagbók Rose mánudaginn 24. janúar sýndum við kort af Barrick Gold Corporation (ABX) sem er eitt af helstu fyrirtækjum í kauphallarsjóðnum GDX. Þar sást að Barrick virtist búa sig undir snúning í þriðju viku janúar sem síðar varð að veruleika í þeirri fjórðu.

Ekki er vitað hvort lækkun hlutabréfa á alþjóðlegum markaði verður að 5 til 10% dýfu eða jafnvel dýpri og heldur ekki hvort verð á gulli (og líklega gullfyrirtækjum) muni fara hækkandi. Spennandi er að vega og meta hvar og hvernig taka mætti stöðu í hlutabréfum í kauphallarsjóðnum GDX eða jafnvel Barrick eða öðrum fyrirtækjum í greininni. Verð á gulli hefur hækkað mikið síðustu misseri og hlutabréf gullfyrirtækja líka. Þess vegna er forvitnilegt og mikilvægt að lesa vel kortin ef lækkun þeirra skyldi vera á enda. Við lítum nánar á dagkerfi Rose hér á eftir til að meta hvenær og hvernig hagfellt gæti verið að taka stöðu í GDX á næstunni.


Veikleika á markaði alþjóðlegra hlutabréfa sjást glögg merki í litakerfi Rose

Við upphaf árs 2011 voru allir 33 þættir alþjóðlega hlutabréfamarkaðsins í litakerfi Rose Invest á grænu ljósi nema kauphöllin í Madrid á Spáni sem hafði verið á rauðu síðustu vikurnar 2010 og var í þann mund að færast á gult. Í lok fjórðu viku janúar 2011 eru gulu ljósin orðin sex. Auk þess eru bandarísk ríkisskuldabréf á gulu eða rauðu. Langvarandi hækkun hlutabréfa frá desemberbyrjun leiddi til sölu skuldabréfa af hálfu stórra fagfjárfesta.

Hlutabréf á Indlandi eru á meðal þeirra sem hvað mest hafa gefið eftir síðustu vikur. Verðið í lok fjórðu viku 2011 er 10,3% undir árslokaverði og 12% neðan við hágildi frá 2007 sem er 20.900. Hágildi ársins 2010 sem var síðast í nóvember er 21.000 en dugar til að færa hágildi allra tíma til 2010. Hágildi allra tíma í kauphöllinni í Jakarta í Indónesíu er 976,36 í nóvember 2010 og um 12% hærra en hágildið 872,94 frá árslokum 2007. Thailand og Mexíkó náðu líka hæsta gildi árið 2010 og Suður-Kórea toppar svo listann og stendur í slíku hágildi í lok föstudags 28. janúar sl. með 1,8% hækkun í vikunni. Nýtt hágildi er 2,1% yfir hágildinu frá 2007.



Tafla 1 Veikleiki á markaði í Asíulöndum og í Brasilíu kemur fram sem gult ljós á sex þáttum alþjóðlegs hlutabréfamarkaðs. Meira að segja gull, silfur og olía hafa gefið verulega eftir þótt enn sé langt eftir af græna ljósinu.


Kaup og sala á kauphallarsjóði gullnámufyrirtækja prófuð í dagkerfi Rose

Myndir 2 og 3 sýna dagkort af GDX fyrir fyrri og síðari hluta ársins 2009. Þær sýna hvernig sex stöður voru teknar í hlutabréfum kauphallarsjóðsins, þrjár á fyrri hluta og þrjár á síðari hluta ársins. Helstu reglur við kaup og sölu í dagkerfi Rose Invest eru þessar.

1. Hlutabréf eru á grænu ljósi (hækkun) þegar 13 daga meðaltal er yfir 34 daga línu og hlutabréfin eru yfir þeirri fyrri. Allar línur eru hækkandi.
2. Hlutabréf eru á rauðu ljósi (lækkun) þegar 13 daga línan er neðan við 34 daga línuna og hlutabréfin þar fyrir neðan. Allar línur halla niður.
3. Gult ljós tekur við af grænu þegar hlutabréfaverð fellur niður í gegnum 34 daga línu (sem þá er neðan við 13 daga línuna).
4. Gult ljós tekur við af rauðu þegar hlutabréfin skjótast upp í gegnum 34 daga línu (sem þá er fyrir ofan 13 daga línuna).
5. Kaup á hlutabréfum eftir dýfu eru að jafnaði við að gult ljós kviknar á eftir rauðu.
6. Sala á hlutabréfum eftir hækkun er að jafnaði eftir að gult ljós kviknar og hlutabréf skera 34 daga línuna.
7. Kaup á hlutabréfum gagnverkandi kauphallarsjóða er aðeins á rauðu ljósi. Sala slíkra hlutabréfa er að jafnaði við að gult ljós kviknar á eftir rauðu ljósi.
8. Varast ber að taka langar stöður þegar sveiflukraftur (e. momentum) til hækkunar er að minnka eða gagnverkandi stöður þegar sveiflukraftur til lækkunar er að minnka.

Þegar gengi hlutabréfa sveiflast mikið er oft hagfellt að selja áður en hlutabréf falla alla leið niður á gult ljós (verðið sker 34 daga línuna á leið niður). Á sama hátt getur verið spennandi að finna reglu til að taka stöðu eftir snúning frá lággildi áður en hlutabréf færast formlega á gult ljós (verðið sker 34 daga línuna á leið upp). Við þekkjum fordæmi frá CAN SLIM kerfi Williams O´Neill (sjá www.investors.com, dagblaðið Investors Business Daily í Los Angeles og fjölmargar bækur O'Neills) þar sem brugðist er við og sölu frestað til að auka hagnað ef hækkun er mikil á stuttum tíma.

Kaup á hlutabréfum í kerfi O'Neills eru einkum við snúningspunkt (e. pivot point) þegar þau skjótast upp úr grunni. Þessa reglu tók hann í arf frá Jesse Livermore, einum kunnasta kaupmanni á Wall Street á fyrstu áratugum 20. aldarinnar. Aðeins eru keypt hlutabréf í leiðandi fyrirtækjum í leiðandi greinum, líka í anda Livermores. Síðan eru hlutabréf yfirleitt seld aftur (nema selja þurfi við tapsölumörk vegna óvæntrar lækkunar) eftir að þau hafa hækkað um 20 til 25% frá snúningspunkti þar sem þau skutust upp.

Nú kemur fyrir að sveiflukraftur er svo mikill að miklu meiri hækkun, jafnvel 50%, 100% eða 200%, er í vændum. Til að missa ekki af hagnaði í slíkum tilvikum setur O'Neill eftirfarandi reglu til viðbótar. Ef stokkur nær 20 til 25% hækkun á innan við þremur vikum eftir skot úr grunni skal halda hlutabréfum í minnst sjö vikur til viðbótar. Eftir það er tekin ákvörðun um að eiga áfram eða selja. O’Neill bætti þessari reglu í kerfi sitt eftir að hafa selt við 20 til 25% markið tveimur eða þremur vikum eftir að stokkur skaust upp úr grunni. Síðan héldu hlutabréfin áfram að hækka og hækka og O’Neill varð af ofurhagnaði.


Viðbótarreglur settar til að flýta kaupum og sölu þegar sveiflur eru djúpar og háar

Í sama anda setjum við eftirfarandi flýtireglu við kaup og sölu í dagkerfi Rose. Ef stokkur hækkar um meira en 5% frá kaupum er heimilt að selja og læsa inni hagnað þegar verðið sker 13 daga línuna (ekki þarf að bíða uns verðið sker 34 daga línuna sem gæti verið langt fyrir neðan hafi hækkun verið ör). Jafnframt má notast við eltandi tapsölumörk eða stefnulínu þannig að sala sé 3 til 5% neðan við hágildi en ekki þegar verð sker 13 eða 34 daga línur.

Hliðstæðri reglu er bætt við til að flýta kaupum eftir lággildi. Hafi hlutabréf lækkað um meira en 5% frá því að selt var og sé verðið vel neðan við 13 daga línu sem er neðan við 34 daga línu er heimilt að taka langa stöðu þegar verðið sker 13 daga línu á leiðinni upp (ekki þarf að bíða uns verðið sker 34 daga línu). Með þessum flýtireglum sem falla vel að stokkum sem sveiflast í verði upp og niður á löngum hækkunarferli má auka hagnað án þess að taka teljanlega meiri áhættu.


Mynd 2 Dagkort af fyrri hluta 2009. Þrjú kaup og þrjár sölur eru sýndar eftir reglum sem skýrðar eru í meðfylgjandi texta.

Verð á gulli hækkar um 62% árið 2009 eða úr $85 í $137,5. Gullfyrirtæki hækka á sama tíma um 91% á mælikvarða hlutabréfa GDX eða úr $32 í $61. Mikill kraftur er á hækkun GDX og margur fjárfestir er að jafnaði sáttur við 91%. Hve mikill sá kraftur reynist og hve mikil ávöxtun verður veit enginn fyrirfram. Þess vegna beitum við aðferð sem ver eignir þegar kemur að lækkun eftir hækkun. Vikukerfi Rose ver eignir þegar kemur til dýfu á langtímastefnu hlutabréfa. Dagkerfið ver eignir eftir hækkun líka fyrir lækkun á "dagstefnu" sem oft nefnist millitímastefna.

Myndir 2 og 3 sýna stöðurnar sex í GDX sem dagkerfið skilar árið 2009. Eftirfarandi er örstutt lýsing til frekari skýringar og umhugsunar.

1. Um miðjan janúar 2009 eru kaup við $30 þegar stokkur skýst upp í gegnum 13 daga línu eftir lækkun frá áramótum. 13 daga línan lækkar í fyrri hluta janúar en er nærri 4% ofan við 34 daga línu (sjá PPO(13,34)) og ber vott um góðan kraft í uppsveiflu. Stokkur hækkar fljótt um 5% og flýtireglan heimilar sölu þegar verð sker 13 daga línu (í stað þess að bíða eftir að það skeri 34 daga línu). Sala er í síðari hluta febrúar á $35,5 eftir hágildi í $37.
2. Í fyrri hluta mars tekur við ör lækkun eftir hágildi í $37 niður að lággildi í $29,5. 13 daga línan sker niður fyrir 34 daga línuna. Kaup eru við $33 þegar bæði verð og 13 daga línan skera 34 daga línuna. Flýtiregla ræður sölu eftir yfir 5% hækkun. Sala er í byrjun apríl á $36 eftir hágildi í $38.
3. Í apríl sker 13 daga línan aftur niður fyrir 34 daga línuna. Staða er tekin í byrjun maí við $33 þegar 13 daga línan hefur hækkað allt að 34 daga línunni. Enn kemur flýtireglan til eftir yfir 5% hækkun og sala er við $41 í fyrri hluta júní.
4. Í júní lækkar 13 daga línan ört og sker niður fyrir 34 daga línuna (sjá PPO(13,34) á myndum 2 og 3). Eftir miðjan júlí sker loks 13 daga línan upp í gegnum 34 línuna. Kaup eru við $38 seint í  júlí. PPO(13,34) er raunar flatur allan ágústmánuð (sjá Bollinger bönd sem lækka niður fyrir $5). Loks kemur fleygur upp í byrjun september. Flýtireglan kemur til skjalanna eftir meira en 5% hækkun og sala er í síðari hluta september á $45.
5. Í byrjun október eru kaup á $44. Stokkur rýkur upp eins og í byrjun september og með flýtireglu er heimilt að selja þegar verðið sker í gegnum 13 daga línu við $47. Enn tekur við lækkun svo að 13 daga línan sker 34 daga línuna síðast í október.
6. Í byrjun nóvember skýst verðið upp og kaup eru við 13 og 34 daga línurnar og gildið $45. Enn rýkur verðið yfir 5% svo að flýtireglan gildir og sala er í byrjun desember við $51. Fleiri tækifæri til að kaupa skapast ekki í síðasta mánuði ársins.


Mynd 3 Efsti hluti kortsins sýnir Bollinger bandvídd (Bollinger bönd ekki sýnd). Takið eftir að gildum neðan við 5 á myndum 2 og 3 fylgir að verð skýst upp með krafti. Bollinger bandvídd er mikilvægt hjálpartæki við tímasetningu en ekki formlegur hluti af dag- eða vikukerfi Rose.


Hvað merkir minnkandi sveiflukraftur (e. momentum) til hækkunar?
 
Áttunda reglan í dagkerfi Rose hér að ofan segir: "Varast ber að taka langar stöður þegar sveiflukraftur (e. momentum) til hækkunar er að minnka eða gagnverkandi stöður þegar sveiflukraftur til lækkunar er að minnka." Ástæða þess að langar stöður eru ekki teknar þegar mismunur 13 og 34 daga línanna er neikvæður (sjá purpuralínuna PPO neðan við dagkortið) er að ekki er kraftur til hækkunar við slíkar aðstæður. "Momentum" er til lækkunar og of áhættusamt er að hætta peningum til að taka langar stöður. Þannig er fallandi og neikvætt PPO(13,34) ástæðan fyrir því að ekki verður af kaupum í desember eftir sölu í fyrstu viku. Samspil sveiflukraftsins (e. momentum) og hlutabréfaverðs og áhrif hans á kaup og sölu á hlutabréfum er eitthvað það áhugaverðasta og gagnlegasta sem völ er á í tæknigreiningu.


Tafla 2 Gengi safnsins hækkar frá 1,00 í 2,30 árið 2009 eða um 130%.

Tafla 2 sýnir niðurstöður viðskiptanna árið 2009. Tekið skal fram að hér er um reiknað dæmi að ræða og ekki raunverulegar niðurstöðu af fjárfestingarvinnu á markaði. Hækkun safnsins er í gengið 2,30 úr 1,00 eða 130%. Hagnaður umfram hækkun GDX sem hækkar um 91% er um 27,5% fyrir kostnað. Tekið skal fram að árið 2009 var ekki sérstaklega valið vegna þess hve mikil hækkun GDX reyndist á þeim tíma. Árið var gripið af handahófi til að reyna flýtireglu dagkerfisins sem lýst er hér að ofan og líka til að skýra út hvers vegna stöður eru ekki teknar þegar sveiflukraftur er fallandi. Um fallandi eða vaxandi sveiflukraft (e. momentum) eins og lesa má af MACD eða PPO sveifluvísum verður fjallað nánar í dagbók Rose Invest á næstunni.

Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita

Lesa grein


Lagalegur fyrirvari

  • Þær upplýsingar sem er að finna á þessu vefsvæði eru unnar af starfsmönnum Landsbankans og eru þær eingöngu veittar í upplýsinga- og fræðsluskyni. Upplýsingarnar fela ekki í sér ráðgjöf um fjármál einstaklinga eða fjárfestingaráðgjöf. Lesa allan fyrirvarann